Otomotiv sektörü, Türkiye ekonomisinin lokomotiflerinden biridir ve 2025 yılının ilk altı ayında elde edilen veriler, sektörün dinamiklerini gözler önüne sermektedir. Bu yazıda, otomotiv üretimi, ihracatı, pazar durumu ve ithalat gibi önemli konular üzerinde duracağız.
Otomotiv Üretimi ve Kapasite Kullanımı
Yılın ilk altı ayında, otomotiv üretimi bir önceki yılın aynı dönemine paralel olarak 706 bin 422 adet olarak gerçekleşti. Bu üretimin içinde otomobil üretimi yüzde 5 azalarak 439 bin 101 adet oldu. Traktör üretimiyle birlikte toplam üretim 722 bin 309 adet olarak kaydedildi. Ticari araç grubunda ise üretim, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 9 artış gösterirken, hafif ticari araç grubunda yüzde 11 oranında bir artış yaşandı. Ancak ağır ticari araç grubunda yüzde 13 gerileme gözlemlendi.
Otomotiv sanayisinin kapasite kullanım oranı ise yüzde 67 olarak belirlendi. Araç grubu bazında kapasite kullanım oranları; hafif araçlarda (otomobil + hafif ticari araç) yüzde 68, kamyon grubunda yüzde 56, otobüs-midibüs grubunda yüzde 63 ve traktörde yüzde 42 seviyesinde gerçekleşti.
İhracat Performansı ve Ekonomik Etkileri
2025 yılı Ocak-Haziran döneminde otomotiv ihracatı, bir önceki yılın aynı dönemine göre adet bazında yüzde 8 artış göstererek 530 bin 322 adet oldu. Bu dönemde otomobil ihracatı, yüzde 6 düşüş yaşarken, ticari araç ihracatı yüzde 32 oranında arttı. Traktör ihracatında ise yüzde 37 azalma ile 5 bin 269 adet olarak gerçekleşti.
Türkiye İhracatçılar Meclisi verilerine göre, toplam otomotiv sanayi ihracatı, 2025’in ilk altı ayında 19,7 milyar dolar olarak kaydedildi. Aynı dönemde otomobil ihracatı ise yüzde 12 artışla 5,8 milyar dolar seviyesine ulaştı. Dolar bazında ana sanayi ihracatı yüzde 15, tedarik sanayi ihracatı ise yüzde 7 oranında arttı.
Pazar Durumu ve Satış Trendleri
2025’in ilk yarısında toplam pazar, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 5 artış göstererek 629 bin 56 adet düzeyinde gerçekleşti. Bu dönemde, otomobil pazarı da yüzde 5 oranında büyüyerek 488 bin 3 adet oldu. Ticari araç pazarında ise, toplam ticari araç pazarı yüzde 2 artarken, hafif ticari araç pazarı yüzde 4 büyüme kaydetti. Ancak ağır ticari araç pazarında yüzde 8 gerileme yaşandı.
İthal Araçların Yükselişi
Otomotiv Sanayi Derneği (OSD) raporuna göre, 2025 yılı Ocak-Haziran döneminde otomobil pazarında ithalatın payı yüzde 71 olarak gerçekleşti. Geçen yılın aynı dönemine göre toplam otomobil satışları yüzde 5, ithal otomobil satışları yüzde 7 ve yerli otomobil satışları yüzde 2 oranlarında arttı. Hafif ticari araç pazarında ithalatın payı ise yüzde 80 olarak kaydedildi. Bu dönemde toplam hafif ticari araç satışları yüzde 4 artarken, ithal hafif ticari araç satışları yüzde 23 oranında artış gösterdi. Yerli ticari araç satışları ise yüzde 36 oranında azaldı.
Sonuç Olarak
2025 yılının ilk altı aylık döneminde elde edilen veriler, otomotiv sektörünün dinamiklerini ve değişimlerini net bir şekilde ortaya koymaktadır. Üretim, ihracat ve pazar payındaki değişiklikler, sektörün geleceği açısından dikkatle takip edilmesi gereken unsurlar arasında yer almaktadır. Otomotiv sektörü, Türkiye ekonomisinin büyümesine katkıda bulunmaya devam edecek ve bu süreçte inovasyon ve rekabetçilik unsurlarının önemi giderek artacaktır.
