Katar’ın geçen ay İran’dan gelen füze saldırısına karşı gerçekleştirdiği savunma operasyonuna ilişkin yeni görüntüler ortaya çıktı. Bu görüntüler, ABD yapımı çeşitli silah sistemlerinin bu müdahalede merkezi bir rol oynadığını ve ülkenin hava sahasını korumak için katmanlı bir savunma hattı oluşturduğunu gözler önüne seriyor. Merkezi Doha’da bulunan medya kuruluşu El Cezire, 23 Haziran’da İran’ın Körfez ülkesine düzenlediği füze saldırısını önlemede görev alan Katarlı askeri yetkililerin görüşlerini içeren bir video yayınladı.
Erken Uyarı ve Hava Sahası Kapatma
Saldırı sabahı Katar’ın, bölgedeki ABD çıkarlarının hedef alındığına dair istihbarat aldığı ve Katar yönetiminden ülkenin hava sahasının kapatılması talebinde bulunulduğu ortaya çıktı. ABD’nin Orta Doğu’daki en büyük askeri üssü olan El-Udeyd, Doha’nın dışında bulunuyor ve yaklaşık 10 bin Amerikan askerine ev sahipliği yapıyor. Bu durum, Katar’ın ABD ile olan stratejik ilişkisinin ve bölgesel güvenlikteki kritik rolünün bir göstergesi.
Katmanlı Hava Savunma Sistemi ve ABD Destekli Envanter
Katar Silahlı Kuvvetleri’nin askeri müdahalesinde, tamamı Amerikan yapımı dört ana sistem öne çıktı: F-15 savaş uçakları, Apache helikopterleri, Patriot hava savunma sistemleri ve Milli Gelişmiş Karadan Havaya Füze sistemleri (NASAMS). Bu sistemlerin koordineli kullanımı, Katar’ın kapsamlı bir hava savunma kapasitesine sahip olduğunu gösteriyor.
F-15 savaş uçakları, olası bir müdahaleye hazırlık amacıyla uzun devriye uçuşları yaptı. Katarlı savaş pilotlarının açıklamalarına göre, uçağın “24 saat” rotasyonu 2 ila 3 saat arasında değişiyordu, ancak bir alarm durumunda yakıt ikmali yapılarak 6 ila 8 saate kadar havada kalabiliyorlardı. Bu uçaklar, şifreli ve parazite dayanıklı bir Bluetooth işlevi gören Link 16 ağı aracılığıyla yer radarlarına bilgi iletiyordu. Katar, bu ağa erişimi olan bilinen tek NATO üyesi olmayan ülkelerden biri olmasıyla dikkat çekiyor, bu da ABD ile müttefiklerin veri alışverişi konusunda önemli bir avantaj sağlıyor.
Savaş uçaklarına Apache AH-64E taarruz helikopterleri eşlik etti. Katar Emiri Hava Kuvvetleri’nden Jaber Al-Naama adlı bir subay, Al Jazeera’nin yayınladığı videoda, “Apaçi helikopterleri, F-15’lerin uçtuğu irtifalardan farklı olarak müdahale operasyonlarına devam etti ve herhangi bir insansız hava aracı saldırısı veya müdahalesine karşı koymaya tamamen hazırdı” dedi. Katar ordusunun, hava savunma görevinde Apache’leri kullanırken ABD ordusundan ilham aldığı anlaşılıyor. Bu tür operasyonlarda helikopterlerin potansiyelini deneyen diğer silahlı kuvvetler arasında Fransa (Kızıldeniz üzerinde bir Husi insansız hava aracını düşürmek için bir NH-90 kullandı) ve İsrail (insansız hava aracına karşı görevlerde AH-64 kullandı) yer alıyor.
Aynı gece saat 19.30 civarında erken uyarı sistemleri, İran’ın füzeleri üst üste iki dalga halinde fırlattığını tespit etti: Bir kısmı kuzeydoğu yönünden, karasularının üzerinden, kalan füzeler ise kuzey yönünden geliyordu. Katar Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mecid El Ensari, Haziran ayında CNN’e yaptığı açıklamada, Katar’a ait çok sayıda Patriot hava savunma füze bataryasının iki noktada faaliyete geçirildiğini, Basra Körfezi üzerinde yedi füzenin engellendiğini, Doha üzerinde 11 füzenin karşılandığını ve birinin de El Udeyd üssüne düştüğünü belirtmişti.
Son görüntüler, Patriot sistemlerinden birinin karasularına yakın bir kıyı bölgesine konuşlandırıldığını gösteriyor. Körfez ülkesi iki katmanlı bir hava savunma sistemi kurdu: İlk katman Patriot’ları, ikinci katman ise Norveçli Kongsberg ve RTX şirketi tarafından ortak üretilen NASAMS’leri içeriyordu. Ancak yetkililer, Patriot’un fırlatılan 19 füzenin tamamını engellediği ve saldırıda herhangi bir insansız hava aracının yer almadığı göz önüne alındığında ikincil savunmanın müdahale etmesine gerek olmadığını belirtti. Bu operasyon, Katar’ın modern hava savunma kapasitesini ve ABD ile olan güçlü güvenlik iş birliğini bir kez daha ortaya koydu.
