ABD Ordusu, Mayıs ayında duyurduğu büyük dönüşüm girişimi kapsamında programı sonlandırmayı önermesine rağmen, Geliştirilmiş Türbin Motoru Programını (ITEP) henüz resmen durdurmadı. Ordu, programın geleceğine yönelik farklı eylem planları değerlendirmeye devam ederken, General Electric (GE) tarafından tasarlanan motorun test programı başarıyla sürdürülüyor.
Motor Testleri Devam Ediyor: MV-75 Performansı
Ordu, hem UH-60 Black Hawk hem de AH-64 Apache helikopterlerindeki tüm motorların yerini alması için tasarlanan yeni GE motorunu Florida, West Palm Beach’teki Sikorsky tesisinde bulunan bir Black Hawk helikopterine monte etmişti.
Ordu havacılık programının yürütme yetkilisi Tuğgeneral David Phillips, uçağın yeni motorla ilk uçuşunu Mayıs ayında gerçekleştirdiğini ve o zamandan beri 4.000 feet’e kadar ileri uçuşta test edildiğini açıkladı. Phillips, “Uçak ve motor, reklam edildiği gibi performans gösteriyor” diyerek, motorun beklenen teknik kabiliyetleri sergilediğini doğruladı.
Phillips, Ordunun bu başarılı performanstan yararlanarak mevcut fonları Black Hawk ve yer odalarında testler yapmak için kullandığını belirtti. Kongre’nin 2026 mali yılı bütçesinde test programı için ek fon sağlaması halinde, motorun Black Hawk’ta kalifiye hale getirilmesi için çabaların sürdürüleceğini ifade etti.
Programın Belirsiz Geçmişi ve Mevcut Durumu
Yaklaşık 1,5 milyar dolar harcanan ITEP programının geleceği, Ordunun daha yüksek önceliklere odaklanmak amacıyla bazı programlarda kesintiler yapmayı hedefleyen Ordu Dönüşüm Girişimi direktifi nedeniyle belirsizliğini koruyor.
ITEP, 15 yıl önce bir yarışmayla başlamış, ancak finansman zorlukları, geliştirme stratejileri, rekabet eden Advanced Turbine Engine Company’nin protestosu ve son dönemde COVID-19’un neden olduğu tedarik zinciri aksaklıkları gibi çeşitli gecikmelerle karşılaşmıştı. GE, sözleşmeyi kazandığında hızlı hareket etme planını duyurmuş olsa da, daha sonra motorun Black Hawk’a yerleştirilmesinde iki yıllık bir gecikme yaşanmıştı.
Önemli bir veri kaynağı, Ordu’nun ITEP’i Geleceğin Saldırı Keşif Uçağı (FARA) için geliştirilen iki rakip prototipe entegre etmeyi seçmesinden elde edildi. Ancak Ordu, FARA programını geçen yılın başlarında iptal etme kararı aldığında, ITEP motoru için üretim kararını da üç yıl geciktirmiş oldu.
Black Hawk ve Apache için Diğer İyileştirmeler
Phillips, Ordu’nun ITEP’in yanı sıra Black Hawk ve Apache için diğer kritik iyileştirmelere odaklandığını da sözlerine ekledi. Bu iyileştirmeler arasında ortak kokpit mimarisi, fırlatma efektlerinin entegrasyonu, yeni nesil komuta ve kontrol sistemleri ve uçağın gelecekte uygun fiyatlı bir şekilde uçmasını sağlayacak sürdürülebilirlik çabaları yer alıyor.
Ayrıca, Apache’nin geliştirilmiş kuyruk rotoru kanat programı gibi gövde iyileştirme çalışmaları da devam ediyor. Phillips, tüm bu çabaların, “hizmetin sahaya sürebileceği en iyi insanlı ve insansız ekip çözümleriyle hava sahasında birlikte çalışabilmek” ve Black Hawk ile Apache’yi savaş alanında ölümcül tutabilmek için kritik olduğunu vurguladı.
