İtalya, savunma kapasitesini güçlendirmek amacıyla Alman devi Rheinmetall’den tedarik edeceği yeni nesil Lynx zırhlı araçlar ve Panther ana muharebe tankları için Avrupa Birliği’nin (AB) düşük maliyetli “SAFE” kredisi mekanizmasını kullanmayı değerlendiriyor. AB’nin, Rusya tehdidine karşı üye ülkelerin askeri güçlerini artırması hedefiyle başlattığı bu finansman programı, İtalya’ya tahsis edilen 14,9 milyar avroluk kredi diliminin kullanım potansiyelini gündeme getirdi.
SAFE kredileri, üye ülkelerin ortak askeri alımlar yapmasını teşvik ederek maliyet tasarrufu ve Avrupa çapında askeri sinerji yaratmayı amaçlıyor. Bu nedenle yararlanıcı ülkelerin, fonları kullanabilmek için en az bir diğer AB ülkesiyle iş birliği yaparak ortak alım yapması şart koşuluyor. Ülkelerin, 2026’da serbest bırakılması beklenen fonların kullanım detaylarını 30 Kasım’a kadar AB’ye sunmaları gerekiyor.
Macaristan ile Ortak Sinerji Fırsatı
Konu, Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın Pazartesi günü Roma’da İtalya Başbakanı Giorgia Meloni’yi ziyaretiyle daha da somutlaştı. Meloni’nin ofisinden yapılan açıklamada, liderlerin görüşmede “Avrupa SAFE programının sunduğu fırsatları” ele aldıkları ve “kendi endüstriyel ve teknolojik kapasitelerini desteklemek için İtalya ve Macaristan arasındaki olası sinerjileri” değerlendirdikleri belirtildi.
İki ülke halihazırda Rheinmetall’in geliştirdiği Lynx paletli zırhlı araçların tedariki için ortak bir programa sahip. İtalya, yerli tedarikçisi Leonardo’nun tareti eklenmiş 1.050 adet Lynx çeşidi satın almayı planlarken, Macaristan 2020’de 218 adetlik bir anlaşma imzalamıştı ve bu araçların büyük bir kısmı Macaristan’da üretilecek.
İkinci potansiyel ortak program ise Panther ana muharebe tankı alımı. İtalya’nın 272 adet Panther tankı almayı planladığı biliniyor. Macaristan ise 2023 yılında Rheinmetall ile tankın geliştirilmesi ve üretimi konusunda ortaklık anlaşması imzalamıştı. İsimsiz bir İtalyan savunma kaynağı, İtalya’nın bu iki kilit platformu satın almasının SAFE kredi fonlarıyla desteklenmeye güçlü aday olduğunu doğruladı.
Macaristan’ın Çelişkili Konumu
Macaristan’ın, SAFE kredilerinden İtalya ile aynı dilimde yer alarak 16,2 milyar avroluk bir yatırım yapma kararı alması dikkat çekiyor. Zira Macaristan Başbakanı Orban, AB’ye yönelik sık sık eleştirileriyle tanınıyor. Orban, İtalya Başbakanı Meloni ile SAFE yapılanmasını görüştüğü gün dahi gazetecilere “Avrupa Birliği’nin hiçbir önemi yok” şeklinde bir açıklamada bulundu.
Bu durum, AB’nin savunma alanındaki mali teşviklerinin, bloğa eleştirel yaklaşan üyeleri dahi ortak hareket etmeye ve bütçelerini güçlendirmeye yönlendirebildiğini gösteriyor. İtalya ve Macaristan arasındaki bu potansiyel ortaklık, SAFE mekanizmasının Avrupa’da ortak savunma tedarikini teşvik etme hedefine ulaşma yolunda önemli bir örnek teşkil edebilir.
