Çin, açık kaynak odaklı yaklaşımıyla ABD’nin geleneksel stratejisinden ayrışıyor. OpenAI, Google ve Anthropic gibi isimler, en ileri modellerini büyük ölçüde kapalı tutarak AGI hedeflerine odaklanırken, gelir modellerini çoğunlukla abonelikler üzerinden şekillendiriyor. Geçmişte açık kaynaklı Llama serisiyle öne çıkan Meta ise artık süper zekâ arayışında kapalı modellere yönelim gösteriyor.
ABD’nin Nvidia çipleri konusundaki ihracat kısıtlamalarının zorladığı bir dönemde Çinli şirketler, açık kaynaklı sürümler üzerinde yoğunlaşıyor. Bu durum, Çinli geliştiricileri daha yenilikçi yöntemler benimsemeye itti ve ABD’li şirketlerin tipik birkaç aylık ya da yıllık sürüm takvimine karşılık, haftalar içinde güncellenen modeller üretme eğilimini güçlendiriyor. Örneğin Kasım ayında Allen Institute for AI’nin yayımladığı Olmo 3, bu alanda öne çıkan girişimlerden biri olarak dikkat çekti. Yatırımcı Andreessen Horowitz’e teklif veren genç yapay zeka şirketlerinin önemli bir kısmı artık Çin’in açık kaynaklı modellerini tercih ediyor; bu, sektörün dinamiklerinde kayda değer bir değişimin habercisi olarak görülüyor.
Çinli modellerin yükselişi Batı’da güvenlik kaygılarını artırıyor. Siber güvenlik firması CrowdStrike’ın 20 Kasım’da yayımladığı rapor, DeepSeek modellerinin Tibet, Uygurlar veya Pekin’in hassas gördüğü politik konular ile bağlantılı talimatlarda daha yüksek riskli, güvenilmez kodlar ürettiğini gösteriyor. Ayrıca modellerin Tayvan veya Tiananmen Meydanı gibi konularda içerik üretmeyi reddetmesi, Çin Komünist Partisi ile ideolojik uyumun bir göstergesi olarak yorumlanıyor. Uzmanlar, Çin’in açık model alanında hızlı tempolu ilerleyişinin ABD için dikkat çekici bir uyarı niteliği taşıdığına vurgu yapıyor.
