Kocaeli Büyükşehir Belediyesi’nin, Tarım ve Orman Bakanlığı işbirliğiyle yürüttüğü “Halk Elinde Anadolu Mandasının Islahı Projesi” kapsamında üreticilere sağladığı damızlık manda desteği, kentteki manda sayısında önemli bir artış sağladı. Aradan geçen iki yılda yetiştiricilikte büyük oranda ıslah sağlandığı ve üreticilerin projeden duyduğu memnuniyetin arttığı belirtiliyor.
Manda Sayısında Yüzde 8.200’lük Artış
Kocaeli genelinde projeye katılan 19 üreticiye kan yakınlığının önlenmesi amacıyla yüksek süt verimi, üreme kabiliyeti ve uzun laktasyon sürelerine sahip Anadolu mandaları dağıtıldı. Kasım 2025 itibarıyla Kocaeli’nde toplam manda sayısı 3 bin 295’e ulaştı. Bu mandaların 2 bin 342’si dişi, 953’ü ise erkek mandadan oluşuyor. Manda varlığının 2 bin 806 adedi ise Kandıra ilçesinde yetiştiriliyor.
Büyükşehir Belediyesi’ne bağlı veteriner hekimler, damızlık mandalardan elde edilen yavru mandaların (malak) sağlıklı bir şekilde büyüme süreçlerini takip ederek üreticilere rehberlik ediyor.
Üreticiler Memnun: “Süt Verimimiz Arttı”
Kocaelili Manda Yetiştiriciler Birliği üyesi ve Kandıra Kabaağaç köyünde manda sütü üretimi yapan Şenol Çakır, projenin sağladığı somut faydaları dile getirdi. Çakır, “Süt verimi anlamında ilerleme kaydettiğimizi söyleyebilirim. Cüsse olarak da malaklar daha büyük oluyor artık. Burada gördüğünüz hayvanların hepsi verilen damızlık mandanın yavruları. Çok iyi çıktı. Çok memnunuz” ifadelerini kullandı.
İşletmesinde 76 anaç manda bulunduğunu belirten Çakır, Büyükşehir Belediye Başkanı Tahir Büyükakın’a tarım ve hayvancılığa verdiği desteklerden dolayı teşekkür etti. İşletmesinde üretilen manda sütünün yarısının doğrudan satıldığını, kalan yarısının ise manda yoğurduna çevrildiğini ekledi.
Projenin Hedefleri
Muhtarlık İşleri Dairesi Başkanlığı Tarımsal Hizmetler Şube Müdürlüğü tarafından yürütülen bu destek programı ile şunlar hedefleniyor:
-
Yerli manda varlığının ve yetiştiriciliğinin yeniden canlandırılması.
-
Manda sayısındaki hızlı azalışın önlenmesi.
-
Anadolu Mandası ırk ıslahının daha verimli ve kaliteli yürütülmesi.
-
Et-süt üretiminde verimliliğin ve kalitenin yükseltilmesi.
-
Kırsal alanlarda istihdamın geliştirilmesi.
Büyükşehir Belediyesi, yaklaşık 270 ila 370 kilogram ağırlığındaki damızlık mandaların 200 kilogram karşılığını hibe olarak karşılayarak üreticilere mali destek sağlamıştı.
