Pakistan, Libya’nın parçalı yapıdaki siyasi ve askeri durumu göz önüne alındığında, BM tarafından konulan silah ambargosuna rağmen önemli bir anlaşmaya imza attı. Sudan’ın doğusundaki Bingazi kentinde gerçekleşen görüşmeler sonrası, Libya Ulusal Ordusu (LNA) ile sağlanan anlaşma, ülke tarihinde görülen en büyük silah satışlarından biri olarak kabul ediliyor. Görüşmeye katılan kaynaklara göre, bu anlaşma, Pakistan’ın savunma sektöründe önemli bir dönüm noktası olmayı hedefliyor.
Gelişmelerin detaylarına göre, Pakistan Kara Kuvvetleri Komutanı Mareşal Asim Munir ve Hafter liderliğindeki Libya Ulusal Ordusu Başkomutan Yardımcısı Saddam Halife Hafter, yaklaşık bir hafta önce Bingazi’de yüz yüze görüşerek, silah tedariki ve askeri işbirliğine dair kritik bir mutabakata vardı. Bu anlaşmanın, çeşitli savaş sistemleri ve eğitim programlarını içeren geniş bir yelpazeye yayıldığı belirtiliyor. Kaynaklar, toplam bedelin 4,6 milyar dolara ulaştığını ifade ederek, anlaşmanın uzun vadeli teslimat planları içerdiğini belirtiyor.
Anlaşmanın Kapsamı ve Detaylar
Libya tarafı, Pakistan ve Çin ortak yapımı JF-17 savaş uçaklarından 16 adet ve eğitim uçağı olarak kullanılan Super Mushak’tan 12 adet satın almayı planlıyor. Ayrıca, kara, deniz vehava unsurlarını kapsayan çeşitli savunma sistemleri de anlaşma kapsamında bulunuyor. Bir yetkili, bu sistemlerin toplam maliyetinin yaklaşık 2,5 milyar doları aşabileceğini ve teslimatların yaklaşık 2 yıl içerisinde gerçekleştirileceğini açıkladı. Konuyla ilgili resmi kaynaklar ise, anlaşmanın detaylarına dair yorumda bulunmaktan kaçındı.
Libya’nın resmî medyası ise, Pakistan ile ikili ilişkileri güçlendiren ve ortak savunma projelerini içeren bir mutabakat zaptı imzalandığını duyurdu; ancak anlaşmanın içeriğine dair spesifik bilgiler paylaşılmadı. Saddam Halife Hafter, yaptığı açıklamada, “Pakistan ile yeni bir askeri iş birliği dönemi başlatıyoruz.” ifadelerini kullandı.
BM Silah Ambargosunun Aşılması ve Uluslararası Tehdidi
Bir yandan da, Libya’ya yönelik BM silah ambargosunun 2011’den bu yana sürdüğü ve ülkeye silah girişinin resmi izinlere tabi olduğu biliniyor. Uluslararası raporlar, ambargoya rağmen ülkede silah transferlerinin devam ettiğine işaret ediyor. Ancak, Pakistan ve Libya yetkilileri, bu anlaşmanın herhangi bir BM kuralını ihlal etmediğini ısrarla savunuyor. Bazı ortak ülkelerin ve tarafların, Libya’nın doğusundaki Hafter güçlerine ve batısındaki hükümete destek sağlamak adına, askeri malzeme ve eğitim desteği verdikleri iddia ediliyor.
Bahsi geçen silahların arasında, Pakistan’ın geliştirdiği ve bölgesel savunmada önemli rol oynayan JF-17 savaş uçaklarının bulunması, bölgedeki dengeleri ciddi biçimde etkileyebilir. Ayrıca, Rusya’dan Libya’ya yapılan yeni ÇNRA (Çok Namlulu Roketatarları) sevkiyatı da konu ile bağlantılı olabilecek gelişmeler arasında yer alıyor.
