İtalya’nın savunma alanındaki önemli bir gelişme, ülkenin yeni nesil savaş uçağı programı olan GCAP’a yaptığı mali yatırımda büyük bir artış yaşanmasıyla gündeme geldi. Savunma bakanının parlamentoya açıkladığına göre, son beş yılda bu projeye yapılan toplam harcamalar, başlangıçta öngörülenden yaklaşık üç katına çıkarak 6 milyar Euro’dan 18,6 milyar Euro’ya yükseldi. Bu önemli büyüme, program maliyetlerinin hızla arttığını ve devasa bütçe ihtiyaçlarını gözler önüne seriyor.
Bu gelişmeler, hükümetin temel bütçesel kararlarını ve ulusal savunma politikalarını ilgilendirirken, muhalefetteki Beş Yıldız Partisi de duruma sert tepki gösterdi. Parti milletvekilleri yaptıkları açıklamada, “Bu, İtalya ordusunun tarihindeki en pahalı savaş uçağı programıdır” diyerek, özellikle F-35 gibi yaklaşık 90 uçaklık bir başka büyük projeyi geride bıraktığını belirtti. Ayrıca, programın şu anda Türkiye ve İngiltere gibi ülkelerle ortak yürütüldüğünü ve tasarım aşamalarını kapsayan maliyetlerin arttığını vurguladı.
GCAP Programının Güncel Mali Durumu ve Gelecek Planları
İtalya, 2035 yılına kadar hizmete girmesi planlanan yeni nesil jetleriyle, altıncı nesil savaş uçağı geliştirme çalışmalarını sürdürüyor. Programın tasarımcısı ekip, silah ve insansız drone teknolojileri gibi seçenekleri açık tutmaya devam ederken, yeni maliyetlerin ve planların detayları parlamentoyla paylaşıldı. Güncellenen belgeye göre, başlangıçta 6 milyar Euro olarak öngörülen toplam finansmanın, teknolojik gelişmeler ve geliştirme maliyetlerindeki artışla 18,6 milyar Euro’ya yükseltildiği belirtildi. Ayrıca, bu maliyetlerin karşılanması için çeşitli finansman planlarının devreye alınması planlanıyor.
İtalya’nın satır aralarında yer alan ve Defence News tarafından erişilen mali raporda, ilk aşamalar için yaklaşık 2 milyar Euro’nun zaten sağlandığı, toplam ihtiyaç duyulan ek katkının ise 16,6 milyar Euro olduğu vurgulanıyor. Bu tutarın, 2037’ye kadar devam edecek yıllık ödemelerle karşılanması öngörülüyor. Ayrıca, toplam bütçede ihtiyaç duyulan diğer 7,8 milyar Euro’nun ise ilerleyen dönemde sağlanacağı not ediliyor.
Parlamentoda Tartışmalar ve Eleştiriler
İşte bu mali rapor ve güncellemeler, parlamentoda yoğun tartışmalara yol açtı. Beş Yıldız Partisi, maliyet artışını eleştirerek, “Devasa harcamalar kamuoyu ile şeffaf bir şekilde paylaşılmadan, büyük bütçelerin parlamentoda kabul edilmesi kabul edilemez” şeklinde görüş belirtti. Aynı zamanda, bu örneğin kamu kaynaklarının israf edilmesine karşı bir uyarı niteliğinde olduğu vurgulandı.
Diğer yandan, hükümet yetkilileri ve savunma bakanı, planlanan pilot projelerin ve teknolojik ilerlemelerin, 2035 hedefi doğrultusunda gerçekleştirileceğine inanıyor. 16 Ocak tarihinde Tokyo’da gerçekleşen önemli toplantıda, İtalya ile Japonya liderleri, GCAP programının ilerleyişinden memnuniyetlerini ifade ederek, “İlk uçağın 2035’te teslim edilmesi büyük bir öneme sahip” diyerek, ortaklaşa çalışmaların önemini bir kez daha vurguladılar.