Endonezya’nın Boeing tarafından üretilen F-15EX Eagle II savaş uçaklarını satın alma planlarıyla ilgili resmi süreç uzun süre boyunca gelişme göstermemişti. Ancak, Boeing yetkilileri Singapore Airshow esnasında yaptığı açıklamalarla, bu satışın artık aktif bir süreç olmadığını açıkladılar. Geçmişte Ağustos 2023’te Endonezya’nın 24 adet F-15EX için bir ön mutabakat zaptı (MoU) imzaladığı duyurulmuştu.
Defense News’in haberine göre, Boeing temsilcileri, Endonezya ile bu konuda yürütülen girişimin artık devam etmediğini ve satış beklentisinin sona erdiğini belirttiler. Boeing Başkan Yardımcısı Bernd Peters, Endonezya ile F-15EX projesinin artık sürdürülemediğini ifade ederken, şirketin hükümet ve military destekleri konusunda bağlarını sürdürdüğünü vurguladı. Peters, ayrıca, Endonezya’nın envanterinde bulunan AH-64 Apache saldırı helikopterleri ve WaveGlider insansız deniz araçlarına yönelik destek faaliyetlerinin devam edeceğini de sözlerine ekledi.
Yapılan Açıklamalar ve Endonezya’nın Tedarik Stratejisi
Defense News’in haberine göre, Boeing’in açıklaması, Endonezya’nın savunma tedarik politikasını göz önüne aldığında çok da şaşırtıcı değil. Çünkü, söz konusu mutabakat zaptı sadece Jakarta’nın F-15EX’e olan ilgisini ortaya koymuş, şu ana kadar resmi bir sözleşme imzalanmamıştı. Geçmişte, Endonezya Hava Kuvvetleri Fransa’dan Rafale savaş uçağı alımına başladı ve ilk üç uçağı teslim aldı. Ayrıca, ülke son yıllarda Avusturya’dan ikinci el Eurofighter Typhoon, Çin’den ikinci el J-10 ve Pakistan’dan JF-17 platformlarına da ilgi göstermiştir. Güney Kore’nin KF-21 Boramae geliştirme programına finansal katkıda bulunmuş ve Türkiye ile KAAN savaş uçağı projesinde anlaşma imzalamıştı. Bu geniş yelpazedeki alım ve geliştirme girişimleri, Endonezya’nın tedarik sürecinde farklı seçenekleri aynı anda değerlendirdiğini gösteriyor.
Öte yandan, Boeing açısından en öncelikli hedefin ABD Hava Kuvvetleri’ne F-15EX teslimatı olduğu belirtiliyor. Peters, Boeing’in ABD Hava Kuvvetleri’ne güçlü bir bağlılıkla, yıllık 24 adet F-15EX Eagle II teslim etmeyi hedeflediklerini açıkladı.
Boeing’in Asya’daki Faaliyetleri
Boeing’in Asya bölgesinde F-15 programları sadece yeni üretim ile sınırlı değil. Japonya’nın hava kuvvetleri için F-15J savaş uçaklarını modernize etme projelerinde de rol üstleniyor. Bu kapsamda uçaklara yeni nesil AN/APG-82(V)1 AESA radar, güncellenmiş görev bilgisayarları ve BAE Systems üretimi olan AN/ALQ-250 EPAWSS koruma sistemi entegre ediliyor. Boeing bu modernizasyonun sadece basit bir iyileştirme olmadığını, uçağı güncel üretim standartlarına yaklaştıran kapsamlı bir dönüşüm olduğunu belirtiyor.
Benzer bir modernizasyon süreci Güney Kore için de geçerli. ABD Savunma Bakanlığı, Güney Kore’den 59 adet F-15K savaş uçağının modernizasyonu için yaklaşık 2,8 milyar dolar değerinde bir sözleşme imzalandığını duyurdu. Bu çalışmalar Missouri eyaletinin St. Louis kentinde yürütülecek ve 2037 yılı sonuna kadar tamamlanması planlanıyor.
Asya ülkeleri arasında F-15 kullanımı devam ederken, Singapur’un da bu filo içinde yer aldığı biliniyor. Singapur Hava Kuvvetleri’nin F-15SG filosunun yakın gelecekte modernize edilmesi bekleniyor. Airshow sırasında Defense News’e konuşan pilotlar, şu aşamada F-15SG’lerin ağırlıklı olarak eğitim görevlerinde kullanıldığını ve Ekim 2024’te yaşanan olay benzeri bir uyarı veya müdahale gerektiren bir durumun yaşanmadığını belirtti. Singapur Hava Kuvvetleri, 15 Ekim 2024’te bir bomba ihbarı sonrasında, Air India Express seferini koruma altına almak amacıyla iki F-15SG’yi havalandırmıştı. Pilotlar ayrıca, önümüzdeki dönemlerde teslim edilmesi planlanan F-35’lerin entegrasyonunun kademeli şekilde gelişeceğini ifade etti. Entegrasyonda zorluk yaşanıp yaşanmayacağı sorgusuna ise, ABD’nin bunu başardığını ve Singapur’un da aynısını başarabileceğini belirttiler. Bazı pilotların yakın zamanda F-35 eğitimi için ABD’ye gidecekleri de paylaşıldı.
