Geçtiğimiz günlerde bir patates çiftçisine ait olduğu tahmin edilen yeni bir video, Cezayir’in Rusya’dan satın aldığı beşinci nesil savaş uçağı, Su-57 Hayalet’in ilk görüntülerini ortaya koyuyor. Bu video, Kuzey Cezayir’deki dağlık ve mağaralara benzer manzaralar üzerinde parlak mavi gökyüzüne karşı Rus yapımı uçağın belirgin silüetini gösteriyor. Çekimlerin, Arapça konuşan ve TikTok’ta paylaştığı içeriklerde ülkenin büyük şehirlerinden ve futbol videolarından bahseden kullanıcı doz.kbran tarafından yayımlandığı düşünülüyor.
Görüntülerin Oum El Bouaghi Hava Üssü yakınlarındaki Ain Beida kasabasına yakın bölgede kaydedildiği bildirildi. Çevredeki arazi yapısı ve manzaralar, videoda görünenlerle tutarlılık gösteriyor.
Su-57 Satın Alma Süreci ve Uluslararası Etkileri
Cezayir hükümeti, 2019’da Moskova’da gerçekleşen MAKS hava gösterisinde tanıtılan ve özellikle ihracat versiyonu olan Su-57E modeline ilgisini göstermişti. Buna ek olarak, 2025 ekim aylarında siber korsanlar Black Mirror topluluğu tarafından gerçekleştirilen saldırıda, Rusya’nın devletin havacılık devi Rostec’e ait belgeleri sızdırıldı. Bu belgelerde, Cezayir’in toplamda 12 veya 14 adet Su-57 ve Su-34 uçak siparişi verdiği açıkça belirtiliyor.
Elektronik tablo formatında sızan bilgilerde, Sukhoi şirketinin uçakların aviyonik sistemlerine katkıda bulunan AO Kret adlı şirketin markası yer alıyor. Fiyatlandırma detaylarına göre, Su-57 uçaklarının elektronik sistemleri toplamda yaklaşık 200 milyon dolar tutarında. Güvenilir kaynaklar, toplam sipariş tutarının 2 milyar dolara yakın olabileceğini belirtiyor. Rus medyası, siparişin 14 uçak için olduğunu ve toplam maliyetin yaklaşık bu seviyelerde olduğunu öne sürdü. Rusya’nın Sputnik haber ajansı ise, bu satın alma işleminin 2020 sonunda onaylandığını ve nihai detayların hâlâ belirsizliğini koruduğunu aktardı.
Kasım 2025’te ise, iki Su-57 uçağının gizlice başka bir yabancı müşteriye, muhtemelen Cezayir’e teslim edildiği doğrulandı. Bu gelişme, Cezayir’i Su-57’yi işleten ilk ülke haline getirerek önemli bir dönüm noktası oldu. Moskova açısından, Ukrayna’ya yönelik askeri operasyonlara rağmen, değerli bir gelir kaynağı oluşturan bu silah satışı, özellikle Afrika ve Orta Doğu bölgesinde Kremlin’e yakın ülkeleri tercih etmesi, uluslararası politikalarda yeni dengelerin kurulmasına zemin hazırladı.
ABD ve Bölgesel Güç Dengeleri Üzerine Yansımaları
ABD’nin Dışişleri Bakanlığı Yakın Doğu İşleri Direktörü Robert Palladino, geçen hafta yaptığı açıklamada, “Bu silah alımı, ABD’nin Cezayir politikalarında sorun olarak gördüğü birkaç konudan biri” dedi. Ayrıca, bu tür satışların, “CAATSA” adlı yasa kapsamında Washington’un yaptırım uygulama olasılığını artırabileceğine dikkat çekti. Askeri modernizasyon ve güç dengeleri açısından bakıldığında, Cezayir’in hava kuvvetlerini yeni nesil savaş uçaklarıyla güçlendirmesi, bölgesel istikrarı etkileyebilir ve önemli sonuçlar doğurabilir.
Uzun süredir devam eden ve Cezayir ile Fas arasındaki bölgesel anlaşmazlık, bu gelişmeler ışığında yeni bir boyut kazanıyor. Fas, Kasım 2024’te yaptığı açıklamada, Cezayir’i “gerginliği tırmandırmak ve bölgeyi savaşın eşiğine getirmek isteyen hamlelerde bulunmakla” suçladı. Cezayir ise bu suçlamaları yalanlayarak, iddiaların asılsız ve provokatif olduğunu belirtti. Bölgedeki askeri güç dengeleri, özellikle Kuzey Afrika’da yeni bir silahlanma yarışını tetikleyebilir ve bölge güvenliğini önemli ölçüde etkileyebilir.
