Türkiye, fay hatlarının birbirine dolandığı zorlu bir coğrafyada yer alıyor ve yıkıcı depremlerin hemen ardından geçen ilk saatler, hayat ile ölüm arasındaki hassas çizgiyi belirliyor. Bu kritik anlarda, tonlarca betonun altında sıkışmış kişilere ulaşmak için özel eğitimli köpekler, amansız bir mücadele veriyor. Arama Kurtarma Köpekleri Derneği (AKKD), 2021’den beri sahada aktif olarak çalışan bu kahramanların sayısını ve becerilerini uluslararası standartlara ulaştırmak için büyük çaba harcıyor. Dernekte, beşi AFAD ve on beşi Uluslararası Arama Kurtarma Köpekleri Organizasyonu (IRO) tarafından onaylanmış toplam yirmi profesyonel köpek bulunuyor ve yeni ekipler, mart sonunda yapılacak IRO sınavlarına hazırlanıyor.
Bu köpekler, afet müdahalelerinde vazgeçilmez bir rol üstleniyor ve yaklaşan sınavlarda on iki ekip, enkaz altındaki kişilere umut olmak için yoğun eğitimlere devam ediyor. Dernek, uluslararası bir bakış açısıyla eğitim süreçlerini yöneterek, deneyimli eğitmenlerle iş birliği yapıyor ve bu sayede ekiplerin saha performansını artırıyor.
Teknolojinin Sınırlarını Aşan Karanlık Alanlarda Onların Etkisi
Geçtiğimiz günlerde, İzmir‘de IRO Başeğitmeni Borut Modic ile özel bir afet simülasyonu gerçekleştirildi. Kahramanmaraş depremlerinde sahada görev alan Modic, hiçbir teknolojinin arama kurtarma köpeklerinin doğuştan gelen yeteneğiyle yarışamayacağını vurguladı. Bu köpekler, zorlu enkaz koşullarında insan ekiplerinin üstünlüğünü kanıtlayarak, afet müdahalesindeki kritik rollerini bir kez daha gösterdi.
Hızlı ve Hatısız Müdahaleleriyle Zamanı Kazanmak
AKKD Başkanı Serkan Mamak, köpeklerin resmi operasyona çıkabilmesi için gerekli sertifikaları alması gerektiğini belirterek, nisan ayında üç yeni köpeğin sınavlara gireceğini açıkladı. Bu hayvanlar, yirmi kişilik bir ekibin saatler harcayacağı bir taramayı sadece yirmi dakikada sıfır hata ile tamamlayabiliyor. Özellikle enkazın karanlık noktalarında, binlerce kat daha güçlü koku alma duyuları sayesinde kusursuz sonuçlar elde ediyorlar.
Gelecekteki Büyük Tehlikeler Karşısında Artan İhtiyaç
Serkan Mamak, Kahramanmaraş felaketlerinde yabancı köpeklerin yetersiz kaldığını hatırlatarak, olası İstanbul depremi için binlerce donanımlı köpeğe ihtiyaç duyulacağını belirtti. Şu an Türkiye’de sadece yaklaşık 100 sertifikalı köpek var ve bu sayı, küresel standartlara göre oldukça düşük. Mamak, çözümün kendi kaynaklarımızla yüksek kaliteli köpekler yetiştirmek olduğunu vurguladı.
Küçük Yaştan Başlayan Eğitim Macerası ve Sürpriz Irklar
Bu köpeklerin serüveni, üç aylıkken başlıyor ve doğada kayıp arama ile enkaz kurtarma gibi branşlarda eğitiliyorlar. Genellikle Border Collie, Malinois, Alman Çoban Köpeği, Labrador ve Golden Retriever gibi ırklar tercih ediliyor; ancak AKKD, Türkiye’deki ilk sertifikalı Doberman’ı da bünyesine katarak tabuları yıkıyor. Uzmanlar, bir köpeğin başarısını, içindeki çalışma arzusu ve eğitmenle olan derin bağının belirlediğini belirtiyor.
