Arjantin’de Başkan Javier Milei yönetiminin ekonomi politikalarının merkezinde yer alan demiryolu yük taşımacılığının özelleştirilmesi süreci, uluslararası yatırımcı Grupo México’nun çekilmesiyle büyük bir darbe aldı. Ülke dışından teklif vermesi beklenen en güçlü adaylardan biri olan şirketin bu kararı, hem işletme imtiyazlarının geleceği hem de devlet mülkiyetindeki demiryolu araçlarının satışı konusunda ciddi soru işaretlerini beraberinde getirdi. Bu gelişme hükümetin özelleştirme takvimini ve modelini yeniden gözden geçirmesine neden olabilir.
Stratejik Ağlar ve Yatırım Beklentileri
Milei yönetimi, “Argentinian Trains Freight” (TAC) adıyla bilinen Belgrano Freight and Logistics şirketini özelleştirerek devletin üzerindeki mali yükü hafifletmeyi amaçlıyor. Toplam 8000 kilometre uzunluğundaki Belgrano, San Martín ve Urquiza ağlarını kapsayan bu plan, özel sektörün dinamizmini raylara taşımayı hedefliyordu. Meksika’da demiryolu devi olan Grupo México, Arjantin ağını modernize etmek için 5 yıl içinde 3 milyar dolar yatırım yapmayı taahhüt etmişti. Ancak şirketin, imtiyaz yapısındaki belirsizlikler ve yerel isteklilere sağlanan ayrıcalıklar nedeniyle masadan kalkması, uluslararası sermayenin sürece bakışını olumsuz etkileyebilir.
Özelleştirme Modeli ve Altyapı Çıkmazı
Tartışmaların odak noktasında, kamu finansmanına olan bağımlılık yer alıyor. Mevcut modele göre, altyapı yenilemelerinin büyük oranda devlet tarafından finanse edilmeye devam etmesi öngörülüyor. Hükümetin 282/2026 sayılı Kararnamesi ile lokomotif ve vagon satışından elde edilecek gelirin bir güven fonuna aktarılması planlansa da, özel işletmecilerin bu yapıya ne kadar güveneceği belirsizliğini koruyor. Buna rağmen hükümet, TAC’ın özelleştirilmesini bu yıl sonuna kadar tamamlamakta kararlı görünüyor.
FEPSA İmtiyazı ve Pragmatik Adımlar
Özelleştirme sürecindeki aksamalara rağmen, mevcut yük akışını korumak adına pragmatik adımlar da atılıyor. Ülkenin tahıl ihracatı için hayati öneme sahip olan 5100 kilometrelik Ferroexpreso Pampeano (Fepsa) ağının imtiyazı, Techint grubuna bağlı mevcut işletmecide kalacak şekilde uzatıldı. Hükümet ile Techint arasındaki siyasi gerilimlere rağmen alınan bu karar, Bahía Blanca ve Rosario limanlarına giden yük trafiğinin kesintiye uğramamasını garanti altına almayı amaçlıyor. Yeni bir ihale çerçevesi hazırlanana kadar FEPSA, altyapı bakımı ve operasyonel yükümlülüklerini sürdürmeye devam edecek.
