Ukrayna, hava gücünü güçlendirmek amacıyla İsveç ile önemli bir anlaşma yolunda ilerliyor. Yapılan açıklamaya göre ülke, Saab üretimi Gripen uçaklarından 20 yeni model satın alacak ve gelecek yıl İsveç tarafı tarafından daha önce kullanılmış 16 uçak hibe edilecek.
İki liderin Uppsala Hava Üssü’ndeki ortak basın toplantısında yapılan duyuru, daha önce imzalanan niyet mektubunu somut bir aşamaya taşımayı hedefliyor. Sözü edilen niyet mektubu, geçen yıl Ukrayna’nın İsveç’ten 150 adede kadar Gripen E alma planını içeriyordu ve bu yeni adımla program yeniden canlanmış oluyor.
Teslimat zamanlaması ve finansman
Yetkililer, yeni nesil Gripen E uçaklarının teslimatlarının birkaç yıl sürebileceğini belirtiyor; tahmini olarak 2030 ve sonrasında ilk sevkiyatların başlayacağı konuşuluyor. Ukrayna Savunma Bakanı ise, Avrupa Birliği tarafından onaylanan 90 milyar euroluk kredi paketinin bu alım için süreci hızlandırabileceğini ve anlaşmanın aylar içinde sonuçlanabileceğini öne sürmüştü.
Liderlerin açıklamaları ve stratejik önem
İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Gripen’in Ukrayna için uygun bir seçim olduğunu vurguladı; “Gripen Ukrayna için en iyi ve en uygun seçenek. Bu yüzden bugün, bu ortak yolculukta bir sonraki büyük adımı atıyoruz.” ifadelerini kullandı. Zelenski ise uçakların ülkenin hava savunması açısından yeni bir sayfa açacağını belirterek 150 uçağın tamamını satın alma niyetinde olduklarını tekrar etti ve yeterli finansman temin edilmesi temennisinde bulundu.
Geçici çözümler ve operasyonel fayda
Haberlere göre, İsveç’in hibe edeceği eski model Gripen C/D uçakları, teslimata kadar geçen dönemde Ukrayna’nın hava savunmasına takviye sağlayacak geçici bir çözüm olarak değerlendiriliyor. Zelenski, AB kredi paketinin 2,5 milyar euroluk bir kısmını uçak alımları için ayırdıklarını belirtti; bu da kısa vadeli ihtiyaçların karşılanmasına katkı verecek.
Sanayi ve imaj etkisi
Saab CEO’su Micael Johansson, bu gelişmenin şirket için önemli bir kilometre taşı olduğunu söyledi. Johansson, Gripen’in daha fazla ülke tarafından tercih edilmesinin ve sahada daha çok görev yapmasının uçağın kabiliyetinin daha geniş çevrelerce anlaşılmasını sağlayacağını ifade etti.
