Mısır, Afrika’nın en yoğun kentsel bölgesinde trafik sıkışıklığını azaltmak ve altyapısını modernize etmek amacıyla tarihi bir projeyi hayata geçirdi. Kahire’de inşa edilen kıtanın ilk sürücüsüz monoray hattı, Mayıs ayında ilk yolcularını ağırlamaya başladı.
Başkent Kahire’de artan nüfus ve kronikleşen trafik sorununa çözüm üretmek amacıyla planlanan mega ulaşım projesi resmen faaliyete geçti. Mısır’ın altyapısını dönüştürme hedeflerinde yeni bir sayfa açan sürücüsüz monoray sistemi, gelecekte tamamlanacak etaplarıyla birlikte dünyanın en uzun insansız toplu taşıma ağı olmaya aday gösteriliyor. Saatte 80 kilometre hıza ulaşabilen trenler, çift yönde saatte 45 bin yolcu taşıma kapasitesine sahip [cite: Mısır’ın Afrika’daki ilk sürücüsüz monoray hattı, saatte 80 km hızla her iki yönde de saatte 45.000 yolcu taşıma kapasitesine sahip, Trenler, Kahire’nin işlek caddelerinin üzerinde çalışan prefabrik beton kirişler üzerinde saatte 80 km’ye varan hızlarda hareket etmektedir].
Dünyanın En Uzun Monoray Ağı Olacak
6 Mayıs’ta halkın kullanımına açılan ve ilk üç gün ücretsiz hizmet veren sistem, iki ana hattan oluşuyor:
-
Doğu Nil Hattı: 56,5 kilometre uzunluğundaki bu hat, Kahire Uluslararası Stadyumu bölgesini çölde inşa edilen Yeni İdari Başkent’e bağlıyor [cite: CNN’e göre, yeni açılan Doğu Nil Hattı 56,5 km uzunluğunda olup, Kahire Uluslararası Stadyumu bölgesini (Nasr Şehri semti) Kahire’nin doğusundaki çölde inşa edilen yeni idari başkent olan mega kentle birbirine bağlıyor].
-
Batı Nil Hattı: 43,8 kilometre uzunluğunda olacak bu ikinci hat ise 6 Ekim uydu kentini Giza bölgesine bağlayacak ve yapımı halen devam ediyor.
Her iki hat da tamamlandığında ağın toplam uzunluğu 100 kilometreyi aşacak. Böylece Mısır, şu an 98,5 kilometre ile dünya lideri olan Çin’in Chongqing kentini geride bırakarak en uzun monoray ağına sahip ülke unvanını alacak. Yeni sistemin günde yaklaşık 500 bin yolcuya hizmet vermesi bekleniyor.
İleri Teknoloji ve Küresel İş Birliği
Mısır hükümeti, mevcut metro hatlarının üzerindeki ağır yükü hafifletmek adına 2019 yılında Fransız üretici Alstom liderliğindeki bir konsorsiyumla yaklaşık 3 milyar dolarlık bir sözleşme imzaladı [cite: Kahire uzun zamandır yoğun trafik sıkışıklığıyla biliniyor, Parçalı yol ağı ve şiddetli trafik sıkışıklığı, mevcut üç metro hattının yılda yaklaşık 500 milyon yolcu taşıdığı anlamına geliyor, Bu baskıyla karşı karşıya kalan Mısır hükümeti , 2019’da Fransız demiryolu ekipmanı üreticisi Alstom ile yeni bir monoray ağı inşa etmek ve işletmek için yaklaşık 2,3 bülyon sterlin (yaklaşık 3 milyar dolar) değerinde bir sözleşme imzaladı]. Yerel ortaklar Orascom ve Arab Contractors ile yürütülen projede tren vagonları İngiltere’de üretilirken, finansmanın bir kısmı İngiltere İhracat Finans Ajansı tarafından sağlandı [cite: Proje, Alstom liderliğindeki bir konsorsiyum tarafından, Orascom Construction ve Arab Contractors adlı iki yerel ortakla birlikte gerçekleştirildi, Toplam 272 tren vagonu, Alstom’un İngiltere’nin Derby kentindeki fabrikasında üretildi, Finansmanın bir kısmı İngiltere İhracat Finans Ajansı tarafından sağlandı].
Tamamen otomatikleştirilen bu ağda; kalkış, duruş, kapı kontrolü ve acil durum müdahaleleri yüksek bant genişliğine sahip radyo iletişimli sinyalizasyon sistemiyle uzaktan yönetiliyor [cite: Özellikle belirtmek gerekirse, bu tamamen otomatikleştirilmiş bir ağdır, Tren kalkışlarından ve duraklarından kapı açılıp kapanmasına ve acil durum müdahalesine kadar her şey, her trenin konumunu hassas bir şekilde belirlemek için yüksek bant genişliğine sahip radyo iletişimi kullanan bir sinyalizasyon sistemi aracılığıyla kontrol edilir]. Ayrıca Alstom’un sürdürülebilir teknoloji platformu sayesinde trenler, frenleme enerjisinin %99’unu geri kazanarak elektrik tüketimini minimuma indiriyor [cite: Bu teknoloji, Alstom’un Bangkok, Singapur ve Los Angeles gibi büyük şehirlerde de kullanılan Innovia platformu üzerinde geliştirilmiştir, Alstom ayrıca, yeni monoray ağının düşük emisyonlu olduğunu, daha az gürültü ürettiğini ve frenleme enerjisinin %99’una kadarını geri kazanarak yeniden kullanılabildiğini ve böylece elektrik tüketimini önemli ölçüde azalttığını belirtti].
Kentleşme Hedefleri ve Ekonomik Tartışmalar
Ekonomik zorlukların yaşandığı ve dış borcun 163 milyar doları aştığı Mısır’da, bu büyük altyapı yatırımı bazı tartışmaları da beraberinde getirdi. Açılışı defalarca ertelenen Doğu Nil Hattı’nda hâlâ 6 istasyon hizmete açılabilmiş değil. Bazı uzmanlar, ana varış noktası olan Yeni İdari Başkent henüz tamamlanmadığı için projenin işe gidiş geliş sürelerini kısa vadede büyük ölçüde etkilemeyeceğini savunuyor [cite: Bazı uzmanlar ve bölge sakinleri, monoray hattının Kahire’deki çalışanların büyük çoğunluğunun günlük işe gidiş geliş sürelerini önemli ölçüde değiştirmesinin olası olmadığını düşünüyor, Bunun nedeni, hattın ana varış noktası olan Yeni İdari Başkent’in hala inşaat halinde olması ve birçok alanın henüz tamamlanmamış olmasıdır].
Buna rağmen proje geliştiricileri, altyapıda yıkıcı değişiklikler yapmadan kapasitenin zamanla artırılabileceği bu sistemin uzun vadede çok etkili olacağından emin [cite: Ancak proje geliştiricileri, sistemin uzun vadede etkili olacağından eminler, Alstom temsilcisi, “Sistemin mimarisi, güvenilirliği tehlikeye atmadan veya altyapıda yıkıcı değişiklikler gerektirmeden kapasitenin zaman içinde kademeli olarak genişletilmesine olanak tanıyor” dedi]. Alstom Mısır CEO’su Ramy Salah Eldeen, projenin Mısır’ın Vizyon 2030 stratejisinde akıllı ve sürdürülebilir ulaşım adına önemli bir kilometre taşı olduğunu ve test süreçlerinde iş gücünün %98’inin Mısırlılardan oluştuğunu belirtti [cite: Alstom Mısır CEO’su Ramy Salah Eldeen’e göre, proje Mısır’ın akıllı ve sürdürülebilir bir kentsel ulaşım sistemine yönelik Vizyon 2030 stratejisinde önemli bir kilometre taşıdır, Eldeen, projenin işletimi ve testinde yer alan iş gücünün %98’inin Mısırlı olduğunu belirtti]. Fransız üretici, Kahire modelini hızla kentleşen diğer Afrika şehirlerine de taşımayı hedefliyor.