Alevi inancında Muharrem Orucu, Yas-ı Matem ya da 12 İmamlar Orucu olarak tutuluyor. Hicri takvime göre Muharrem ayının ilk günü başlayan oruç, 12 gün boyunca devam ediyor. Kerbela’da Hazreti Hüseyin’in ve yakınlarının susuz bırakılarak şehit edilmesi nedeniyle oruç süresince birçok Alevi saf su içmemeye özen gösterirken, et ve et ürünleri tüketilmiyor. Eğlence, düğün ve şenliklerden uzak durulan bu dönemde sahura kalkılmıyor. Oruçlar gece yarısından itibaren başlayıp gün batımında açılıyor.
KERBELA ŞEHİTLERİ ANILIYOR
Alevi inancına göre Muharrem ayının 10’uncu günü, Hazreti Hüseyin’in 10 Muharrem 61 Hicri (10 Ekim 680) tarihinde Kerbela’da Emevi Halifesi Yezid’in ordusu tarafından şehit edildiği gün olarak kabul ediliyor. Bu nedenle Muharrem ayı boyunca tutulan oruç, aynı zamanda Kerbela şehitleri için yas ve matem anlamı taşıyor.
Muharrem orucunun tamamlanmasının ardından aşure lokmaları hazırlanarak dağıtılıyor. Bazı bölgelerde kurbanlar kesilerek paylaşım ve dayanışma geleneği yaşatılıyor.
KERBELA FACİASI İNSANLIK TARİHİNİN EN ACI HADİSELERİNDEN BİRİDİR
Malatya Hacı Bektaş Veli Kültür Vakfı Merkezi Başkanı Hasan Meşeli, Muharrem ayının başlaması dolayısıyla yaptığı açıklamada, Kerbela faciasının insanlık tarihinin en acı olaylarından biri olduğunu belirtti.
Meşeli, şunları söyledi:
“Arap aylarının ilki olan Muharrem ayı, yarın salı gününden itibaren başlayacak ve birçok Alevi-Bektaşi yurttaş tarafından 12 gün süreyle Yas-ı Matem Orucu tutulacaktır. Muharrem ayı içerisinde birçok önemli olayın yaşandığı rivayet edilmekle birlikte, insanlık tarihinin en acı hadiselerinden biri olan Kerbela faciası bu ayın en önemli olaylarından biridir.
Yüce Peygamberimiz Hazreti Muhammed Mustafa’nın sevgili torunu, Hazreti Ali ile Hazreti Fatıma’nın ciğerparesi, cennet gençlerinin efendisi Hazreti Hüseyin ve beraberindeki yakınları, 10 Muharrem 61 Hicri, 10 Ekim 680 tarihinde Kerbela’da, Emevi Halifesi Yezid’e biat etmeyi reddettikleri gerekçesiyle şehit edilmiştir.
Bu elim hadisenin üzerinden Miladi takvime göre 1346 yıl, Hicri takvime göre ise yaklaşık 1387 yıl geçmiştir. Hazreti Peygamber’in Ehl-i Beyt’ini seven milyonlarca insan, Alevisiyle Sünnisiyle Kerbela şehitlerini anmak amacıyla Muharrem ayında Yas-ı Matem Orucu tutmakta ve Kerbela’nın acısını yaşatmaktadır.”
MUHARREM GÜNLERİNİN BİRİNCİ ŞARTI EĞLENCEDEN UZAK DURMAKTIR
Muharrem günlerinin yas ve anma günleri olduğunu belirten Cem Vakfı Malatya Şube Başkanı Eşref Doğan şunları söyledi:
“Alevi inancımız ve erkânımız itibarıyla bilmemiz ve bildiklerimizi de yaşamımıza uygulamamız gereken bazı gerçekler var. Bunlardan biri de Muharrem günleridir.
Peki Muharrem nedir? Muharrem, Cenab-ı Peygamberimizin sevgili torunu Hazreti Hüseyin’in Kerbela’da şehit edildiği ayın adıdır. Bu günlerde birinci şart, eğlenceden uzak durmaktır. Eğlence tabiri çok geniş bir tabirdir; bunun ayrıntısına girmiyorum. Ancak bu günlerde Yas-ı Matem ruhuna uygun hareket etmek gerekir.
Yeme içme konusunda da farklı değerlendirmeler olabilir. Allah insanı yaratmış; bedenin yaşayabilmesi için gıdaya ve suya ihtiyacı vardır. Ben kişisel olarak, mümkün mertebe bu 10-12 günlük süre boyunca saf su içmemeye gayret ederim. Çay ve benzeri içeceklerle bu ihtiyacı karşılamaya çalışırım.
Muharrem Orucu, Hazreti Hüseyin’in ve Kerbela şehitlerinin anısına tutulur. On iki gün boyunca tutulan oruç, On İki İmamların her birine atfen; saygı, sevgi, anma ve Yas-ı Matem anlayışıyla yerine getirilir.”
