ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), bazı Boeing 737 MAX uçaklarında yolcu koltuklarının zemin raylarına hatalı monte edilmiş olabileceğine ilişkin tespitlerin ardından yeni bir uçuşa elverişlilik direktifi taslağı yayımladı. Taslak düzenleme kapsamında ABD tescilli 453 uçağın ayrıntılı güvenlik denetiminden geçirilmesi planlanıyor.
Türbülansta Koltukların Yerinden Çıkma Riski
FAA’nın incelemesine göre sorun, yolcu koltuğu gruplarının arka bağlantı mekanizmalarında bulunuyor. Denetimlerde, koltukları zemin rayına sabitleyen pimlerin bazı uçaklarda tam olarak yerine oturtulmadığı belirlendi.
Kurum, bu hatanın normal uçuş sırasında fark edilmeyebileceğini ancak şiddetli türbülans, sert iniş veya acil durumlarda koltuk gruplarının raylardan ayrılabileceğini bildirdi. Böyle bir durumda hem yolcular hem de kabin görevlileri için yaralanma riski oluşabileceği vurgulandı.
FAA ayrıca yerinden çıkan koltukların kabin koridorunu kapatarak acil tahliye sürecini olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulundu.
Üç Boeing 737 MAX Modeli Kapsama Giriyor
Taslak direktif, belirli üretim serilerindeki Boeing 737-8, 737-9 ve yüksek yolcu kapasiteli 737-8200 modellerini kapsıyor. Ancak uygulama tüm 737 MAX filosu için geçerli olmayacak.
Denetime tabi tutulacak uçaklar, Boeing’in 10 Aralık 2025 tarihli teknik servis bülteninde yer alan üretim ve konfigürasyon bilgilerine göre belirlenecek. Söz konusu bültende operatörlere koltuk bağlantılarının nasıl kontrol edileceği ve olası hataların nasıl giderileceği konusunda teknik talimatlar verilmişti.
Boeing, FAA’nın bu kontrolleri zorunlu hale getirme kararını desteklediğini açıkladı.
Her Uçakta Onlarca Koltuk Grubu İncelenecek
FAA’nın hesaplamalarına göre bir Boeing 737 MAX uçağında kabin düzenine bağlı olarak ray sistemine monte edilmiş 69’a kadar koltuk grubu bulunabiliyor.
Taslağın yürürlüğe girmesi halinde her koltuk grubunun sağ ve sol bağlantıları tek tek incelenecek. Bir grubun kontrolünün yaklaşık bir saat süreceği, hatalı montaj tespit edilmesi durumunda yeniden kurulum işleminin de yaklaşık bir saat içinde tamamlanabileceği belirtildi.
Kurum, gerekli işlemlerde yeni parça kullanılmasının öngörülmediğini, kontrollerin aynı anda birden fazla teknisyen tarafından yürütülmesinin uçakların yerde kalma süresini azaltabileceğini ifade etti.
Denetim Maliyetinin 2,7 Milyon Dolara Ulaşması Bekleniyor
FAA, ABD’deki operatörler için 453 uçağın denetim maliyetinin en fazla yaklaşık 2,7 milyon dolar olacağını hesapladı.
Bir koltuk grubunun kontrolü için işçilik maliyeti 85 dolar, hatalı bağlantının düzeltilmesi için öngörülen yeniden montaj maliyeti de 85 dolar olarak hesaplandı. Ancak kaç uçakta düzeltme gerekeceği henüz bilinmediği için toplam onarım maliyeti netleşmedi.
Boeing ise denetim ve düzeltme giderlerinin bir kısmının veya tamamının garanti kapsamında karşılanabileceğini bildirdi. FAA, taslak düzenlemeye ilişkin görüşleri 10 Eylül 2026 tarihine kadar kabul edecek. Görüş sürecinin tamamlanmasının ardından düzenlemenin nihai uçuşa elverişlilik direktifine dönüştürülmesi halinde denetimler ABD tescilli etkilenen uçaklar için zorunlu hale gelecek.
