Rusya ile İran arasında yürütülen milyar dolarlık Su-35E savaş uçağı tedarik programında, üretim takvimi sorunsuz ilerlemesine rağmen teslimat sürecinde lojistik ve altyapı krizi yaşanıyor. Rusya’da üretimi tamamlanan uçaklar, İran’da konuşlandırılacakları hava üslerindeki modernizasyon çalışmalarının ve teknik hazırlıkların bitirilememesi sebebiyle geçici olarak Rusya’daki tesislerde bekletiliyor. Ağır yaptırımlar altındaki Tahran için bu durum, uçakların Rusya’da muhafaza edilmesi adına ek depolama maliyetlerini de beraberinde getiriyor.
Milyar Dolarlık Sözleşmede Üretim Hız Kesmedi
Tahran’ın hava muharebe kabiliyetini modernize etmeyi amaçlayan 6 ila 6,5 milyar dolar değerindeki bu devasa anlaşma; 48 adet Su-35 savaş uçağı, Yak-130 jet eğitim uçakları, hava-hava füzeleri, simülatörler ve pilot eğitimlerini kapsıyor. Moskova’nın 2027 yılının başına kadar en az 30 adet uçağın imalatını bitirmesi beklenirken, Komsomolsk-on-Amur Havacılık Fabrikası’ndaki (KnAAZ) üretim hattında mart ayında 16 olan tamamlanmış uçak sayısı temmuz ayı itibarıyla 19 ila 20’ye kadar yükselmiş durumda. Ancak fabrikadaki istikrarlı üretime rağmen uçaklar henüz İran topraklarına ulaştırılamadı.
Hamedan Hava Üssü Darboğaza Dönüştü
Sürecin önündeki en büyük engel, uçakların ana üssü olarak planlanan ve resmi adı 3. Taktik Hava Üssü olan Hamedan (Şehid Nojeh) Hava Üssü’ndeki yetersizlikler oldu. Geçmiş dönemlerde üsse düzenlenen saldırıların pist sistemlerinde, bakım hangarlarında ve lojistik tesislerinde yol açtığı tahribat, aktivasyon takvimini tamamen altüst etti. Uydu görüntüleri, Rus Su-35 jetleri için özel kemerli sığınaklar ve koruganlar inşa edildiğini gösterse de, altyapı tamamen restore edilmeden filonun sürdürülebilir bir operasyonel tempoya ulaşamayacağı değerlendiriliyor.
Yaşlanan İran Filosu İçin Kritik Dönüm Noktası
Yaşanan lojistik gecikme, pilotların yerel üslerdeki intibak eğitimlerini ve uzun vadeli entegrasyon planlarını da doğrudan vuruyor. Altyapı kısıtlamaları aşılıp teslimatlar başladığında, artırılmış yakıt verimliliği ve görüş ötesi (BVR) füze kabiliyetine sahip olan Su-35’ler, İran hava gücü için niteliksel bir sıçrama anlamına gelecek. Yeni jetler, yıllardır ağır ambargolar altında ve parça sıkıntısıyla uçurulmaya çalışılan F-14 Tomcat, MiG-29 ve F-4 Phantom II gibi yaşlanan mevcut filoların yerini alarak bölgedeki dengeleri değiştirecek.