Avustralya ve Kanada, Kanada’ya Arktik Ufuk Ötesi Radar (Arctic Over-the-Horizon Radar/A-OTHR) sistemi kurulması için 1.72 milyar dolar değerinde sözleşme imzaladı. Avustralya’nın Yüksek Frekanslı Gözetleme Sistemi’nin satışını kapsayan bu anlaşma, Avustralya tarihindeki en büyük savunma ihracatı olmasının yanı sıra ülkenin gelişmiş ufuk ötesi radar teknolojisinin ilk uluslararası satışı niteliğini de taşıyor.
Dev Projede Ortaklar Ve Takvim Belirlendi
BAE Systems Australia, A-OTHR sisteminin ana sanayi ortağı olarak Avustralya ve Kanada hükümetlerini destekleyecek. Şirket; sistem kurulumu, işletilmesi, modernizasyonu ve idamesi konularındaki deneyiminden yararlanarak Kanada’ya operasyonel kabiliyetin hızlı biçimde kazandırılmasına katkı sağlayacak. Anlaşmanın ilk aşaması, Kanada’da bir radar sahasının kurulmasını kapsıyor. Bu bağlamda teslimat faaliyetlerinin 1 Temmuz 2026 tarihinde başlaması planlanıyor.
Gelişmiş Teknoloji İle Binlerce Kilometre Gözetleme
Ufuk ötesi radar sistemleri, yüksek frekanslı elektromanyetik dalgaların iyonosfer tabakasından kırılarak yansıtılması prensibiyle çalışıyor. Bu yöntem, Dünya’nın eğriliği nedeniyle geleneksel görüş hattı radarları tarafından tespit edilemeyen hava ve deniz hedeflerinin binlerce km uzaklıktan algılanmasını ve izlenmesini sağlıyor. Avustralya’nın JORN ağı, paylaşılan verilerine göre yaklaşık 1000 ila 3000 km menzil aralığında gözetleme gerçekleştirebiliyor.
Kırk Yıllık Tecrübe Arktik Bölgesine Taşınıyor
Kanada için geliştirilecek A-OTHR sistemi, Avustralya’nın 40 yılı aşkın teknoloji birikimini ve Jindalee Operational Radar Network (JORN) programı kapsamında elde edilen operasyonel deneyimi temel alıyor. JORN, Avustralya Savunma Kuvvetleri’nin uzun menzilli kuzey gözetleme mimarisinin temel unsurlarından biri olarak sınır güvenliği, afet müdahalesi ve arama-kurtarma görevlerini destekliyor.
Norad Ve Arktik Egemenliği Güçleniyor
SpaceQ tarafından yapılan habere göre Kanada, A-OTHR sistemiyle Arktik bölgesindeki hava ve deniz sahası farkındalığını artırmayı, uzak mesafelerdeki tehditleri daha erken tespit ve takip etmeyi hedefliyor. Ayrıca sistem, Kuzey Amerika Havacılık ve Uzay Savunma Komutanlığının (NORAD) erken ihbar kabiliyetini güçlendirerek Kanada’nın Arktik egemenliğinin korunmasını destekleyecek.
Yetkililerden Stratejik İş Birliği Mesajı
Avustralya Savunma Bakanı Richard Marles, anlaşmanın ülkenin bugüne kadarki en büyük savunma ihracatı olduğunu belirterek sistemin Kanada’nın geniş Arktik coğrafyasındaki gözetleme ihtiyaçlarını karşılayacağını ifade etti. Ayrıca, söz konusu iş birliğinin Avustralya-Kanada ilişkilerine önemli bir stratejik boyut kazandırdığını vurguladı.
Kanada Savunma Tedarikinden Sorumlu Devlet Sekreteri Stephen Fuhr ise sistemin Kanada’nın Arktik bölgesindeki durumsal farkındalığını önemli ölçüde geliştireceğini, hava ve deniz tehditlerinin daha uzun mesafelerden tespit edilmesini sağlayacağını ve NORAD bünyesindeki erken ihbar kapasitesini güçlendireceğini belirtti.
Küresel Güvenlik Ve İttifakların Geleceği
Avustralya ve Kanada, A-OTHR iş birliğiyle Hint-Pasifik ve Kuzey Atlantik bölgelerinde erken ihbar ve uzun menzilli gözetleme kabiliyetlerini geliştirmeyi, Five Eyes ittifakı kapsamındaki durumsal farkındalığı artırmayı ve giderek karmaşıklaşan güvenlik ortamında müşterek savunma kapasitesini güçlenmesini amaçlıyor.