Avrupa Birliği (AB), güvenli ve bağımsız uydu iletişim kapasitesini güçlendirmek amacıyla geliştirdiği IRIS programında önemli bir aşamayı tamamladı. AB Komisyonu, programın uygulanmasına ilişkin SpaceRISE konsorsiyumu ile yürütülen müzakerelerin sona erdiğini ve uygulama anlaşmasının imzalandığını duyurdu.
Yeni anlaşmayla IRIS programına 66 uydu daha eklenmesi kararlaştırılırken, ana uydu grubunun toplam sayısı 348’e yükseltilecek. Böylece programın planlama aşamasından tam ölçekli uydu konuşlandırma sürecine geçmesi sağlanacak.
Uydu Sayısı 348’e Çıkacak
AB Komisyonunun açıklamasına göre oluşturulacak yeni uydu ağının 330 uydusu alçak Dünya yörüngesinde, 18 uydusu ise orta Dünya yörüngesinde faaliyet gösterecek.
Anlaşmayla sistemin teknik tasarımı, kapasitesi, devreye alınma takvimi, hedeflenen maliyeti ve özel sektör tarafından yapılacak yatırımlar gibi temel konularda uzlaşmaya varıldı.
Program kapsamında ilk uydu fırlatmalarının 2029 yılında gerçekleştirilmesi planlanıyor. Güvenli bağlantı hizmetlerinin de aynı yıl içinde kademeli olarak kullanıma sunulması hedefleniyor.
Savunma Ve Acil Hizmetlere Öncelik
IRIS sistemi tamamen faaliyete geçtiğinde Avrupa ülkelerine bağımsız ve güvenli uydu bağlantısı sağlayacak. Sistemden özellikle savunma ve güvenlik güçleri ile acil durum hizmetlerinin yararlanması bekleniyor.
AB Komisyonu, değişen güvenlik ortamı ve Avrupa’nın artan savunma ihtiyaçları nedeniyle IRIS’in kapasitesinin başlangıçta planlanan seviyenin üzerine çıkarılacağını bildirdi.
Programa eklenecek 66 uydunun özellikle savunma, güvenlik ve acil durum hizmetlerinde kullanılacak iletişim kapasitesini artırması hedefleniyor.
Starlink’e Rakip Olması Bekleniyor
AB’nin IRIS programı, Avrupa’nın uydu iletişiminde dışa bağımlılığını azaltma hedefinin yanı sıra küresel uydu internet pazarında da önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Programın, ABD merkezli SpaceX tarafından işletilen Starlink sistemine rakip olması bekleniyor. IRIS’in Avrupa’nın kendi kontrolündeki güvenli ve bağımsız bir uydu iletişim altyapısını oluşturması amaçlanıyor.
Maliyeti 10 Milyar Avroyu Bulacak
IRIS programının toplam maliyetinin yaklaşık 10 milyar avroya ulaşması öngörülüyor. AB’nin programın hayata geçirilmesi için kendi bütçesinden önemli miktarda finansman sağlaması planlanıyor.
Yeni uydu kapasitesiyle birlikte IRIS’in yalnızca ticari iletişim alanında değil, Avrupa’nın güvenlik, savunma ve kritik kamu hizmetleri açısından stratejik bir altyapı haline gelmesi hedefleniyor.
