Avrupa’yı etkisi altına alan aşırı sıcaklar ve kuraklık, tarımsal üretimde ciddi kayıplara yol açıyor. Hollanda’da patatesten Bosna’da mısıra, Çekya’da şerbetçiotundan İtalya’da üzüme kadar birçok ürün iklim krizinin etkisiyle zarar görürken, çiftçiler artan maliyetler ve su sıkıntısıyla mücadele ediyor.
AP’nin aktardığına göre, Hollanda’nın güneybatısındaki Zeeland bölgesinde çiftçilik yapan Maarten Janse, toprağın kurumasını önlemek için kompost, saman ve gübre karışımı kullanıyor. Ancak insan kaynaklı küresel ısınmanın hızlanması ve güçlü El Niño etkisi, Avrupa genelinde tarım arazilerini giderek daha kırılgan hale getiriyor.
Sürdürülebilirlik odaklı Hollanda bankası Triodos’un yayımladığı analize göre, sıcak hava dalgaları ve kuraklık 2026’da Avrupa Birliği’nin gayrisafi yurt içi hasılasını yüzde 1 oranında düşürebilir. Bu kaybın yaklaşık 180 milyar avroya ulaşabileceği tahmin ediliyor.
Kuraklıktan en fazla etkilenen ürünlerden biri patates oldu. Zeeland’da üretim yapan Hendrik Jan ten Cate’in tarlalarındaki patatesler, normalden yaklaşık bir ay önce hasada hazır hale geldi ancak ürünlerin önemli bölümü beklenenden küçük kaldı.
McDonald’s dahil çeşitli şirketler için patates üreten çiftçi, bu yılki hasadının ortalama yıllara göre yaklaşık üçte bir oranında azalacağını tahmin ediyor.
Ten Cate, sorunun yalnızca yağış azlığı olmadığını belirterek aşırı güneş, kuru hava ve yüksek sıcaklıkların da patates üretimini olumsuz etkilediğini söyledi.
Hollanda’nın birçok bölgesinde ise çiftçilerin dere ve drenaj kanallarındaki suyu sulama amacıyla kullanmasına kısıtlama getirildi.
BOSNA’DA MISIR TARLALARI KURUYOR
Tarımın ekonomide önemli paya sahip olduğu Bosna-Hersek’te de tablo ağır.
Ülkede tarım, yıllık gayrisafi yurt içi hasılanın yaklaşık yüzde 5’ini ve istihdamın yüzde 10’unu oluşturuyor.
Mısır üreticisi Slavisa Lukic, geçmiş yıllarda hektar başına 6 ila 7 ton ürün alırken bu yıl verimin 1,5 ila 2 tona kadar düşmesini beklediğini söyledi.
Lukic, daha önce yoğun biçimde yetişen yonca tarlalarının da kuraklık nedeniyle neredeyse tamamen yok olduğunu belirtti.
Kuraklığın etkileri Çekya’nın en bilinen ürünlerinden biri olan biraya da yansıdı.
Ülkenin en büyük bira üreticisi Plzeňský Prazdroj, şerbetçiotu veriminin düşmesi nedeniyle bu yıl zarar bekliyor.
Şirketin sürdürülebilirlik yöneticisi Jakub Zaoral, yağış düzeninin değiştiğini, uzun süren kurak dönemleri ani ve şiddetli yağışların izlediğini belirtti.
Zaoral’a göre yağmur yağdığında kuruyan toprak suyu yeterince ememiyor ve su yüzeyden akıp gidiyor. Bu durum hem üretimde istikrarsızlığa hem de yeraltı su seviyelerinin düşmesine yol açıyor.
Zaoral, kötü hasadın art arda birkaç yıl sürmesi halinde şerbetçiotu üreticileri için ciddi bir varoluş sorunu oluşabileceği uyarısında bulundu.
TUNA’DA SU SEVİYESİ DÜŞTÜ, TAŞIMACILIK AKSADI
Romanya’da ayçiçeği gibi sıcaklık ve kuraklığa daha dayanıklı bazı ürünlerde kayıplar sınırlı kaldı. Ancak Tuna Nehri’ndeki rekor düşük su seviyeleri tarımsal taşımacılığı ciddi biçimde aksattı.
Tahıl terminallerinde yoğunluk artarken, çiftçiler hasat edilen ürünleri depolayacak alan bulmakta zorlanıyor.
Tarım danışmanlık şirketi Agricolumn’un kurucusu Cezar Gheorghe, ayçiçeği ve mısır hasadı yaklaşırken üreticilerin depolama kapasitesi nedeniyle paniğe kapıldığını söyledi.
Kuraklık yalnızca tarla ürünlerini değil, hayvancılığı da vuruyor.
Macaristan’da sığırların otladığı alanların büyük bölümü kururken, mayıs sonundan bu yana yeterli yağış almayan bazı çiftçiler hayvanlarını beslemek için dışarıdan yem satın almak zorunda kaldı.
İNGİLTERE’DE DEV SU REZERVUARI NEREDEYSE KURUDU
İngiltere’nin doğusunda, Suffolk ve Norfolk sınırında bulunan Elveden Estate çiftliği de kuraklıkla mücadele ediyor.
10 bin dönümden fazla tarım alanına sahip çiftlik, yaklaşık 200 olimpik yüzme havuzunu doldurabilecek kapasitede bir su rezervuarı inşa etti.
Ancak rezervuar açıldıktan bir yıldan kısa süre sonra neredeyse tamamen kurudu. Çiftliğin diğer su rezervuarında ise kapasite yaklaşık yüzde 20 seviyesine düştü.
Yönetici Andrew Blenkiron, sulama altyapısına yapılan yatırımlar sayesinde üretimin şimdilik sürdürülebildiğini ancak mevcut hava koşulları devam ederse suyun sezon sonuna kadar yetmeyebileceğini söyledi.
Avrupa’daki çiftçiler, kuraklık ve aşırı sıcaklara karşı yeni üretim yöntemlerine yöneliyor.
Maarten Janse, toprağı sürmeden üretim yapılan “doğrudan ekim” yöntemini kullanıyor, toprağın yıl boyunca bitki örtüsüyle kaplı kalmasını sağlıyor ve organik madde miktarını artırıyor.
Janse ayrıca gelir kaynaklarını çeşitlendirmek amacıyla çiftliğinde kamp alanı işletiyor.
