Çinli elektrikli otomobil üreticileri, yıllardır araç teknolojilerine yaptıkları milyarlarca dolarlık yatırımların ardından rotalarını insansı robotlara çevirmeye hazırlanıyor. Otomotiv sektöründe artan rekabet, satışlardaki yavaşlama ve daralan kâr marjları, şirketleri otomobil dışındaki yeni gelir alanlarına yönlendiriyor.
Çin otomotiv sektöründe ortalama kâr marjı 2026’nın ilk yarısında yüzde 1,5 seviyesine kadar düşerken, elektrikli araç satışlarının da 2021’den bu yana en zayıf yılını geçirmesi bekleniyor. Bu tablo, üreticilerin sahip oldukları teknoloji ve üretim altyapısını farklı sektörlerde değerlendirme arayışını hızlandırıyor.
Counterpoint Research verilerine göre ağustos ayı itibarıyla dünya genelinde insansı robot sektörüne doğrudan geliştirme, yatırım veya girişim desteği üzerinden dahil olan yaklaşık 20 otomotiv şirketi bulunuyor. Bu şirketlerin yarısından fazlasını Çinli üreticiler oluşturuyor.
Xpeng Robotik Alana 900 Milyon Dolar Aktardı
Çinli üreticilerin robotik alana geçişindeki en dikkat çekici örneklerden biri Xpeng oldu. Hisseleri yıl içinde yüzde 45’in üzerinde değer kaybeden şirket, insansı robotları otomotiv faaliyetlerinin yanında yeni bir büyüme alanı olarak konumlandırıyor.
Xpeng’in robotik birimi geçtiğimiz ay 900 milyon dolarlık yatırım aldı. Şirket, söz konusu yatırım turunun Çin’de donanım bağlantılı yapay zekâ sektöründe gerçekleştirilen en büyük tek seferlik yatırım olduğunu açıkladı.
Citi’nin hesaplamalarına göre yatırım sonrasında Xpeng’in robotik bölümünün değerlemesi 6,3 milyar doların üzerine çıktı. Böylece robotik faaliyetlerin değeri, yaklaşık 6,5 milyar dolar olarak hesaplanan elektrikli otomobil operasyonlarının değerine oldukça yaklaştı.
Xpeng, yıl sonuna kadar insansı robotlarının seri üretimine geçmeyi planlıyor. İlk aşamada robotların şirketin kendi mağazalarında ve iş yerlerinde kullanılması hedeflenirken, gelecek yıl Çin’de ve uluslararası pazarlarda daha geniş kapsamlı satışların başlaması amaçlanıyor.
Otomotiv Tedarik Zinciri Robotlara Avantaj Sağlıyor
Çinli otomobil üreticilerinin insansı robotlara yönelmesi, Tesla’nın Optimus projesini hatırlatan bir strateji ortaya koyuyor. Ancak Çinli şirketlerin önemli bir avantajı, otomotiv sektöründe yıllar içinde oluşturdukları geniş tedarik zinciri ve teknoloji altyapısından kaynaklanıyor.
Xpeng, robotlarında kullandığı motor, çip ve akıllı sürüş teknolojilerinin yüzde 85’ini otomotiv faaliyetlerinden aktarabildiğini belirtiyor. Bu durum, şirketlerin sıfırdan bir robotik ekosistem oluşturmak yerine mevcut bilgi birikimlerini yeni ürünlere uyarlamasına olanak sağlıyor.
Seri üretim deneyimi de Çinli üreticilerin öne çıktığı alanlardan biri. Yılda yüz binlerce araç üreten fabrikalar, insansı robotların yüksek adetlerde ve daha düşük maliyetlerle üretilmesi için kullanılabilecek hazır üretim altyapısına sahip.
İlk Robotlar Fabrikalarda Ve Mağazalarda Kullanılabilir
Otomotiv şirketlerinin geliştirdiği insansı robotlar için ilk kullanım alanının yine şirketlerin kendi operasyonları olması bekleniyor. Fabrikalarda, mağazalarda ve iş yerlerinde kullanılacak robotlar sayesinde üreticiler hem teknolojiyi gerçek koşullarda test edebilecek hem de elde edilen veriler üzerinden sistemlerini geliştirebilecek.
Xiaomi, bu yıl kendi fabrikalarında insansı robotları test etmeye başladı. BYD’nin de geliştirdiği robotları üretim tesislerinde kullanabileceği değerlendiriliyor. Böylece şirketler, henüz dış pazarlarda geniş çaplı satış başlamadan önce robot teknolojilerinin pratik kullanımını deneyimleme fırsatı bulacak.
İnsansı Robotlara Yeterli Talep Oluşacak Mı?
Sektörün geleceğine ilişkin en büyük soru ise insansı robotlara gerçekten ne kadar talep oluşacağı. Şirketlerin robotik faaliyetleri için kesin müşteri siparişleri ve bu alandan sağlanacak gelir konusunda henüz net bir tablo bulunmuyor.
İnsansı robot sektörünün önde gelen şirketlerinden Unitree’nin kurucusu Wang Xingxing de teknolojinin geniş ölçekte ticarileşmesinin zaman alabileceğine dikkat çekiyor. Wang, sektörün yapay zekâdaki “ChatGPT anı” olarak tanımlanabilecek döneme ulaşmasının yaklaşık 10 yılı bulabileceği görüşünde.
Otomotiv Teknolojisini Robota Uyarlamak Kolay Değil
Elektrikli otomobiller için geliştirilen teknolojilerin insansı robotlara aktarılması da önemli teknik sorunları beraberinde getiriyor. Özellikle otonom sürüş sistemlerinde kullanılan yazılım ve algoritmaların, insan vücuduna benzer çok daha karmaşık hareketleri gerçekleştiren robotlara uyarlanması gerekiyor.
Bu nedenle Çinli otomobil üreticilerinin robotik yatırımlarının kısa sürede yeni bir milyar dolarlık sektör oluşturup oluşturmayacağı henüz belirsizliğini koruyor. Buna karşın elektrikli otomobil pazarında üretim kapasitesi ve teknoloji birikimiyle küresel rekabetin seyrini değiştiren Çinli şirketler, şimdi aynı avantajlarını insansı robot alanına taşımaya hazırlanıyor.
