Union Pacific (UP) ile Norfolk Southern (NS) arasındaki birleşme başvurusu, yolcu demiryolu hizmetlerinin geleceğine ilişkin kapasite endişeleri nedeniyle yeni bir itirazla karşı karşıya kaldı. Demiryolu Yolcuları Birliği’nin incelemesine göre Amtrak’ın mevcut 53 güzergah çifti ve hat segmentinin 42’sinde birleşme sonrasında yük trafiğinde artış öngörülüyor.
Birlik, 9 Eylül’de sunduğu görüşlerde iki demiryolu şirketinin, yolcu demiryolu faaliyetlerinin korunacağına ilişkin yeterli operasyonel kanıt ortaya koyamadığını savunarak ABD Yüzey Taşımacılığı Kurulundan (STB) birleşme başvurusunun özet olarak reddedilmesini istedi.
53 Güzergahın 42’sinde Yük Artışı Öngörülüyor
Demiryolu Yolcuları Birliği, mevcut Amtrak hizmetlerinin bulunduğu 53 yolcu hizmeti ve güzergah segmenti eşleşmesini inceleyerek birleşme kapsamında öngörülen trafik değişikliklerini değerlendirdi.
İncelemeye göre bu güzergahların 42’sinde yük trafiğinin artması bekleniyor. Çoğu hatta günlük iki ila 10 arasında ilave yük treni öngörülürken, bu 42 eşleşmenin 31’inde demiryolu şirketleri mevcut altyapı kapasitesinin söz konusu artışı karşılayabileceğini belirtiyor.
Ancak birlik, şirketlerin ilave trenlerin mevcut yolcu hizmetleriyle birlikte nasıl işletileceğini gösteren zaman çizelgesine dayalı ayrıntılı bir operasyon modeli sunmadığını ileri sürüyor.
Gelecekteki Yolcu Projeleri De İncelendi
Birliğin değerlendirmesi yalnızca mevcut Amtrak seferleriyle sınırlı kalmadı. Federal Koridor Kimlik Programı kapsamında seçilen 69 proje de incelemeye dahil edildi.
Bu projelerin 43’ünün, yani yüzde 62,3’ünün Union Pacific veya Norfolk Southern altyapısını kullanabileceği belirtildi. Söz konusu projelerden 22’sinin ise demiryolu şirketlerinin yük trafiğinde artış beklediği en az bir hat bölümüyle kesiştiği tespit edildi.
Birlik, gelecekteki yolcu demiryolu yatırımlarının da birleşme sonrasında ortaya çıkabilecek kapasite değişiklikleri dikkate alınarak değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor.
Zaman Çizelgesi Ve Kapasite Kanıtı Talebi
Demiryolu Yolcuları Birliği, birleşme başvurusunda yolcu trenleri için ayrıntılı bir sevk planı ve zaman çizelgesine dayalı işletme gösteriminin bulunmadığını belirtti. Ayrıca kamuoyunun inceleyebileceği kapasite kanıtlarının ve federal hükümet tarafından seçilen gelecekteki yolcu projelerine yönelik kapsamlı bir değerlendirmenin eksik olduğu ifade edildi.
Birlik, yalnızca istatistiksel analizlerin mevcut ve gelecekteki yolcu hizmetlerinin işletilebilirliğini kanıtlamak için yeterli olmayacağını öne sürdü. Mevcut yolcu hizmetlerindeki performansın da dikkate alınması gerektiği belirtilerek, yalnızca mevcut hizmetlerin daha fazla kötüleşmemesini öngören bir yaklaşımın yeterli bir güvence oluşturmayacağı savunuldu.
Demiryolu Yolcuları Birliği Başkanı ve CEO’su Jim Mathews, şirketlerin yolcu trenlerinin operasyonel açıdan yeterince dikkate alınmadığı görüşünü dile getirdi. Mathews, yük trafiği tahminlerinin gerçekleşmesi halinde ilave trenlerin hangi güzergahlara ve zaman aralıklarına yerleştirileceğinin gösterilmesi gerektiğini belirtti.
Birleşme Onaylanırsa Ek Şartlar İsteniyor
Birlik, STB’nin birleşme işlemine onay vermesi halinde yolcu hizmetlerinin korunması amacıyla çeşitli şartların getirilmesini talep ediyor.
Talepler arasında güzergah bazında performans standartlarının belirlenmesi, tren planlarında birleşmeden kaynaklanan önemli değişiklikler öncesinde operasyon gösterimleri yapılması, performans ve kapasite verilerinin kamuoyuna düzenli biçimde açıklanması ve müdahale gerektirecek durumlar için objektif kriterler oluşturulması bulunuyor.
Ayrıca kapasite yatırımlarına ilişkin taahhütler, Koridor Kimlik Programı kapsamındaki projeler için güvenceler ve demiryollarının kapasite modellerinin bağımsız şekilde denetlenmesi de isteniyor. STB’nin birleşme sonrasında sürekli gözetim gerçekleştirmesi ve mevcut yolcu anlaşmaları ile yasal hakların zayıflatılmaması da talepler arasında yer alıyor.
Union Pacific Ve Norfolk Southern Farklı Değerlendiriyor
Union Pacific ve Norfolk Southern ise birleşmeye ilişkin açıklamalarında, güzergah bazında yapılan kapasite incelemelerinin Amtrak ve banliyö demiryolu işletmeleriyle mevcut taahhütleri karşılayacak yeterli kapasitenin bulunduğunu gösterdiğini belirtiyor.
Şirketler, mevcut anlaşmaların ve Amtrak’ın öncelik haklarının birleşme sonrasında da devam edeceğini ifade ediyor. Demiryollarının hesaplamalarına göre Amtrak trenleri birleşik ağ üzerinde yılda yaklaşık 7,5 milyon mil yol kat ediyor.
UP ve NS ayrıca Chicago aktarmalarını kullanmayan yeni yük güzergahlarının, yük trenlerini bölgedeki yoğun ortak hatlardan uzaklaştırabileceğini belirtiyor. Şirketler, Koridor Kimlik Programı ile Federal Demiryolu İdaresinin diğer girişimleriyle işbirliğini sürdüreceklerini de bildiriyor.
STB’nin CPKC Kararı Emsal Oluşturuyor
Demiryolu Yolcuları Birliği, STB’nin Mart 2023’te Canadian Pacific’in Kansas City Southern’ı satın almasına verdiği onayı da mevcut tartışmada örnek gösteriyor.
Söz konusu kararda CP’nin Amtrak ile yaptığı anlaşmalar birleşmenin şartlarından biri haline getirilmişti. CPKC, Amtrak’ın genişleme planlarını destekleme ve belirli altyapı yatırımlarını finanse etme taahhüdünde bulunmuştu.
Anlaşma kapsamında Amtrak’ın New Orleans-Baton Rouge hattındaki hizmetlerini genişletmesi ve Detroit Nehri Tüneli üzerinden Windsor’a ek seferler düzenlemesine imkan sağlanması da öngörülmüştü. Ayrıca Metra ile ilgili hizmet sorunları için bir anlaşmazlık çözüm mekanizması oluşturulmuştu. Denetim süresi yedi yıl olarak belirlenmişti.
Birleşme Sürecinde Takvim İşliyor
STB, mayıs ayında revize edilen birleşme başvurusunu kabul ederken yolcu demiryolu konusunu ek bilgi gerektiren başlıklardan biri olarak belirledi. Kurul, 18 Ağustos’ta askıya alma kararını kaldırarak sürece ilişkin prosedür takvimini oluşturdu.
Buna göre birleşmeye yönelik yorumlar, itirazlar ve şart taleplerinin 18 Kasım 2026’ya kadar sunulması gerekiyor. Yanıtlar ve Union Pacific ile Norfolk Southern’ın karşı görüşlerinin 16 Şubat 2027’ye kadar verilmesi, nihai özetlerin ise 28 Mayıs 2027’ye kadar sunulması planlanıyor.
Kamuoyu dinlemesinin tarihi henüz belirlenmezken, STB’nin çevresel incelemenin tamamlanmasının ardından kayıtların kapanmasından itibaren 90 gün içinde nihai karar vermeyi hedeflediği belirtiliyor.
UP-NS Birleşmesinde Öne Çıkan Tarihler
Birleşme sürecinde tarafların ve ilgili kurumların önünde çeşitli başvuru tarihleri bulunuyor. 30 Eylül 2026, sürece katılma niyetinin bildirilmesi için belirlenen tarih olarak öne çıkıyor. 5 Ekim’de ise yanıt gerektiren başvurulara ilişkin muafiyet veya açıklama taleplerinin sunulması gerekiyor.
18 Kasım, revize edilmiş başvuruya yönelik yorum, protesto ve şart talepleri açısından kritik tarih olurken, ABD Adalet Bakanlığı ve Ulaştırma Bakanlığının dava açması halinde ilk görüşlerini 3 Aralık’a kadar sunması bekleniyor.
16 Şubat 2027’de yorum ve itirazlara verilen yanıtların yanı sıra demiryolu şirketlerinin karşı görüşleri alınacak. 29 Mart’ta karşı argümanlar için süreç devam edecek, 28 Mayıs’ta ise nihai özetlerin sunulması planlanıyor. Kamuoyu dinlemesi ve kayıtların kapanış tarihi henüz kesinleşmedi.
