ABD Donanması’na ait USS Arleigh Burke (DDG 51) güdümlü füze muhribi, planlı bakım ve modernizasyon çalışmaları kapsamında İspanya’nın Cadiz kentindeki Navantia tersanesinde kuru havuza alındı. 7 Ekim 2026’da gerçekleştirilen işlem, ABD Donanması’nın Avrupa’da ileri konuşlu muhriplerini bölgede kuru havuza aldığı ilk uygulama olarak öne çıktı.
ABD Avrupa-Afrika Deniz Kuvvetleri tarafından yapılan açıklamaya göre bakım çalışmaları, gemi mürettebatı, İleri Konuşlu Bölgesel Bakım Merkezi’nin askerî ve sivil personeli ile Navantia tersanesi çalışanlarının ortaklığıyla yürütülüyor. Donanma, bakımın ne kadar süreceği, modernizasyonun kapsamı ve projenin maliyeti hakkında ise ayrıntılı bilgi paylaşmadı.
Avrupa’daki İleri Konuşlu Bakım Kapasitesi Genişliyor
USS Arleigh Burke’ün İspanya’da kuru havuza alınması, ABD Donanması’nın Avrupa’daki bakım imkânlarını geliştirme çabalarının önemli bir adımı olarak değerlendiriliyor. Kuru havuz uygulaması, geminin gövdesi, pervaneleri, şaftları ve su altında kalan diğer bölümlerinde yapılması gereken bakım ve onarım çalışmalarına erişim sağlıyor.
Bu tür işlemlerin geminin görev yaptığı bölgeye yakın bir tersanede gerçekleştirilebilmesi, bakım için daha uzak tesislere gitme ihtiyacını azaltıyor. Böylece gemilerin Atlantik’in ötesine gönderilmesi gerekliliğinin önüne geçilmesi ve operasyonel faaliyetlere yeniden daha kısa sürede dönmelerinin desteklenmesi amaçlanıyor.
ABD 6. Filo Komutanı Koramiral J. T. Anderson, kuru havuza alma işlemini Avrupa’daki ileri konuşlu bakım yeteneklerinin genişletilmesi açısından önemli bir kilometre taşı olarak nitelendirdi. Anderson, kuru havuz çalışmalarının denizaşırı planlı bakım dönemlerine entegre edilmesinin, ileri konuşlu savaş gemilerinin malzeme hazırlık seviyesini artıracağını belirtti.
USS Arleigh Burke, Rota Deniz Üssü’nde Konuşlu
USS Arleigh Burke, İspanya’nın Cadiz kenti yakınlarındaki Rota Deniz Üssü’nde konuşlu bulunan ve ABD’nin NATO’nun entegre hava ve füze savunmasına katkısı kapsamında görev yapan beş muhripten biri. Görev Gücü 65’e bağlı gemiler, Avrupa ve çevresindeki geniş bir coğrafyada deniz güvenliği faaliyetleri yürütüyor.
ABD Donanması, bölgede kalıcı muhrip konuşlandırma uygulamasını 2014 yılında başlattı. Balistik füze savunması programı kapsamında bölgeye gönderilen ilk dört gemiden biri olan USS Donald Cook (DDG 75), Rota’ya ulaşan ilk gemi oldu.
ABD ile İspanya, 2023 yılında Rota’daki muhrip sayısını altıya çıkarma konusunda anlaşmaya vardı. USS Oscar Austin (DDG 79) ise Ekim 2024’te üsse ulaşarak bölgedeki beşinci ABD muhribi oldu.
Rota’da konuşlu muhripler; Akdeniz ve Karadeniz’den Afrika açıklarına ve Kuzey Kutbu çevresindeki sulara kadar uzanan geniş bir faaliyet alanında görev yapıyor. USS Oscar Austin kısa süre önce Kızıldeniz’de görev yürütürken USS Roosevelt (DDG 80) Akdeniz’de faaliyet gösteriyordu.
USS Arleigh Burke 2021’den Bu Yana İspanya’da
ABD Donanması’nın Arleigh Burke sınıfı güdümlü füze muhriplerinin ilki olan USS Arleigh Burke, Nisan 2021’den bu yana Rota Deniz Üssü’nde konuşlu bulunuyor. Gemi, Norfolk, Virginia’dan İspanya’ya gelerek USS Donald Cook’un yerini almıştı.
İspanya’nın devlete ait gemi inşa şirketi Navantia, İspanyol Donanması için yeni gemiler inşa etmenin yanı sıra bakım ve onarım faaliyetleri de yürütüyor. Şirketin tersanesinde gerçekleştirilen kuru havuz işlemi, ABD Donanması’nın Avrupa’daki bakım faaliyetlerinde yerel tersane altyapısından yararlanmasına imkân sağlıyor.
USS Arleigh Burke’ün bakımının İspanya’da gerçekleştirilmesi, ileri konuşlu deniz kuvvetlerinin görev yaptığı bölgeye yakın bakım imkânlarının geliştirilmesi açısından önem taşıyor. Bununla birlikte ABD Donanması, geminin yeniden hizmete dönüş tarihi ve yapılacak modernizasyonun ayrıntıları konusunda henüz açıklama yapmadı.
Türkiye İle Gemi Bakımında İş Birliği İhtimali
ABD’nin Avrupa’daki savaş gemileri için bölgesel bakım kapasitesini geliştirmesi, Türkiye’nin gemi inşa ve bakım sektöründe de benzer iş birliği seçeneklerini gündeme getiriyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, NATO Zirvesi sonrasında yaptığı açıklamalarda ABD ile Türkiye arasında gemi inşa alanında iş birliği yapılabileceğine ilişkin mesajlar vermişti. Bu iş birliğinin kapsamı henüz netleşmemiş olsa da seçenekler arasında yeni gemilerin inşasının yanı sıra bölgede görev yapan ABD Donanması gemilerinin bakım ve onarım faaliyetleri de bulunabilir.
USS Arleigh Burke’ün Navantia tersanesinde kuru havuza alınması, ileri konuşlu savaş gemilerinin görev bölgelerine yakın tesislerde bakım görmesinin operasyonel açıdan sağlayabileceği avantajları ortaya koyuyor. Türkiye’de benzer bir modelin uygulanması ise taraflar arasında yapılacak olası anlaşmaların kapsamına ve teknik gerekliliklere bağlı olacak.
