Avrupa Birliği (AB), 2026 yılının ilk sekiz ayında geçen yılın aynı döneminde kaydettiği dış ticaret fazlasını kaybederek 46,1 milyar Euro açık verdi. Eurostat’ın 16 Ekim’de yayımladığı verilere göre, ithalatın ihracattan çok daha hızlı artması dengedeki bozulmada etkili oldu. Enerji ürünleri ile makine ve taşıt ticaretindeki açık büyürken, Çin’den yapılan ithalattaki yükseliş de dikkati çekti.
İthalat Artışı Ticaret Dengesini Tersine Çevirdi
Avrupa İstatistik Ofisi (Eurostat) tarafından açıklanan ağustos ayı dış ticaret verileri, AB’nin birlik dışındaki ülkelerle yaptığı mal ticaretinde belirgin bir değişim yaşandığını ortaya koydu.
AB, 2025 yılının ocak-ağustos döneminde 76,4 milyar Euro dış ticaret fazlası vermişti. 2026’nın aynı döneminde ise 46,1 milyar Euro açık kaydedildi.
Bu dönemde AB’nin ihracatı yıllık bazda yüzde 0,4 artarak 1 trilyon 767,9 milyar Euro’ya ulaştı. İthalat ise yüzde 7,7 yükselişle 1 trilyon 814 milyar Euro olarak gerçekleşti. İthalatın ihracata kıyasla daha hızlı büyümesi, önceki yılın ticaret fazlasının açığa dönüşmesine yol açtı.
Ağustos ayı verileri de bu eğilimi sürdürdü. AB, temmuz ayında 4 milyar Euro dış ticaret fazlası verirken ağustosta 25,2 milyar Euro açık kaydetti.
Makine Ve Otomotiv Ticaretinde Denge Bozuldu
AB’nin uzun yıllardır güçlü olduğu makine ve taşıt sektöründe de dış ticaret dengesi değişti. Bu ürün grubunda ağustos 2025’te 7,3 milyar Euro fazla veren birlik, ağustos 2026’da 2,5 milyar Euro açıkla karşılaştı.
Makine ve taşıt grubunda AB dışından yapılan ithalat yıllık bazda yüzde 23,8 artarak 79,8 milyar Euro’ya yükseldi. Aynı dönemde ihracat yüzde 7,7 artışla 77,3 milyar Euro’da kaldı.
İthalatın ihracatı geride bırakması, AB’nin bu sektördeki dış ticaret dengesinde önemli bir değişime işaret etti. Bununla birlikte veriler makine ve taşıt ürünlerini birlikte kapsadığı için ortaya çıkan açığın tamamını yalnızca Çinli otomotiv üreticilerine bağlamak mümkün değil.
Enerji Ticaretindeki Açık 31,4 Milyar Euro’ya Çıktı
AB’nin dış ticaret dengesini etkileyen bir diğer önemli unsur enerji ithalatındaki artış oldu. Enerji ürünlerindeki dış ticaret açığı, geçen yılın ağustos ayında 24,3 milyar Euro seviyesindeyken bu yılın aynı ayında 31,4 milyar Euro’ya yükseldi.
Enerji ithalatı yıllık bazda yüzde 31,2 artarak 44,9 milyar Euro’ya ulaştı. Enerji ihracatı da yüzde 36,8 yükseldi ancak 13,5 milyar Euro’da kaldı.
İthalat ve ihracat arasındaki fark, enerji ticaretinin AB’nin toplam dış ticaret dengesi üzerindeki baskısını artırdı. Ancak açıklanan rakamlar, enerji ithalatındaki artışın ne kadarının fiyatlardan, ne kadarının ithalat miktarındaki değişimden kaynaklandığını tek başına ortaya koymuyor.
Çin’den İthalat Yüzde 19,7 Arttı
AB’nin başlıca ticaret ortaklarıyla ilişkilerinde Çin öne çıktı. Birliğin Çin’den yaptığı mal ithalatı, ağustos ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 19,7 artarak 53,1 milyar Euro’ya yükseldi.
AB’nin Çin’e ihracatı ise yüzde 3,2 artışla 14,7 milyar Euro olarak kaydedildi. Böylece Çin ile mal ticaretindeki açık 38,4 milyar Euro’ya çıktı. Geçen yılın ağustos ayında bu tutar 30,1 milyar Euro seviyesindeydi.
ABD ile ticarette ise farklı bir tablo oluştu. AB’nin ABD’ye ihracatı yüzde 18,5 artarak 39,3 milyar Euro’ya, ABD’den ithalatı ise yüzde 14,3 yükselerek 30,7 milyar Euro’ya ulaştı. Bu gelişmeler sonucunda AB, ABD ile mal ticaretinde 8,6 milyar Euro fazla verdi.
Türkiye’den İthalat Sınırlı Arttı
Eurostat verileri, AB’nin Türkiye ile mal ticaretinde ithalat ve ihracat artış hızlarının farklılaştığını gösterdi.
AB’nin Türkiye’den yaptığı ithalat, Ağustos 2026’da geçen yılın aynı ayına göre yüzde 0,7 artarak 7,3 milyar Euro’ya ulaştı. Türkiye’ye yapılan ihracat ise yüzde 8,3 yükselişle 8,1 milyar Euro olarak kaydedildi.
Böylece AB’nin Türkiye’den ithalatındaki artış, hem birliğin genel ithalat artışının hem de Çin’den yapılan ithalattaki yükselişin altında kaldı. Bununla birlikte tek aylık veriler, Türkiye’nin Avrupa pazarındaki rekabet gücünün kalıcı biçimde gerilediğini ortaya koymak için yeterli değil.
Avrupa’nın İthalat Talebi Yakından İzlenecek
AB’nin dış ticaret dengesindeki değişimin Türkiye’ye etkileri, önümüzdeki dönemde Avrupa pazarındaki talebin seyrine bağlı olacak. Özellikle otomotiv, makine, tekstil ve diğer sanayi ürünlerinde ithalat talebinin nasıl değişeceği, Türkiye’nin ihracat performansı açısından önem taşıyor.
Öte yandan Eurostat tarafından yayımlanan rakamların ilk tahmin niteliğinde olduğu ve sonraki veri güncellemelerinde revize edilebileceği belirtiliyor. Bu nedenle AB’nin dış ticaret dengesindeki değişimin kalıcı etkilerini değerlendirmek için daha uzun dönemli ve sektör bazlı verilerin de izlenmesi gerekiyor.
