İzmir Büyükşehir Belediyesi, Basmane’nin geçmişten günümüze uzanan üretim kültürünü “Basmane’de Kadın Eli – İzmir Basma Geleneği Deneyim Atölyesi” ile yeniden görünür kılıyor. Basmane’deki Yeniden Basma Atölyesi’nde bir araya gelen kadınlar, kentin geleneksel basma kültürünü dinlemekle kalmayıp ahşap baskı kalıplarını kullanarak kumaşlara kendi desenlerini işledi.
15 kişilik kontenjanı kısa sürede dolan ve yoğun ilgi gören atölyenin önümüzdeki günlerde yeni katılımcılarla tekrarlanması planlanıyor.
Basmane’nin Kültürel Mirası Uygulamalı Olarak Yaşatılıyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi Kent Tarihi, Tanıtım ve Turizm Dairesi Başkanlığı bünyesinde çalışmalarını sürdüren İzmir Miras, kentin kültürel belleğini korumaya yönelik faaliyetlerine Basmane’de devam ediyor.
Bölgenin üretim geçmişinde önemli bir yere sahip basma geleneği, bu kez kadınların katıldığı deneyim atölyesiyle yeniden hayat buldu. Yeniden Basma Atölyesi’nde gerçekleştirilen üç saatlik çalışmada katılımcılara önce Basmane’nin basma zanaatıyla ilişkisi ve geleneğin geçmişi anlatıldı.
Bilgilendirmenin ardından kadınlar ahşap baskı kalıplarını kullanarak kumaş üzerine kendi desenlerini bastı. Geçmişten günümüze taşınan motiflerin yeniden kumaşlarla buluştuğu etkinlik, katılımcılara Basmane’nin kültürel mirasını yakından tanıma fırsatı da sundu.
“Kültürel Mirasımızla Duygusal Ve Tarihsel Bağ Kurduk”
Ege Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Uluslararası İlişkiler Bölümü akademisyenlerinden Dr. Tülay Gül Polat, daha önce müzecilik alanında da çalışmalar yürüttüğünü belirterek kültürel mirasın yalnızca anlatımla değil, uygulamalı etkinliklerle de aktarılmasının önemine dikkat çekti.
Polat, basma zanaatının küçük bir bölümünü deneyimleme fırsatı bulduklarını ancak bunun dahi geçmişle duygusal ve tarihsel bir bağ kurmak açısından değerli olduğunu söyledi. Atölyeden büyük keyif aldığını ifade eden Polat, kültürel mirasın korunmasına yönelik çalışmaların önemini vurguladı.
Basmane’de Gezerken Fark Etti, Atölyeye Katıldı
Basmane sokaklarında dolaşırken atölyeyi fark eden İknur Yatırgünsur, geleneksel sanatlara duyduğu ilginin kendisini etkinliğe katılmaya yönelttiğini anlattı.
Daha önce yalnızca uzaktan gözlemlediği basma üretiminin ilk kez bir parçası olduğunu belirten Yatırgünsur, etkinliğin kendisi için bir ilk olduğunu söyledi. Atölyede Basmane’nin tarihi hakkında da bilgi edindiğini ifade eden Yatırgünsur, bölgeye ve basma geleneğine artık farklı bir bakışla yaklaştığını dile getirdi.
Bez bebekler yaptığını da aktaran Yatırgünsur, atölyede öğrendiklerini kendi üretimlerine uyarlamak istediğini belirterek basma sanatını bez bebek kıyafetleriyle nasıl birleştirebileceğini düşündüğünü söyledi.
Üniversitede Öğrendiği Geleneği Yıllar Sonra Uyguladı
Ege Üniversitesi Moda Tasarımı Bölümü mezunu Gözde Dadakoğlu için etkinlik, eğitim hayatında teorik olarak öğrendiği basma geleneğini uygulamalı şekilde deneyimleme fırsatı sundu.
Basma geleneğini üniversitede derslerde işlediklerini ancak o dönemde yalnızca slaytlar üzerinden gördüğünü belirten Dadakoğlu, uygulama yapma imkanının olmadığını söyledi. İzmir Miras’ın atölye duyurusunu gördüğünde kayıt yaptırmak istediğini anlatan Dadakoğlu, etkinlikte hem geleneğin tarihini hem de baskı tekniğinin uygulanışını öğrendiğini ifade etti.
“Basmane’ye Artık Başka Gözle Bakıyorum”
Kendisini kent gönüllüsü olarak tanımlayan Sibel Atak da atölyenin, her gün içinden geçtiği Basmane’nin geçmişini daha yakından tanımasına katkı sunduğunu belirtti.
Basmane’nin adının kökenini, basma tekniğinin nasıl uygulandığını ve bu kültürel mirasın nasıl yaşatılmaya çalışıldığını öğrenmenin kendisi için çok değerli olduğunu söyleyen Atak, atölyenin oldukça keyifli geçtiğini dile getirdi.
Atak, geçmişten gelen bu mirasın yeniden canlandırılmasının kendisine büyük mutluluk verdiğini ifade etti.
Geçmişin Motifleri Kumaşlarda Yeniden Yaşıyor
Bir dönem Basmane’nin üretim kültürünün önemli unsurlarından biri olan basma geleneği, atölye sayesinde yeniden kent yaşamında görünür hale geliyor. Geçmişten taşınan desenler, katılımcıların ellerinde ahşap kalıplarla yeniden kumaşlara aktarılıyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, İzmir Miras çalışmaları kapsamında kentin somut ve somut olmayan kültürel mirasının korunmasını amaçlarken, bu değerlerin kentliler tarafından doğrudan deneyimlenmesini ve gelecek kuşaklara aktarılmasını da hedefliyor.
İlk buluşmasında yoğun ilgi gören “Basmane’de Kadın Eli – İzmir Basma Geleneği Deneyim Atölyesi”nin 15 kişilik kontenjanı tamamen doldu. Atölyenin önümüzdeki günlerde yeni katılımcılarla yeniden düzenlenmesi planlanıyor.
