Çin, finansal sistemdeki kırılganlıkları azaltmak ve bankacılık sektörünü daha güçlü bir yapıya kavuşturmak amacıyla küçük ve kırsal bankalara yönelik birleşme ve tasfiye adımlarını hızlandırdı. Fitch Ratings verilerine göre 2025 yılında 670 banka kapatılırken, bu sayı ülkedeki toplam banka sayısının yaklaşık dörtte birine denk geldi.
Pekin yönetimi, çok sayıda küçük kuruluşun oluşturduğu parçalı bankacılık yapısı yerine daha yüksek sermayeye sahip, büyük ölçekli ve denetimi daha kolay kurumlar oluşturmayı hedefliyor. Sektördeki dönüşümün özellikle kırsal bölgelerde faaliyet gösteren bankalar üzerinde yoğunlaşması bekleniyor.
Fitch En Kırılgan Bankalara Dikkat Çekti
Fitch Ratings, küçük ve kırsal ticari bankaların Çin finans sistemindeki en zayıf halkalardan biri olmaya devam ettiğine dikkat çekti. Özellikle ekonomik açıdan daha az gelişmiş bölgelerde faaliyet gösteren kuruluşların düşük varlık kalitesi, yetersiz sermaye ve yönetim sorunlarıyla karşı karşıya olduğu belirtildi.
Kırsal bankaların aktif kârlılığı yılın ilk yarısında yüzde 0,45’e kadar gerilerken, takipteki kredilerin toplam krediler içindeki payı yüzde 2,8’e yükseldi. Çin bankacılık sektörünün tamamında ise takipteki kredi oranı yüzde 1,5 seviyesinde kaldı.
Gayrimenkul Ve Yerel Yönetim Kredileri Risk Yaratıyor
Küçük bankaların mali yapısındaki kırılganlıkta, küçük işletmelere kullandırılan kredilerin yanı sıra gayrimenkul geliştiricilerine ve yerel yönetimlerin finansman araçlarına sağlanan kaynaklar da etkili oluyor.
Fitch, bankaların birleştirilmesinin denetim mekanizmalarını güçlendirebileceğini ve finansal sistemde şeffaflığın artırılmasına katkı sağlayabileceğini değerlendiriyor. Ancak birleşme ve tasfiye adımlarının küçük bankaların uzun süredir devam eden yapısal sorunlarını kısa sürede tamamen ortadan kaldırmasının beklenmediği belirtiliyor.
Bununla birlikte Fitch’e göre küçük bankalardaki sorunların Çin finans sisteminin tamamına yayılma riski sınırlı. Bu kuruluşların çoğunlukla yerel ölçekte faaliyet göstermesi ve diğer bankalarla finansal bağlantılarının görece düşük olması, olası bir bulaşmanın önüne geçen unsurlar arasında gösteriliyor.
Bankacılık Dönüşümü Ekonomik Yavaşlamaya Denk Geldi
Çin bankacılık sektöründeki yeniden yapılanma, ülke ekonomisinin büyüme hızının gerilediği bir dönemde ivme kazandı. Dünyanın ikinci büyük ekonomisi, ikinci çeyrekte yıllık bazda yüzde 4,3 büyüyerek 2022’den bu yana en düşük büyüme oranını kaydetti.
Ekonomideki yavaşlama şirket kârlılıklarına da yansırken, sanayi sektörünün kârlarındaki yıllık artış ağustosta yüzde 4,2’ye gerileyerek yılın en düşük seviyesine indi.
Bu ortamda Pekin’in yüzlerce küçük bankayı daha büyük finans kuruluşları bünyesinde birleştirmesi, ekonomik koşulların bankacılık sektörü üzerindeki baskıyı artırmasından önce finansal sistemdeki kırılgan noktaları güçlendirme stratejisinin bir parçası olarak değerlendiriliyor.