Türkiye imalat sektöründe faaliyet koşullarındaki bozulma eylül ayında da devam etti. İstanbul Sanayi Odası (İSO) Türkiye İmalat PMI, ağustostaki 48,1 seviyesinden 47,9’a geriledi. Böylece sektördeki daralma eğilimi 2,5 yıl boyunca kesintisiz sürmüş oldu.
PMI verilerinde 50’nin üzerindeki değerler faaliyet koşullarında iyileşmeye, 50’nin altındaki değerler ise bozulmaya işaret ediyor.
Siparişlerdeki Düşüş Üretimi Baskıladı
Orta Doğu’daki savaşın neden olduğu belirsizlik ve zayıf talep koşulları, imalat sektöründe yeni siparişleri baskılamayı sürdürdü. Yeni siparişlerdeki gerileme ağustos ayına göre hızlanırken, dış talepteki zayıf görünüm ihracat siparişlerinin de azalmasına yol açtı.
Siparişlerde yaşanan düşüş nedeniyle imalatçıların üretimi üst üste dördüncü ay geriledi. Firmalar üretimdeki daralmaya paralel olarak istihdam, satın alma faaliyetleri ve stoklarında da azaltıma gitti.
Maliyet Baskısı Dört Ayın Zirvesinde
Yakıt, petrol, taşımacılık ve ham madde fiyatlarında yaşanan artışlar üreticilerin maliyet baskısını artırdı. Girdi maliyetleri enflasyonu son dört ayın en yüksek seviyesine çıkarken, firmaların artan maliyetleri müşterilere yansıtması nihai ürün fiyatlarındaki yükselişi de dört ayın zirvesine taşıdı.
Öte yandan deniz taşımacılığında yaşanan gecikmeler ve malzeme eksiklikleri, tedarikçilerin teslimat sürelerinin uzamasına neden oldu.
10 Sektörün 9’unda Üretim Geriledi
İSO Türkiye Sektörel PMI verileri, imalat sektöründeki zayıf görünümün sektörlerin büyük bölümüne yayıldığını ortaya koydu. Takip edilen 10 sektörün 9’unda üretim azalırken, gıda ürünleri sektörü yedi ay aradan sonra üretimini artıran tek sektör oldu.
Üretimdeki en belirgin yavaşlama kimyasal, plastik ve kauçuk ürünlerinde görüldü. Yeni siparişlerini artırabilen tek sektör gıda ürünleri olurken, siparişlerdeki en hızlı gerileme ağaç ve kağıt ürünleri sektöründe yaşandı.
İstihdam tarafında ise yalnızca kara ve deniz taşıtları ile elektrikli ve elektronik ürünler sektörlerinde artış kaydedildi.
Jeopolitik Belirsizlik Toparlanmayı Sınırlıyor
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, jeopolitik belirsizliğin Türkiye imalat sektöründeki büyümeyi sınırlamayı sürdürdüğünü belirtti.
Harker, üçüncü çeyrekteki PMI ortalamasının ikinci çeyreğin hafif üzerinde gerçekleşmesinin sektörde toparlanmaya ilişkin temkinli sinyaller verdiğini ifade etti.
