İzmir Büyükşehir Belediyesi, hafriyat toprağının kontrollü şekilde depolanması ve kullanım ömrünü tamamlayan döküm alanlarının yeniden doğaya kazandırılması için çalışmalarını sürdürüyor. Kent genelinde bugüne kadar 963 bin 624 metrekarelik alanda 106 bin 390 fidan diken belediye, kaçak dökümleri önleyerek çevre kirliliğini azaltmayı hedefliyor.
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kentsel gelişim ve altyapı projelerinden kaynaklanan hafriyatın doğaya kontrolsüz biçimde bırakılmasını engellemek amacıyla denetimlerini sürdürüyor. Egeşehir AŞ Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü koordinasyonunda yürütülen çalışmalar kapsamında hafriyat toprağı, belirlenen depolama sahalarına kayıtlı ve denetimli biçimde taşınıyor.
Uygulamayla hafriyatın boş arazilere, tarım alanlarına, dere yataklarına ve ormanlık bölgelere gelişigüzel dökülmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor. Kontrolsüz dökümler, görüntü kirliliğinin yanı sıra farklı atıkların toprağa ve su kaynaklarına karışmasına da neden olabiliyor.
Sütçüler Sahasına 42 Bin Araç Giriş Yaptı
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin en büyük depolama alanlarından Kemalpaşa Sütçüler Hafriyat Toprağı Depolama Sahası, Orman Genel Müdürlüğü’nden beş yıllığına devralındı. 154 bin 743 metrekarelik alana sahip sahaya, Kasım 2025’ten bu yana 1 milyon 86 bin 300 ton hafriyat toprağı kabul edildi.
Aynı dönemde sahaya 42 bin 263 araç giriş yaptı. Günlük ortalama 250 ila 400 kamyonun geldiği alanda denetimler, araç sahaya ulaşmadan başlıyor. Böylece yalnızca uygun nitelikteki hafriyatın depolanması sağlanıyor.
Plaka Tanıma Ve Kameralarla Yük Kontrolü
Hafriyat üreticileri ve nakliyeciler, Hafriyat Yönetim Bilgi Sistemi’ne kayıt yaptırıyor. Taşınacak malzemenin kaynağı, ada ve parsel bilgileri, miktarı ile nakliyede kullanılacak araçlar sisteme işleniyor. Belediye ekiplerinin belgeleri incelemesinin ardından taşıma işlemi başlatılıyor.
Plaka tanıma sistemiyle araçlar kayıtlı belgelerle eşleştirilirken kantarlardaki kameralar aracılığıyla yüklerin niteliği de kontrol ediliyor. Kamyonların dorselerindeki brandalar açılarak taşınan malzeme inceleniyor.
Hafriyatın altında sakıncalı bir atık tespit edilmesi durumunda yük, iş makineleri yardımıyla boşaltılıyor ve araç sahadan geri gönderiliyor. Bu yöntemle depolama alanına farklı atıkların kabul edilmesi önleniyor.
“Amacımız Kaçak Dökümleri Engellemek”
Çevre Koruma ve Kontrol Müdürü Sinem Çok, Sütçüler sahasının kapasitesinin 5 milyon metreküpün üzerinde olduğunu ve kapasitenin yaklaşık yarısının kullanıldığını belirtti. İzmir’in farklı bölgelerinde yeni depolama alanları için arayışların devam ettiğini kaydeden Çok, kontrollü sahaların kaçak dökümleri önlemek ve hafriyat hareketlerini kayıt altına almak açısından önem taşıdığını söyledi.
Vatandaşların yasal depolama alanlarına yönlendirilmesini hedeflediklerini ifade eden Çok, kentteki hafriyat miktarlarının ve kaynaklarının belirlenmesi için dijital veri altyapısı oluşturmak istediklerini dile getirdi. Böylece şehrin farklı bölgelerinden çıkan hafriyatın izlenmesi ve kurumsal bir veri tabanı oluşturulması amaçlanıyor.
Kaçak Dökümler Su Kaynaklarını Da Tehdit Ediyor
Kaçak hafriyat dökümünün yalnızca görüntü kirliliği olarak değerlendirilmemesi gerektiğini vurgulayan Sinem Çok, atıkların dere yataklarına, ormanlık alanlara ve kullanılmayan tarım arazilerine bırakılabildiğine dikkat çekti.
Hafriyatın inşaat yıkıntıları ve asbest gibi zararlı maddelerle karışmasının çevre açısından ciddi riskler oluşturduğunu belirten Çok, bu maddelerin yer altı sularını, şebeke suyunu ve denizleri etkileyebileceğini söyledi.
Kaçak dökümlerin kentler açısından önemli bir çevre sorunu olduğunu ifade eden Çok, bu konuda toplumsal bilincin artırılması gerektiğini kaydetti.
Eski Maden Sahaları Yeniden Doğaya Kazandırılacak
Sütçüler’deki çalışmanın önemli hedeflerinden biri de depolama faaliyetleri sona erdiğinde alanın yeniden doğaya kazandırılması. Geçmişte taş ve maden ocağı olarak kullanılan sahada dolgu işlemleri, Orman Bölge Müdürlüğü’nden alınan izinler doğrultusunda yürütülüyor.
Sinem Çok, sahanın kapasitesi dolduğunda veya kullanım süresi tamamlandığında alana bahçe toprağı serilerek ağaçlandırma yapılacağını belirtti. Çalışmaların ardından bölgenin ormanlık alan olarak Orman Bölge Müdürlüğü’ne teslim edilmesi planlanıyor.
Bu uygulamayla geçmişte madencilik faaliyetleri nedeniyle bozulan arazilerin yeniden düzenlenmesi ve yeşil alan olarak vatandaşların kullanımına sunulması hedefleniyor.
İzmir Genelinde Depolama Alanları Artıyor
İzmir Büyükşehir Belediyesi, Sütçüler’in yanı sıra farklı ilçelerdeki depolama sahalarında da faaliyetlerini sürdürüyor. Menderes Küner Hafriyat Toprağı Depolama Sahası 73 bin metrekare, Ataköy sahası 24 bin 750 metrekare, Dikili Deliktaş Hafriyat Toprağı Depolama Sahası ise 16 bin metrekare büyüklüğünde bulunuyor.
Dikili Deliktaş sahası 4 Mayıs 2026’da faaliyete geçirildi. Bergama’da da 122 bin metrekarelik bir depolama alanı yer alıyor.
Belirlenen sahaların etkin kullanılmasıyla inşaat ve altyapı çalışmalarından çıkan hafriyatın güvenli biçimde yönetilmesi, kontrolsüz dökümlerin ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerinin azaltılması amaçlanıyor.
Döküm Sahalarında 106 Bin 390 Fidan Toprakla Buluştu
İzmir Büyükşehir Belediyesi, kullanım ömrünü tamamlayan döküm alanlarını ağaçlandırma çalışmalarıyla yeniden doğaya kazandırıyor. Kent genelinde bugüne kadar 963 bin 624 metrekarelik alanda toplam 106 bin 390 fidan dikildi.
Ağaçlandırma çalışmaları, Kasım 2012’de Evka-7 Döküm Sahası’nda 23 bin 748 metrekarelik alana 1.449 fidan dikilmesiyle başladı. Ardından kentin farklı noktalarında yeni çalışmalar gerçekleştirildi.
Kırıklar Döküm Sahası’nda 51 bin 292 metrekarelik alana 2 bin 655, Bornova Gökdere Döküm Sahası’nda 189 bin 205 metrekarelik alana 18 bin 325 fidan dikildi. Urla 565 Nolu Bölme Güzelbahçe Yelki Döküm Sahası’nda 43 bin 60 metrekarelik alanda 10 bin 300, Fatmacık Kayası Döküm Sahası’nda 150 bin 236 metrekarelik alanda 4 bin 170 fidan toprakla buluşturuldu.
Şeytanderesi Döküm Sahası’nda 281 bin 865 metrekarelik alana 46 bin 947, Berbersalih Tepesi Döküm Sahası’nda ise 99 bin 15 metrekarelik alana 2 bin 752 fidan dikildi.
Son olarak Şubat 2026’da Yelki Çalıca Tepe Döküm Sahası’nda 125 bin 203 metrekarelik alanda 19 bin 792 fidanla ağaçlandırma çalışması yapıldı.
Belediyenin yürüttüğü çalışmalarla hafriyatın kontrollü yönetilmesi, kaçak dökümlerin önlenmesi ve kullanım dışı kalan alanların yeniden yeşil alanlara dönüştürülmesi hedefleniyor.
