İzmir Büyükşehir Belediyesi, engelli bireylerin toplumsal hayatta hiç kimseye bağımsız kalmadan, kendi kendilerine yetebilmelerini sağlamak amacıyla örnek bir projeye imza attı. Engelli Çalışmaları Şube Müdürlüğü tarafından hayata geçirilen Günlük Yaşam Becerilerini Destekleme Programı, katılımcılarına ev işlerinden kişisel bakıma kadar hayatın içinden pek çok temel beceriyi kazandırıyor.
Yurdoğlu Engelli Çalışmaları Merkezi bünyesinde özel olarak kurgulanan yapay ev ortamında verilen eğitimler sayesinde engelli bireyler; kahve yapmaktan yatak toplamaya, çamaşır katlamadan ütü yapmaya kadar birçok ev içi sorumluluğu tek başlarına yerine getirmeyi öğreniyor. 8 hafta süren bu program, özel gereksinimli bireyler için adeta bağımsız bir yaşamın kapısını aralıyor.
Özel Kurgulanan Ev Ortamında 8 Haftalık Eğitim
Programın detayları hakkında bilgi veren uzman personel Emel Pektezel, merkezin içinde gerçek bir ev konsepti yarattıklarını belirtti. Bireylerin mutfak becerilerini geliştirmeleri için mutfak düzeni, oda toplama için yaşam alanı ve öz bakım çalışmaları için özel alanlar tasarladıklarını ifade eden Pektezel, süreci şöyle anlattı:
“Süreç, katılımcılarımızın öncelikle hangi alanlarda desteğe ihtiyaç duyduğunu belirleyen değerlendirme görüşmeleriyle başlıyor. Ardından 8 haftalık modüller halinde ilerliyoruz. Görme engelli bireylerimizle tamamen bireysel, nöroçeşitli katılımcılarımızla ise grup çalışmaları yürütüyoruz. Ped takmaktan diş fırçalamaya, kendi kahvesini hazırlamaktan bulaşık makinesi yerleştirmeye kadar çok geniş bir yelpazede eğitim veriyoruz. Temel hedefimiz, bu bireylerin bağımsız yaşam güçlerini artırmak.”
Eğitimlerin bir sonraki aşamasında ise zaman yönetimi, sosyal alanlarda uygun davranış modelleri, alışveriş yapma ve temel para kullanımı gibi toplumsal entegrasyonu sağlayan ileri düzey beceriler devreye giriyor.
“Kardeşimin Saçını Örmek İçin Geldim”
Programın en duygusal hikayelerinden biri, Kahramanmaraş’ta yaşayan kız kardeşinin saçlarını örmeyi hayal eden 21 yaşındaki görme engelli üniversite öğrencisi Duygu Bulut’a ait. Eğitimler sayesinde tek başına saç örme becerisini kazanma noktasına gelen Bulut, duygularını şu sözlerle dile getirdi:
“Eksiklerimi kapatmak ve ev dışındaki farklı ortamlarda da tek başıma neler yapabileceğimi deneyimlemek için buradayım. Bu her şehirde karşımıza çıkabilecek bir imkan değil. Bence son derece değerli bir uygulama ve sadece büyük şehirlerle sınırlı kalmayıp tüm ülkeye yayılması gerekiyor.”
Katılımcılar Geleceğe Umutla Bakıyor
Proje kapsamında eğitim alan diğer katılımcılar da aldıkları destekten ötürü büyük bir mutluluk duyduklarını ifade ediyor. Eğitim alan öğrencilerden 22 yaşındaki görme engelli Irmak Bağlan, üniversite okuduğunu fakat bugüne kadar ev işlerini yapmayı bilmediğini belirterek, “Burada kahve yapmayı, bulaşık makinesini yerleştirmeyi öğrendim. Sırada yatak yapma ve çamaşır katlama var. İzmir’de yaşadığım için kendimi şanslı hissediyorum” dedi.
Çevresindeki psikolojik baskılardan kurtulmak ve tamamen bağımsız olmak istediğini vurgulayan 28 yaşındaki üniversite mezunu görme engelli Hasan Ali Çınar ise, “İnsanlara bağımlı kalmadan kendi ayaklarım üzerinde durabileceğimi göstermek istiyorum. Elektrikli süpürge kullanmayı ve yatak toplamayı öğreniyorum. Zorlandığım ne varsa tek başıma yapacağım” diye konuştu. Programın bir diğer neşeli ismi olan 23 yaşındaki otizmli birey Ahmet Korkunç da öğrendiklerinden dolayı çok mutlu olduğunu, eve gider gitmez yatağını toplayıp bulaşıkları yıkayacağını söyledi.
Uzman personel kadrosunda Emel Pektezel, Ayça Gültekin, Cansu Deniz Ağ, Sinem Yıldırım ve Birce Ulya Kalan’ın yer aldığı bu anlamlı program, engelleri sevgi ve eğitimle aşmaya devam ediyor.