Modern çağın en önemli hastalıklarından biri olan kanser her yaştan bireyde görülebiliyor. Kanserle mücadelede erken teşhis ve doğru tedavi planlaması büyük önem taşıyor.
Bunun için kanser konusunda bilinçli olunması, bu konuda toplumda yaygın olan fakat yanlış düşüncelere itibar edilmemesi, doğru zamanda doğru uzmana başvurulması gerekiyor. Memorial Şişli Hastanesi Tıbbi Onkoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Serkan Keskin, “4 Şubat Dünya Kanser Günü” öncesinde kanser hastalığı ve tedavi süreçleri konusunda dikkat edilmesi gerekenler hakkında önemli bilgiler verdi.
Kanser belirtilerini iyi tanıyın, gereksiz panikten korunun
Sebepsiz ve ani kilo kaybı, düşmeyen ateş, geçmeyen yorgunluk ve halsizlik, nedensiz ağrılar, meme, koltukaltı veya vücudun başka bölümlerinde hissedilen sert ve hareketsiz kitleler, şiddetli öksürük, inatçı baş ağrıları, ben ve siğillerde görünüm ile boyut değişiklikleri, diş etlerinde kanama, ağızdan kan gelmesi gibi belirtiler kansere işaret edebilmektedir. Kişi bu durumda vakit kaybetmeden uzman yardımı almalıdır. Gerekli muayene ve tetkikler yapıldıktan sonra sağlık durumu belirlenerek bir tedavi planlaması gerçekleştirilir. Ancak bu süreçte sakin kalmaya özen gösterilmelidir. Aile ve çevrenin de desteği, moral ile motivasyonun tedavi başarısına olumlu etkisi nedeniyle çok önemlidir.
Bir de bunun tam tersi olarak her küçük belirtide kanser korkusu ve anksiyete krizleri ile doktora başvurma durumu sık görülmektedir. Bireyler vücutlarının verdiği sinyalleri iyi takip etmeli, kanser belirtileri konusunda bilinçli olmalı, gereksiz yere çeşitli besin ve vitamin takviyelerine yüklenmemeli, doğru zamanda doktora gitmelidir.
Tüm bunlara ek olarak “Doktora gidersem ve bana kansersin derse ne yaparım?” gibi bir düşünce de pek çok insanda bulunmaktadır. Kanser hastalığının seyrini doktora gidip sağlık durumu ile ilgili gerçekleri öğrenmek değil, aksine tedaviye bir an önce başlamamak olumsuz etkileyecektir. Belirtileri göz ardı ederek, bilerek uzman yardımı almamak; kısa sürede tedavi edilerek atlatılabilecek bir kanserin ilerlemesine hatta başka organlara yayılmasına ve hayati tehlikeye neden olabilir.
Sağlığınızdan emin olmanın en iyi yolu düzenli sağlık taramaları
Erken tanının yaşamsal önem taşıdığı kanser hastalığı ile mücadelede düzenli sağlık taramalarının ihmal edilmemesi gerekmektedir. Ancak check-up’ların kapsamına da dikkat edilmelidir. Doktor muayenesinin ardından kişinin ailesindeki genetik rahatsızlıklar ve hastalık öyküsü detaylı bir şekilde alınarak hastaya özel uygun bir check – up programının oluşturulması sağlanmalıdır. Doğru uygulanan check-up programları ayrıca birçok hastanın kanser konusundaki anksiyetesini de giderebilmektedir.
Mamografiden korkulmamalı
Kadınlarda en sık görülen kanserlerin başında meme kanseri gelmektedir. Meme kanserinin belirlenmesi için de mamografi büyük önem taşımaktadır. Ancak mamografinin zararlı olduğu düşünülerek çoğu hasta bu tetkiki yaptırmamayı seçmektedir. Oysa mamografi tüm meme hastalıklarından meme kanserine kadar faydalı ve yan etkileri oldukça düşük bir sistemdir. Bu nedenle doktorun gerekli gördüğü durumlarda check-up programlarına mutlaka eklenmesi gerekmektedir. Muayene sırasında hastaların yaşına, memesinin yoğunluğuna ve hastalığın geçmişteki ilerleme durumuna göre mamografinin gerekip gerekmediği doktor tarafından belirlenmektedir.
Pet ve MR ile ilgili doğru bilinen yanlışlara dikkat!
Kanserde doğru görüntüleme yöntemleri, hastalığın seyrini değiştirmekte ve tedavi başarısı açısından büyük önem taşımaktadır. “PET çektirirsem kanser yayılır mı? MR’a hiç girmedim ama asla giremem” gibi düşünceler hastalık süreçlerini olumsuz etkilemektedir. Bu tür uygulamalar gerçekten gerekliyse doktor tarafından önerilmektedir ve çekimleri son dönemlerde ilerleyen teknolojiler sayesinde son derece konforlu bir şekilde yapılabilmektedir.
Kolon ve mide kanseri riskini şansa bırakmayın
Günümüzde kanser giderek daha erken yaşlarda hastalarda görülmeye başlamış durumdadır. Bu tablo başta meme kanseri olmak üzere birçok kanser tipinde görülmektedir. Dolayısıyla check-up programlarını değerlendirirken farklı kanser tiplerine göre farklı tarama yöntemleri de bulunmaktadır. Bunlardan biri de toplumda sık rastlanan kolon kanseridir. Kalın bağırsak kanser teşhisinde kolonoskopik taramanın check-up programına eklenmesi gerekmektedir. Kolonoskopi sırasında hem teşhis yapılabilmekte hem de var olan bir lezyonun gerektiği zaman yine endoskopik bir yolla çıkartılması yok edilebilmesi sağlanabilmektedir. Dolayısıyla bir kolon kanseri yükü olan kolon kanserinden şüphesi olan veya ileride bir kolon kanseri riski olan bir hastada check-up programında bir kolonoskopi olması gerekir.
Yine mide kanseriyle ilgili taramalarda ailesinde mide kanseriyle ilgili riski olan veya kendisinde böyle bir riski olan hastalarda veya bunun belirtileri semptomları olan hastalarda check-up programlarına gastroskopinin bulunabilir.
