Tarihte Bugün : Atatürk’ün Annesi Zübeyde Hanım, İzmir’de Öldü

Zubeyde Hanim Oldu
Zubeyde Hanim Oldu
Abone Ol  


14 Ocak, Miladi takvime göre yılın 14. günüdür. Yıl sonuna kadar kalan gün sayısı 351.

Demiryolu

  • 14 Ocak 1919 Hadımköy-Kuleliburgaz demiryolu istasyonları Yunanlılar tarafından işgal edildi.
  • 14 Ocak 1920 Fransızlar, Şark (Rumeli) Demiryolları Müdürlüğü’nü işgal etti.
  • 14 Ocak 1933 İkramiyeli Dahili İstikraz hakkında 2094 sayılı kanun (12 Milyon TL)
  • 14 Ocak 1940 Hicaz Demiryolları’nda başmühendis olarak çalışan Alman Meissner Paşa İstanbul’da öldü

Olaylar

  • 1539 – Küba, İspanya’nın sömürgesi oldu.
  • 1897 – İsviçreli Matthias Zurbriggen, Aconcagua zirvesine tırmanan ilk kişi oldu.
  • 1900 – Giacomo Puccini’nin Tosca operası, Roma’da ilk kez icra edildi.
  • 1903 – Makedonya’daki Osmanlı yönetimine karşı gelişen şiddet olayları nedeniyle Sadrazam Mehmed Said Paşa azledildi, yerine Rumeli Islahat Komisyonu Başkanı Avlonyalı Mehmed Ferid Paşa getirildi.
  • 1907 – Jamaika’da deprem: 1000’den fazla kişi öldü.
  • 1915 – Swakopmund, Güney Afrika birlikleri tarafından işgal edildi.
  • 1923 – Mustafa Kemal, Batı Anadolu’da geziye çıktı.
  • 1923 – Londra – New York arası ilk telefon görüşmesi yapıldı.
  • 1923 – Atatürk’ün annesi Zübeyde Hanım, İzmir’de öldü.
  • 1924 – Türkiye’de Askerlik süresi 18 aya indirildi.
  • 1926 – Borçlanma Kanunu TBMM’de kabul edildi.
  • 1932 – Amerika Birleşik Devletleri’nde işsizlerin sayısının 8,2 milyona ulaştığı açıklandı.
  • 1938 – Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı kuruluş kanunu kabul edildi.
  • 1938 – Türkiye-Irak-İran-Afganistan arasında akdedilen Sadabat Paktı, TBMM’de onaylandı.
  • 1938 – Norveç, Antarktika’nın Kraliçe Maud Toprakları olarak anılan bölgesi üzerinde hak iddia etti.
  • 1941 – İstanbul Valiliği, Üniversite Talebe Birliği tüzüğünü onayladı; Talebe Birliği faaliyete geçti.
  • 1942 – Türkiye’deki ilk karneli ekmek uygulaması İstanbul’da başladı. İstihkak yetişkinler için yarım, ağır işçiler için tam ekmekti. Uygulama zamanla İzmir ve Ankara için de geçerli olacaktı.
  • 1943 – Sir Winston Churchill, Franklin Roosevelt ve Charles de Gaulle Kazablanka Konferansı’nda bir araya geldiler.
  • 1945 – Ekmek istihkakı kişi başına 450 grama çıkarıldı.
  • 1950 – Sovyetler Birliği’nde MiG-17 jet uçağının ilk prototipi uçuş denemesini tamamladı.
  • 1953 – Josip Broz Tito, Yugoslavya Devlet Başkanı oldu.
  • 1954 – Amerikalı sinema oyuncusu Marilyn Monroe, beyzbol oyuncusu Joe Dimaggio ile evlendi.
  • 1963 – Fransa Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle, Birleşik Krallık’ın Avrupa Ekonomik Topluluğuna (AET) girmesine karşı çıktı.
  • 1964 – Meclis, 12 Eylül 1963 tarihinde imzalanan Ortak Pazar anlaşmasını onayladı.
  • 1969 – Amerika Birleşik Devletleri’ne ait uçak gemisi USS Enterprise (CVN-65)’da, Hawaii açıklarında patlama meydana geldi: 25 ölü.
  • 1970 – Türk lirası, 1211 sayılı kanuna göre çıkarıldı.
  • 1970 – Mahkûm aileleri “genel af” için yürüyüş yaptılar.
  • 1975 – Tüm Üniversite, Akademi ve Yüksek Okullar Asistanları Birliği (TÜMAS) kuruldu.
  • 1979 – Kars – Ankara seferini yapan Mehmetçik Ekspresi’nin 6 vagonu, Erzurum’un Selim ilçesi, Yolgeçmez köyü yakınlarında ray kırılması yüzünden devrildi; üçü ağır 18 kişi yaralandı.
  • 1983 – Cumhurbaşkanı Kenan Evren’e fahri profesörlük ve İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nin fahri hukuk doktorluğu unvanları verildi.
  • 1983 – Cumhurbaşkanı Kenan Evren’in İstanbul Üniversitesinde öğrencilerin ilgisine dair notları: “Üniversiteye gelmişler, kendilerini istikbale hazırlamak ve bir iş sahibi olmak istiyorlar. Yoksa Marksist-Leninist veya şeriat düzeni kurmak için gelmediler. İşte şimdi rahat okuma ortamına kavuştular. Beni de o ortamı yaratan kişi olarak görüyorlar, onun için alkışlıyorlar.”
  • 1985 – AET, Türkiye’den topluluk ülkelerine ihraç edilen kuru üzüm, fındık ve işlenmiş tütüne koyduğu gümrük vergilerini sıfıra indirdi. Topluluk bu ürünlere 25 bin ton kota koydu.
  • 1985 – Martina Navratilova, kendisinin 100. tenis turnuvasını kazandı.
  • 1987 – Uluslararası Ticaret Odası Vehbi Koç’u “Dünyada Yılın İş adamı” seçti.
  • 1990 – Yugoslavya Komünistler Birliği’nin olağanüstü toplantısında yayınlanan “Yugoslavya için Demokratik Sosyalizm Deklarasyonu” şiddetli tartışmalara sebep oldu.
  • 1993 – Nubar Terziyan, Ankara Uluslararası Film Festivali’nde “Emek Ödülü”ne değer bulundu.
  • 1994 – Bill Clinton ile Boris Yeltsin, füzelerin herhangi bir ülkeye hedeflenmesine son verilmesi ve Ukrayna’nın nükleer silah stokunun yok edilmesi üzerinde anlaştılar.
  • 1994 – Dört şehirlerarası yolcu otobüsüne yerleştirilen bombaların patlaması sonucu 3 kişi öldü, 17 kişi yaralandı. Eylemleri PKK’nın (Kürdistan İşçi Partisi) askeri kanadı ARGK (Kürdistan Halk Kurtuluş Ordusu) üstlendi.
  • 1995 – İlk kez verilen Uluslararası Nâzım Hikmet Şiir Ödülü, İstanbul’da yapılan bir törenle Lübnan’lı şair Adonis’e verildi.
  • 1998 – Afganistan’a ait bir kargo uçağı güneybatı Pakistan’da bir dağa düştü: 50 kişi öldü.
  • 2000 – Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi, beş Bosnalı Hırvat’ı, 1993 yılında Ahmiçi köyünde en az 103 Müslüman’ın katledilmesiyle ilgili olarak 25 yıl hapse mahkûm etti.
  • 2005 – Avrupa Uzay Ajansına (ESA) ait Huygens adlı uzay sondası Satürn’ün uydusu Titan’ın yüzeyine indi.
  • 2005 – Afganistan’daki Uluslararası Güvenlik Yardım Kuvveti harekâtına katılarak, Kabil Çok Uluslu Tugay Komutanlığı görevini 27 Ocak’ta 6 ay süreyle üstelenecek olan, 28’inci Mekanize Piyade Tugayı için uğurlama töreni düzenlendi.
  • 2007 – Venezuela’ya ait, Panama-Karakas seferini yapan çift motorlu bir yolcu uçağı, Kolombiya’nın kuzey doğusunda düştü: 14 kişi öldü.
  • 2011 – Tunus’ta bir kişinin kendini yakmasıyla başlayan gösterilerin ardından, Devlet Başkanı Zeynel Abidin Bin Ali ülkeden kaçtı, geçiş hükûmeti kuruldu.
  • 2020 – Türkiye’de Vikipedi erişime tekrar açıldı.

Doğumlar

  • MÖ 83 – Marcus Antonius, Romalı general ve politikacı (ö. MÖ 30)
  • 1702 – Nakamikado, Japonya’nın 114. imparatoru (ö. 1737)
  • 1770 – Adam Czartoryski, Polonyalı devlet adamı ve siyasetçi (ö. 1861)
  • 1798 – Johan Rudolph Thorbecke, Hollandalı politikacı ve liberal devlet adamı (ö. 1872)
  • 1800 – Ludwig von Köchel, Avusturyalı müzikolojist (ö. 1877)
  • 1801 – Jane Welsh Carlyle, İskoç yazar (ö. 1866)
  • 1806 – Matthew Fontaine Maury, Amerikalı astronom, deniz subayı, tarihçi, oşinograf, meteorolog, haritacı, yazar, jeolog ve eğitimci (ö. 1873)
  • 1818 – Zachris Topelius, Fin yazar (ö. 1898)
  • 1818 – Ole Jacob Broch, Norveçli matematikçi, fizikçi, ekonomist ve politikacı (ö. 1889)
  • 1824 – Vladimir Stasov, Rus eleştirmen (ö. 1906)
  • 1834 – Todor Burmov, Bulgaristan’ın ilk Başbakanı (ö. 1906)
  • 1836 – Henri Fantin-Latour, Fransız ressam (ö. 1904)
  • 1841 – Berthe Morisot, Fransız ressam (ö. 1895)
  • 1850 – Pierre Loti, Fransız romancı (ö. 1923)
  • 1851 – Ernst Hartwig, Alman astronom (ö. 1923)
  • 1863 – Lyubomir Miletiç, Bulgar dilbilimci, etnograf ve tarihçi (ö. 1937)
  • 1863 – Paul Horn, Alman filolog (ö. 1908)
  • 1868 – Noe Jordania, Gürcü siyaset adamı, gazeteci (ö. 1953)
  • 1870 – George Pearce, Avustralyalı politikacı (ö. 1952)
  • 1870 – Ali Ekber Tufan, Türk siyasetçi (ö. 1970)
  • 1875 – Albert Schweitzer, Alman din bilgini, filozof, misyoner, doktor ve 1952 Nobel Barış Ödülü sahibi (ö. 1965)
  • 1875 – Felix Hamrin, İsveçli siyasetçi (ö. 1937)
  • 1886 – Franz Josef Popp, BMW AG’nin kurucu (ö. 1954)
  • 1887 – Hugo Steinhaus, Polonyalı matematikçi ve eğitimci (ö. 1972)
  • 1892 – Emil Gustav Friedrich Martin Niemöller, Alman Nazi karşıtı din bilgini, vaiz ve Bekennende Kirche’nin (İtiraf Kilisesi) kurucusu (ö. 1984)
  • 1896 – John Rodrigo Dos Passos, Amerikalı yazar (ö. 1970)
  • 1897 – Hasso von Manteuffel, Batı Almanyalı siyaset adamı (ö. 1978)
  • 1899 – Fritz Bayerlein, Alman Panzer generali (ö. 1970)
  • 1914 – Selahattin Ülkümen, Türk diplomat (ö. 2003)
  • 1919 – Giulio Andreotti, İtalyan Hristiyan demokrat siyasetçi ve 1972-1992 arasında pek çok kez İtalya Başbakanı (ö. 2013)
  • 1925 – Yukio Mishima, Japon yazar (ö. 1970)
  • 1932 – Carlos Borges, Uruguaylı futbolcu (ö. 2014)
  • 1940 – Bilge Olgaç, Türk sinema yönetmeni ve senarist (ö. 1994)
  • 1940 – John Castle, İngiliz oyuncu
  • 1941 – Faye Dunaway, Amerikalı sinema oyuncusu
  • 1943 – Ralph Steinman, Kanadalı immünolog, hücre biyoloğu ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 2011)
  • 1944 – Jan Aas, Norveçli eski futbolcu ve çalıştırıcı (ö. 2016)
  • 1949 – İlyas Salman, Türk sinema, tiyatro, dizi oyuncusu, yönetmen ve köşe yazarı
  • 1949 – Tarık Papuççuoğlu, Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu
  • 1955 – Dominique Rocheteau, Fransız futbolcu
  • 1959 – Rasim Öztekin, Türk oyuncu (ö. 2021)
  • 1963 – Steven Soderbergh, Amerikalı yapımcı ve senarist
  • 1964 – Yılmaz Morgül, Türk şarkıcı
  • 1965 – Şamil Basayev, Çeçen lider (ö. 2006)
  • 1966 – Marco Hietala, Fin müzisyen
  • 1969 – Dave Grohl, Amerikalı müzisyen ve Foo Fighters grubunun kurucusu
  • 1970 – Fazıl Say, Türk piyanist ve besteci
  • 1973 – Giancarlo Fisichella, İtalyan Formula 1 pilotu
  • 1988 – Nissrin Dinar, Faslı atlet
  • 1990 – Grant Gustin, Amerikalı oyuncu ve şarkıcı
  • 1993 – Damla Colbay, Türk oyuncu

Ölümler

  • 1585 – Malûlzade Mehmed Efendi, Osmanlı şeyhülislamı (d. 1533)
  • 1676 – Francesco Cavalli, İtalyan besteci (d. 1602)
  • 1742 – Edmond Halley, İngiliz bilim insanı (d. 1656)
  • 1753 – George Berkeley, İngiliz düşünür (d. 1685)
  • 1766 – V. Frederik, Danimarka-Norveç ve Schleswig-Holstein dükü (d. 1723)
  • 1824 – Atanasios Kanakaris, Yunanistan’ın ikinci başbakanı (d. 1760)
  • 1866 – Giovanni Gussone, İtalyan akademisyen ve botanikçi (d. 1787)
  • 1867 – Jean Auguste Dominique Ingres, Fransız ressam (d. 1780)
  • 1883 – William Alexander Forbes, İngiliz zoolog (d. 1855)
  • 1891 – Aimé Millet, Fransız heykeltıraş (d. 1819)
  • 1898 – Lewis Carroll, İngiliz yazar, matematikçi ve mantıkçı (“Alice Harikalar Diyarında” adlı fantastik romanıyla ünlü) (d. 1832)
  • 1899 – Nubar Paşa, Mısırlı-Amerikan devlet adamı (d. 1825)
  • 1905 – Ernst Abbe, Alman fizikçi ve sanayici (d. 1840)
  • 1923 – Zübeyde Hanım, Atatürk’ün annesi (d. 1857)
  • 1925 – Harry Furniss, İngiliz sanatçı ve illüstratör (d. 1854)
  • 1940 – Heinrich August Meissner, Alman mühendis (Hicaz Demiryolu’nun başmühendisi) (d. 1862)
  • 1941 – Kemal Seden, Türk yapımcı (Türkiye’de ilk sinemayı açan ve filmcilik konusunda ilk girişimde bulunan, Kemal Film’in sahibi)
  • 1944 – Mehmet Emin Yurdakul, Türk şair ve milletvekili (“Millî Şair” olarak anılır) (d. 1869)
  • 1957 – Humphrey Bogart, Amerikalı sinema oyuncusu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1899)
  • 1961 – Barry Fitzgerald, İrlandalı aktör (d. 1888)
  • 1970 – Asım Gündüz, Türk asker ve siyasetçi, Millî Mücadele komutanlarından (d. 1880)
  • 1972 – IX. Frederik, Danimarka Kralı (d. 1899)
  • 1974 – Seyfi Demirsoy, Türk sendikacı ve Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) Genel Başkanı (d. 1920)
  • 1977 – Anais Nin, Fransız yazar (d. 1903)
  • 1977 – Anthony Eden, Britanyalı siyasetçi (d. 1897)
  • 1977 – Peter Finch, Birleşik Krallık doğumlu Avustralyalı oyuncu ve En İyi Erkek Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1916)
  • 1986 – Daniel Balavoine, Fransız şarkıcı (d. 1952)
  • 1986 – Donna Reed, Amerikalı oyuncu (d. 1921)
  • 1986 – Enver Naci Gökşen, Türk yazar (d. 1916)
  • 1986 – Rikkat Kunt, Türk tezhip sanatçısı (d. 1903)
  • 1987 – Douglas Sirk, Alman asıllı Amerikalı sinema yönetmeni (d. 1897)
  • 1987 – Turgut Demirağ, Türk yapımcı ve film yönetmeni (d. 1921)
  • 1988 – Georgi Malenkov, Sovyet devlet adamı, Josef Stalin’in yakın mesai arkadaşı ve Stalin’in ölümünden sonra SSCB Başbakanı (d. 1902)
  • 1990 – Sabri Dino, Türk millî futbol takımı kalecisi ve iş adamı (Boğaziçi Köprüsü’nden atlayarak intihar etti) (d. 1942)
  • 1994 – Behçet Cantürk, Kürt asıllı Türk uyuşturucu kaçakçısı (d. 1950)
  • 1994 – Nubar Terziyan, Türk sinemasının karakter oyuncusu (d. 1909)
  • 1996 – Onno Tunç, Ermeni asıllı Türk vatandaşı müzisyen ve besteci (tek motorlu uçağının Armutlu’da düşmesi sonucu) (d. 1948)
  • 1998 – Safiye Ayla, Türk sanat müziği sanatçısı (d. 1907)
  • 2006 – Shelley Winters, Amerikalı sinema oyuncusu ve En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu Akademi Ödülü sahibi (d. 1920)
  • 2007 – Darlene Conley, Amerikalı oyuncu (d. 1934)
  • 2009 – Ricardo Montalbán, Meksika asıllı Amerikalı oyuncu (d. 1920)
  • 2012 – Rosy Varte, Fransız oyuncu (d. 1923)
  • 2016 – Alan Rickman, İngiliz oyuncu ve yönetmen (d. 1946)
  • 2016 – Şefik Döğen, Türk oyuncu (d. 1947)
  • 2017 – Zhou Youguang, Çinli ekonomist, bankacı ve dilbilimci (d. 1906)
  • 2017 – Eldar Kuliev, Sovyet film yönetmeni ve senarist (d. 1951)
  • 2021 – Mehmet Necmettin Ahrazoğlu, Türk siyasetçi (d. 1955)

Tatiller ve özel günler

  • Tamil takvimine göre yeni yıl
  • Doğu ortodokslarına göre yeni yıl
  • Venezuela, Divina Pastora festivali.
  • Hindistan’da Sankranti Bayramı
  • Aziz Büyük Basil günü
  • Fırtına: Karakancalos Fırtınası

İlk yorum yapan olun

Yorumlar