12 Haziran, Miladi takvime göre yılın 163. (artık yıllarda 164.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 202 gün vardır.
Demiryolu
- 12 Haziran 1933 Sivas-Erzurum hattı (690 km) ve Malatya-Çetinkaya hatlarının ihalesini Mühürdarzade Nuri Bey ve ortakları kazandı. Hat Aralık 1938’de bitti. Artık “Bir karış daha şimendifer” sloganı yerine “Türk bilgisi, Türk sermayesi, Türk müteahhidi ve Türk işçisi ile demiryolu” sloganı kullanılmaya başlandı.
- 12 Haziran 1994 Taksim-Şişli tünelleri birleştirildi
Olaylar
- 1826 – Yeniçeri Ocağı’nın yerine Eşkinci Ocağı’nın kurulmasına başlandı.
- 1898 – Filipinler, İspanya’dan bağımsızlığını ilan etti.
- 1908 – Tokat’ta sel felaketi yaşandı. 459 bina zarar gördü, 223 kişi öldü.
- 1919 – Mustafa Kemal Paşa, Havza’dan Amasya’ya geçti.
- 1921 – Yunan taarruzu öncesinde, Yunan Kralı Aleksandros, Başbakanı Venizelos ve Genelkurmay Başkanı İzmir’e geldi.
- 1924 – Türkiye’nin ilk sanatoryumu olan Heybeliada Sanatoryumu açıldı.
- 1925 – İstanbul Muallimler Cemiyeti kongresi yapıldı.
- 1932 – Hicaz Naibi Emir Faysal, Türkiye’yi ziyaret etti.
- 1935 – Bolivya ve Paraguay, Gran Chaco bölgesinde üç yıldır sürdürdükleri Chaco Savaşı’na bir antlaşmayla son verdi.
- 1940 – Cumhurbaşkanı İsmet İnönü Başkanlığında toplanan Hükûmet, savaş dışı kalınmasını kararlaştırdı.
- 1940 – II. Dünya Savaşı: 54 bin kişiden oluşan İngiliz ve Fransız Birlikleri, Manş Denizi sınırında Saint-Valery-en-Caux’da, Alman Generalfeldmarschall Erwin Rommel’in ordularına teslim oldu. Alman Birlikleri, Paris’e doğru ilerlemeye devam etti.
- 1941 – Çanakkale açıklarında bir Fransız ticaret gemisi torpillenerek batırıldı. Geminin mürettebatı kurtarılarak İstanbul’a getirildi.
- 1947 – Büyük Doğu dergisi, Mahkeme kararıyla 4 ay kapatıldı.
- 1948 – 1956 yılına kadar Macaristan Halk Cumhuriyeti’nde iktidar olan Macar İşçi Partisi kuruldu.
- 1957 – Kırşehir yeniden il yapıldı.
- 1958 – Ankara’da Kıbrıs için yapılan mitinge, 150 binden fazla kişi katıldı.
- 1960 – Geçici Anayasa açıklandı. TBMM’nin bütün hak ve yetkileri, Geçici Anayasa gereğince Millî Birlik Komitesi’ne verildi.
- 1966 – Keban Barajı’nın temeli atıldı.
- 1967 – Sovyetler Birliği, uzay aracı “Venera 4” Venüs gezegenine yolladı.
- 1967 – ABD’de ırklar arası evliliği yasaklayan yasalar tamamen lağvedildi.
- 1968 – İstanbul Üniversitesi, Deniz Gezmiş önderliğinde öğrenciler tarafından işgal edildi.
- 1971 – Cumhuriyet Başsavcılığı, Türkiye İşçi Partisi’nin kapatılması için Anayasa Mahkemesi’ne başvurdu.
- 1974 – Hükûmet, Ataş Rafinerisi’ni devletleştireceğini açıkladı.
- 1975 – Yunanistan, Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) üyeliği için resmen başvurdu.
- 1982 – 12 Eylül Darbesi’nin 17. idamı: 3 Şubat 1976’da kan davası sebebiyle kahve basıp bir kişiyi 5 kurşunla öldüren Şahabettin Ovalı idam edildi.
- 1984 – Urfa’nın adı, “Şanlıurfa” olarak değiştirildi.
- 1984 – Foto Muhabirleri Derneği kuruldu.
- 1986 – Ahmet Altan’ın “Sudaki İz” adlı romanı “muzır” bulundu. Altan ve yayımcısı Erdal Öz hakkında dava açıldı.
- 1986 – Haydar Dümen’in “Cinsel Yaşam 2” adlı kitabı toplatıldı.
- 1987 – Birleşik Krallık’ta genel seçim yapıldı. Margaret Thatcher önderliğinde Muhafazakârlar 3. kez seçimi kazandı.
- 1988 – Ankara’da 15 dakika esen 80 kilometre hızındaki rüzgâr ve şiddetli yağmur, arkasında 14 ölü bıraktı.
- 1989 – Bulgaristan’dan göç eden Türklerin sayısı 90 bin kişiyi buldu.
- 1990 – Rusya resmen bağımsızlığını ilan etti.
- 1994 – Boeing 777, Paine Field’den kalkarak ilk uçuşunu gerçekleştirdi.
- 2000 – Türkiye’nin ilk uzay kampı, “Uzay Kampı Türkiye” açıldı.
- 2002 – TOFAŞ Kuş Serisi’nin üretimini sonlandırdı.
- 2004 – Yeni Zelanda’da bir evin tepesine düşen 1,3 kg ağırlığında kondrit tipinden bir gök taşı evde büyük hasara yol açtı, ama can kaybına neden olmadı.
- 2005 – Bakü-Tiflis-Ceyhan Petrol Boru Hattı’na ilk petrol verildi.
- 2007 – Anayasa Mahkemesi’nin ilk kadın Başkanı Tülay Tuğcu emekliye ayrıldı.
- 2009 – İran’da cumhurbaşkanlığı seçimleri yapıldı.
- 2011 – Türkiye’de 2011 TBMM Milletvekilliği genel seçimleri yapıldı.
- 2016 – Orlando, Florida’daki bir gey bara düzenlenen saldırıda 49 kişi öldü, 53 kişi yaralandı. Saldırgan Omar Mateen, polisle girdiği silahlı çatışmada öldürüldü.
Doğumlar
- 950 – Reizei, Japonya’nın geleneksel veraset düzenine göre 63. imparatorudur (ö. 1011)
- 1107 – Gaozong, Çin’in Song Hanedanı’nın 10. imparatorudur (ö. 1187)
- 1519 – I. Cosimo, Floransa Dükalığıın II. Dükü ve Toskana Büyük Dükalığının ise I. Büyük Düküdür (ö. 1584)
- 1819 – Charles Kingsley, İngiliz yazar (ö. 1875)
- 1827 – Johanna Spyri, İşviçreli yazar (ö. 1901)
- 1890 – Egon Schiele, Avusturyalı ressam (ö. 1918)
- 1892 – Djuna Barnes, Amerikalı modernist yazar (ö. 1982)
- 1897 – Anthony Eden, Britanyalı siyasetçi (ö. 1977)
- 1899 – Fritz Albert Lipmann, Alman asıllı Amerikalı biyokimyacı ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1986)
- 1908 – Otto Skorzeny, Alman SS askeri (ö. 1975)
- 1909 – Ali Tantâvi, Suriyeli bilim insanı (ö. 1999)
- 1910 – Füreyya Koral, Türk seramik sanatçısı (ö. 1997)
- 1915 – David Rockefeller, Amerikalı bankacı ve iş insanı (ö. 2017)
- 1924 – George H. W. Bush, ABD’nin 41. Başkanı (ö. 2018)
- 1926 – Norval White, Amerikalı mimar, tarihçi ve profesör (ö. 2009)
- 1929 – Anne Frank, Yahudi kızı (günlüğüyle Nazi zulmünü açığa çıkartan) (ö. 1945)
- 1930 – Adolf Born, Çek ressam, karikatürist ve çizgi film yapımcısı (ö. 2016)
- 1931 – Rodney William Whitaker, Amerikalı yazar (ö. 2005)
- 1941 – Chick Corea, İspanyol kökenli Amerikalı caz piyanisti
- 1941 – Roy Harper, İngiliz müzisyen
- 1943 – Sennur Sezer, Türk şair ve yazar (ö. 2015)
- 1950 – Oğuz Abadan, Türk müzisyen
- 1951 – Andranik Markaryan, Ermeni politikacı (ö. 2007)
- 1953 – Muhammed Rıza Serşar; araştırmacı, edebiyat eleştirmeni, romancı ve yazar
- 1960 – Angela Ahrendts, Amerikalı iş insanı
- 1965 – Gwen Torrence, Amerikalı atlet
- 1969 – Heinz-Christian Strache, Avusturyalı politikacı
- 1973 – Victor Ikpeba, Nijeryalı futbolcu
- 1974 – Jason Mewes, Amerikalı aktör
- 1976 – Antawn Jamison, Amerikalı basketbolcu
- 1976 – Thomas Sørensen, Danimarkalı eski millî kaleci
- 1979 – Burcu Kaya Koç, Türk voleybol hakemi ve haber spikeri
- 1979 – Evrim Akın, Türk sinema, televizyon ve tiyatro oyuncusu ve sunucu
- 1979 – Diego Milito, Arjantinli eski millî futbolcu
- 1979 – Robyn, İsveçli müzisyen
- 1979 – Earl Watson, Amerikalı Basketbolcu
- 1980 – Denis Monastırski, Ukraynalı avukat, siyasetçi ve Ukrayna İçişleri Bakanı (ö. 2023)
- 1981 – Adriana Lima, Brezilyalı model
- 1982 – Diem Brown, Amerikalı sunucu ve gazeteci (ö. 2014)
- 1983 – Anja Rubik, Polonyalı model
- 1983 – Christine Sinclair, Kanadalı futbolcu
- 1984 – Bruno Soriano, eski İspanyol futbolcu
- 1985 – Dave Franco, Amerikalı oyuncu
- 1986 – Mario Casas, İspanyol oyuncu
- 1986 – Sergio Rodríguez, İspanyol millî profesyonel basketbolcu
- 1988 – Eren Derdiyok, İsviçreli millî futbolcudur
- 1988 – Mauricio Isla, Şilili millî futbolcu
- 1990 – Umut Gündoğan, Türk futbolcu
- 1990 – Jrue Holiday, Amerikalı profesyonel basketbolcu
- 1990 – Cemal Kütahya, Türk hentbolcu (ö. 2023)
- 1992 – Philippe Coutinho, Brezilyalı millî futbolcu
- 1994 – Don Toliver, Amerikalı rapçi
- 1995 – Furkan Soyalp, Türk futbolcu
- 1995 – Ezgi Dilik, Türk voleybolcu
- 1995 – Sun Qiaolu, Çinli aktris ve model (ö. 2021)
Ölümler
- 816 – III. Leo, Katolik Kilisesi’nin 27 Aralık 795 – 12 Haziran 816 arasında Papa (d. 750)
- 1124 – Hasan Sabbah, Haşhaşiler tarikatının kurucusu (d. 1050’ler)
- 1144 – Zemahşerî, İranlı İslam bilgini (d. 1075)
- 1675 – Charles Emmanuel II, 1638’den 1675’e kadar Savoy Düküydü (d. 1634)
- 1772 – Marc-Joseph Marion du Fresne, Fransız kâşif (d. 1724)
- 1816 – Pierre Augereau, Fransız mareşal ve Yüksek meclis üyesi (d. 1757)
- 1840 – Gerald Griffin, İrlandalı yazar (d. 1803)
- 1841 – Konstantinos Nikolopoulos, Yunan besteci, arkeolojist ve filolojistdir (d. 1768)
- 1912 – Frédéric Passy, Fransız ekonomist ve Nobel Barış Ödülü sahibi (d. 1822)
- 1932 – Theo Heemskerk, Hollandalı Devrimci-karşıtı politikacı (d. 1852)
- 1937 – Mikhail Tukhachevsky, Sovyet mareşal ve Kızıl Ordu’nun Genelkurmay Başkanı (d. 1893)
- 1937 – Mariya Ulyanova, Rus kadın devrimci (d. 1878)
- 1946 – Hisaichi Terauchi, II. Dünya Savaşı sırasında Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri mareşali (d. 1879)
- 1968 – Helbert Read, İngiliz şair ve eleştirmen (d. 1893)
- 1969 – Aleksandr Deyneka, Sovyet-Rus ressam, grafik sanatçısı ve heykeltıraş (d. 1899)
- 1972 – Edmund Wilson, Amerikalı yazar, eleştirmen ve deneme yazarı (d. 1895)
- 1978 – Guo Moruo, Çinli yazar, şair, siyasetçi, senaryo yazarı, tarihçi, arkeolog ve antik yazı uzmanı (d. 1892)
- 1980 – Masayoshi Ōhira, Japon siyasetçi (d. 1910)
- 1982 – Karl von Frisch, Avusturyalı etolog ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (d. 1886)
- 1983 – Clemens Holzmeister, Avusturyalı mimar ve tasarımcı (d. 1886)
- 1983 – Norma Shearer, Kanadalı oyuncu (d. 1902)
- 1985 – İbrahim Delideniz, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1901)
- 1994 – Menahem Mendel Schneerson, Rusya İmparatorluğu doğumlu Amerikalı Ortodoks Yahudi hahamı (d. 1902)
- 1996 – Tolga Aşkıner, Türk tiyatro sanatçısı (d. 1942)
- 1997 – Bulat Okucava, Gürcü-Ermeni asıllı Sovyet müzisyen, şair ve yazar (d. 1924)
- 1998 – Leo Buscaglia, Amerikalı eğitimci ve yazar (d. 1924)
- 2001 – Berat Yurdakul, Türk gazeteci (d. 1948)
- 2003 – Gregory Peck, Amerikalı aktör (d. 1916)
- 2005 – Álvaro Cunhal, Portekizli komünist siyasetçi (d. 1912)
- 2006 – György Ligeti, Macar-Avusturyalı müzik bestecisi ve müzik öğretmeni (d. 1923)
- 2008 – Şener Koltuk, Türk deneme pilotu (d. 1951)
- 2009 – Félix Malloum, Çadlı asker ve siyasetçi (d. 1932)
- 2011 – Laura Ziskin, Amerikalı film yapımcısı (d. 1950)
- 2012 – Henry Hill, Amerikalı gangster (d. 1943)
- 2012 – Elinor Ostrom, Amerikalı siyaset bilimci ve ekonomist (d. 1933)
- 2012 – Pahiño, İspanyol eski millî futbolcu (d. 1923)
- 2012 – Sabri Ülker, Türk sanayici ve iş insanı (Ülker Grubu’nun kurucusu) (d. 1920)
- 2015 – Rick Ducommun, Kanadalı oyuncu ve senarist (d. 1952)
- 2015 – Sümer Tilmaç, Türk oyuncu (d. 1948)
- 2015 – Antoni Pitxot, İspanyol ressam (d. 1934)
- 2016 – Michu Meszaros, Macar asıllı Amerikalı cüce oyuncu, sirk sanatçısı ve dublör (d. 1939)
- 2016 – Janet Waldo, Amerikalı oyuncu ve seslendirme sanatçısı (d. 1920)
- 2017 – Piotr Andrejew, Polonyalı film yönetmeni ve senarist (d. 1949)
- 2017 – Sam Beazley, Britanyalı oyuncu (d. 2016)
- 2017 – Fernando Martínez Heredia, Kübalı siyasetçi (d. 1939)
- 2017 – Charles P. Thacker, Amerikalı öncü bilgisayar tasarımcısı (d. 1943)
- 2019 – Philomena Lynott, İrlandalı yazar ve iş insanı (d. 1930)
- 2019 – Sylvia Miles, Amerikalı oyuncu (d. 1924)
- 2020 – Ali Hadi Muhsin, Iraklı profesyonel futbolcu ve teknik direktör (d. 1967)
- 2020 – Ricky Valance, Galli pop şarkıcısı (d. 1936)
- 2020 – Perfecto Yasay Jr., Filipinli siyasetçi (d. 1947)
- 2021 – Dennis Berry, Amerikalı-Fransız film yönetmeni, aktör ve senarist (d. 1944)
- 2021 – Igor Zhelezovski, Sovyet-Belaruslu sürat patencisi (d. 1963)
- 2022 – Philip Bennett, Galli ragbi birliği oyuncusu (d. 1948)
- 2022 – Sylvie Granger, Fransız modern tarihçi (d. 1955)
- 2022 – Philip Baker Hall, Amerikalı karakter oyuncusu (d. 1931)
- 2022 – Heidi Horten, Avusturyalı bir milyarder ve sanat koleksiyoncusuydu (d. 1941)
- 2022 – Vĕslav Michalik, Çek siyasetçi ve fizikçi (d. 1963)
Tatiller ve özel günler
- Rusya Günü (Bağımsızlık Günü)
- Dünya Çocuk İşçiliğiyle Mücadele Günü
