Kolon kanseri dünya genelinde ikinci sırada ölüme neden olan kanser türleri arasında yer alıyor. Memorial Antalya Hastanesi Genel Cerrahi Bölüm Başkanı Prof. Dr. Alihan Gürkan, kolon kanseri hakkında önemli bilgiler verdi ve bu hastalığa yakalanma riskini artıran 8 faktörü açıkladı.
Kanserin belirtileri ve tanı
Prof. Dr. Gürkan, kolon kanserinin genellikle 60-70 yaş arasında görüldüğünü belirterek, “Ailesinde erken yaşta kolon kanseri öyküsü olmayanlarda 50 yaş altında bu hastalığa yakalanma riski daha düşüktür. Makat çıkışına yakın yerleşen kanserlerde hissedilen et parçası, kanama, ishal veya kabızlık gibi belirtiler ortaya çıkabilir” dedi.
Prof. Dr. Alihan Gürkan, kolon kanserinde risk faktörlerini şöyle sıraladı:
- Kolonda bağırsak iç kısmında bulunan ve “polip” denilen et parçalarının varlığı riski artırır.
- Kişiye daha önceden kolon kanseri teşhisi konmuş ve tedavi görmüş olsa da risk devam etmektedir.
- Yumurtalık, rahim ve meme kanserli hastalar da kolon kanseri açısından risk altındadır.
- Sigara kolon kanserine yakalanma riskini artırır.
- Beslenme alışkanlıkları kolon kanseri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir. Kırmızı etten zengin ancak meyve ve sebzeden fakir yemek yeme alışkanlıkları kolon kanserine yakalanma riskini artırır.
- Düşük selenyum düzeyi, iltihabi bağırsak hastalıkları, bazı virüs türleri, endüstrileşmiş ülkeler gibi çevresel faktörler (fast food, işlenmiş besinler), ağır alkol tüketimi kolon kanserine yakalanma ihtimalini artırır.
- B6 vitamini eksikliği kanser riskini artırabilir.
- Sedanter yaşam tarzı kansere yakalanma riskini artırır.
45 yaşından sonra kolonoskopi şart
“Büyük abdestte gizli kan taraması pozitif çıkanlarda ve 45 yaş üzerindeki herkeste kolonoskopi rutin olarak yapılmalı ve 5 yılda bir tekrarlanmalıdır.” uyarısını yapan Gürkan, “Aile hikayesi olanlar ise mutlaka bir doktora başvurmalıdır. Kolonoskopide alınan poliplerin üzerinde, kanser erken evrede yakalandığında ameliyat gerekmeyebilir, bu hastalar yakın takibe alınır. Kanser ileri evredeyse ameliyat yapılır. Ameliyat açık veya laparoskopik denilen kapalı işlemle yapılabilir.” dedi.
Erken evrede yakalanan kolon kanseri 5 kat uzun yaşar
Gürkan, “Cerrahi sonrasında hastanın durumu ve doktor kararına göre, ilaç ya da ışın tedavisi tedaviye eklenebilir.” diyerek, erken evre yakalanmış bir kolon kanseri hastasının geç evre yakalanana göre 5 kat daha uzun yaşayacağına dikkat çekti. İlk 2 yıl 3 ayda bir, sonraki 5 yıl 6 ayda bir doktor kontrolünde olmanın önemini ve kolon kanserinin erken tanı ile önlenebilir bir hastalık olduğunu da ekledi.
