İran Demiryolu Taşımacılığı Şirketleri Sendikası’ndan Ehsan Salari, ülkedeki demiryolu sektöründe yaşanan ciddi sorunlara dikkat çekti. Özellikle, talebin düşük olduğu veya hiç olmadığı demir yolu hatlarının inşası, ülkenin demiryolu altyapısının etkinliğini tehdit ediyor. Salari, İran’da yaklaşık 5.000 kilometre demir yolu hattının kullanılmadığını belirtti.
Tek Hatlı Demiryolu Problemi
Salari, 25 Eylül 2024 tarihinde yaptığı açıklamada, İran’daki yeni demir yolu hatlarının “tek hatlı demiryolları” olarak inşa edildiğini vurguladı. Bu durum, trafik akışını engelleyerek verimliliği düşürüyor. Kullanılmayan 5.000 kilometrelik demir yolu hattının pratik bir amacı olmadığını ifade etti.
Düşük Operasyonel Kapasite
İran Demiryolu Şirketi CEO’su, ülkedeki lokomotiflerin yalnızca %50’sinin çalışır durumda olduğunu belirtti. Bu durum, eski dizel lokomotiflere olan bağımlılıkla daha da kötüleşiyor. Salari, “Dünyanın geri kalanı dizel motorları aşamalı olarak sonlandırırken, İran Güney Kore’den eski, yıpranmış lokomotifleri ithal etmeye devam ediyor,” dedi.
Artan Kazalar ve Yönetim Sorunları
İran’ın demir yolu altyapısının durumu, kazaların artmasına neden oluyor. Temmuz 2023’te 184 demir yolu kazası yaşanması, sistemsel kötü yönetimi gözler önüne seriyor. İran Demiryolu Taşımacılığı Şirketleri Birliği Sekreteri Sobhan Nazari, demiryolu kaza istatistiklerinin kamuoyundan saklandığını iddia ederek, bu sorunların daha da büyümesine neden olduğunu belirtti.
Küresel Standartların Gerisinde Kalma
İran’ın demir yolu sistemi, küresel verimlilik seviyelerinin çok altında çalışıyor. Ülkenin demir yolu ulaşım ağının verimliliği, küresel ortalamanın üçte birinden az; bu, İran’ın 25.000 kilometre yeni demir yolu hattı inşa etme hedefinin ne kadar zor olduğunu gösteriyor. Mevcut durumda sadece 15.000 kilometre demir yolu faaliyette.
Tamamlanmamış Projeler
Tahran-Kum-İsfahan yüksek hızlı demir yolu projesi, yaklaşık 18 yıl önce başlatılmasına rağmen hâlâ tamamlanmamış durumda. Bu proje, İran’ın kuzey-güney geçiş güzergahının stratejik bir bileşeni olarak kritik bir öneme sahip, ancak altyapı gelişimindeki gecikmeleri gözler önüne seriyor.
Yaptırımlar ve Kötü Yönetim Tartışması
İran hükümeti, demiryolu ağının az gelişmişliğini uluslararası yaptırımlara atfederken, birçok eleştirmen bu durumu hükümetin verimsizliğinin ve kötü yönetiminin bir yansıması olarak görüyor. Eleştiriler, rejimin altyapı projelerine yeterince odaklanmadığını ve kaynakları yanlış tahsis ettiğini savunuyor.
İran’ın demiryolu endüstrisinin karşılaştığı sorunlar, yalnızca altyapı eksiklikleri değil, aynı zamanda yönetimsel ve yapısal problemleri de içermektedir. Kötü yönetim, modern teknolojiye yatırım eksikliği ve hesap verebilirlik eksikliği gibi temel sorunlar, ülkenin demiryolu altyapısının gelişimini engelliyor. Bu sorunlar ele alınmadıkça, İran’ın demiryolu potansiyeli geride kalmaya devam edecek.
