Sakarya Meydan Savaşı: Türk’ün Zaferi
Başkomutan Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde gerçekleştirilen Sakarya Meydan Savaşı, 103 yıl önce dün, Türk milletinin tarihinde “zafer” olarak anılan bir dönüm noktasını oluşturdu. Bu savaş, 13 Eylül 1921 tarihinde sona erdi ve Türk Kurtuluş Savaşı’nın savunma evresinin ardından, karşı taarruz dönemine geçişin müjdecisi oldu. Bu dönemde, ülkenin kurtuluşunu simgeleyen en önemli olay İzmir’in kurtarılmasıyla taçlandı.
Ulu önder Mustafa Kemal Atatürk, Sakarya Meydan Savaşı’nı “melhame-i kübra” yani “Büyük ve kanlı savaş” olarak tanımlamış ve bu savaş, Türk Kurtuluş Savaşı’nın en kritik kilometre taşlarından biri olarak Türkiye Cumhuriyeti tarihine altın harflerle kazınmıştır. Hatta, 1683 Viyana Kuşatması’ndan bu yana Osmanlı İmparatorluğu’nun Batı’ya ilerleyişinin durduğu 238 yıllık gerileme dönemi, Yunan kuvvetlerinin Sakarya Nehri’nin batısına atılmasıyla son bulmuştur.
Sakarya Meydan Savaşı, ordunun tarihinde belki de ilk kez bozgun şeklinde olmayan bir geri çekilme yaşadığı ve bu çekilmenin son olduğu bir savaş olarak kayıtlara geçti. 13 Eylül 1683’te başlayan gerileme, 13 Eylül 1921’de, 22 gün 22 gece süren zorlu bir meydan savaşının kazanılmasıyla sona ermiştir. Türk ordusu, bu savaşta büyük kayıplar vermiştir; 5 bin 713 askerimiz şehit olmuş, 18 bin 480 askerimiz ise yaralanmıştır.
EBEDİ LİDER
Sakarya Meydan Savaşı’nın Cumhuriyet üzerindeki etkilerini değerlendiren Tarihçi Prof. Dr. Hakkı Uyar, “Sakarya Meydan Savaşı, yüzyıllar süren geri çekilmeye ve yenilgiler zincirine son vermiştir. Kazanılan bu zafer, Büyük Taarruz’un önünü açtığı kadar, çağdaş Türkiye’nin ve Cumhuriyetin habercisi olmuştur. Atatürk’ün ebedi başkomutan ve lider olmasını sağladı,” şeklinde konuştu.
Uyar, Türk ordusunun Sakarya Meydan Savaşı öncesinde yaşadığı Eskişehir-Kütahya Savaşı yenilgisini hatırlatarak, bu durumun ardından Ulu Önderimizin dünya savaş tarihine kattığı yeni stratejiyi vurguladı: “Hatt-ı müdafaa yoktur; sath-ı müdafaa vardır. O satıh, bütün vatandır.”
Uyar, Ceyhun Atuf Kansu’nun şu dizelerine atıfta bulunarak Sakarya Meydan Savaşı’nın önemini şöyle ifade etti: “O düşman orada durdurulacaktır. Bu düşman, asıl düşman Ortaçağ karanlığıdır; örten insanlarımızı, süngüleriyle özgür aklımızın yurdumuzun üzerinden kaldırılacaktır.”
CHP Genel Başkanı Özgür Özel ise Sakarya Zaferi’nin yıl dönümünde, “22 gün, 22 gece süren kurtuluşumuzun ve bağımsızlığımızın müjdecisi Sakarya Zaferi’nin yıldönümünde, kurucumuz Mustafa Kemal Atatürk başta olmak üzere tüm mücadele arkadaşlarını, şehitlerimizi ve gazilerimizi saygıyla ve minnetle anıyorum,” şeklinde bir paylaşımda bulundu.