Avrupa Komisyonu, savunma sanayii harcamalarını desteklemek amacıyla oluşturulan SAFE (Securing Access to Funding for European Defence) savunma kredileri programı kapsamında 150 milyar euro tutarındaki fonun büyük bir kısmını beş ülkeye tahsis etti. Programın yaklaşık üçte ikisini oluşturan bu meblağ, Avrupa’nın savunma kapasitesini güçlendirme ve Ukrayna’ya yönelik destek projelerini finanse etme amacı taşıyor.
En Büyük Pay Polonya’nın
Tahsis edilen fonlardan en büyük payı Polonya aldı. Ülke, savunma projeleri için 43,7 milyar euro ile en yüksek miktarı almaya hak kazandı. Bu rakam, ikinci sırada yer alan Romanya‘ya ayrılan 16,7 milyar euronun neredeyse 2,6 katına denk geliyor. Polonya’yı, Fransa ve Macaristan (her biri 16,2 milyar euro) ile İtalya (14,9 milyar euro) takip etti.
Toplamda 19 ülkenin faydalanacağı dağıtımda, Yunanistan 18. sırada yer alarak 787 milyon 669 bin 283 euro alırken, Danimarka yaklaşık 46 milyon euro ile en düşük payı aldı.
Adil Dağıtım ve Ukrayna Desteği
AB Savunma Komiseri Andrius Kubilius, tahsislerin, ülkelerin ilettiği kredi taleplerinin minimum ve maksimum tutarlarının ortalaması alınarak “adil bir sistem” ile belirlendiğini açıkladı. Komisyon, ülkelerin fonları nasıl kullanacaklarına dair detaylı planlarını 30 Kasım‘a kadar sunmalarını istedi.
Kubilius, programın 19 ülkeye “coğrafi olarak dengeli bir şekilde” kredi sağladığını ve sadece Doğu Avrupa ülkelerinin değil, tüm Avrupa’nın savunma kapasitesini artırmayı hedeflediğini vurguladı.
Programın önemli bir bölümünün Ukrayna’ya destek projeleri için ayrıldığı belirtildi. 19 ülkeden 13’ü, hazırladıkları planlarda Ukrayna’ya yönelik destek projelerine de yer verdi. Kubilius, SAFE programının Ukrayna için ortak tedarik girişimlerine olanak tanıyacak hükümler içerdiğini sözlerine ekledi.
Zaman Çizelgesi ve Detaylı Dağılım
Avrupa Komisyonu, ülkelerin detaylı planlarını değerlendirdikten sonra Aralık ayı itibarıyla ilk kredileri dağıtmaya başlayacak. Kredi ve operasyonel anlaşmaların ise 2025 yılının ilk çeyreğinde imzalanması bekleniyor.
SAFE programı kapsamında 19 ülkeye tahsis edilen fonların detaylı dağılımı ise şu şekilde:
- Polonya: 43.734.100.805 euro
- Romanya: 16.680.055.394 euro
- Fransa: 16.216.720.524 euro
- Macaristan: 16.216.720.524 euro
- İtalya: 14.900.000.000 euro
- Belçika: 8.340.027.698 euro
- Litvanya: 6.375.487.840 euro
- Portekiz: 5.841.179.332 euro
- Letonya: 5.680.431.322 euro
- Bulgaristan: 3.261.700.000 euro
- Estonya: 2.660.932.171 euro
- Slovakya: 2.316.674.361 euro
- Çek Cumhuriyeti: 2.060.000.000 euro
- Hırvatistan: 1.700.000.000 euro
- Güney Kıbrıs Rum Yönetimi: 1.181.503.924 euro
- Finlandiya: 1.000.000.000 euro
- İspanya: 1.000.000.000 euro
- Yunanistan: 787.669.283 euro
- Danimarka: 46.796.822 euro
