Trump yönetimi, Suudi Arabistan’ın 48 adet F-35 savaş uçağı satın alma talebini değerlendiriyor. Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın ABD ziyareti öncesinde milyarlarca dolarlık bu potansiyel anlaşma, Ortadoğu’daki askeri dengeyi değiştirme potansiyeli taşıyan önemli bir politika değişikliğine işaret ediyor. Bahse konu satış, Washington’ın İsrail’in bölgedeki “niteliksel askeri üstünlüğünü” koruma tanımını da sınayacak.
F-35 Satışı Sürecinde Kritik Aşama
Suudi Arabistan’ın F-35 talebi yeni olmamakla birlikte, Pentagon’un şu anda 48 adet savaş uçağının satış potansiyelini değerlendirdiği açıklandı. Silah anlaşmasının sistemde ilerlediğini kabul eden ABD’li yetkililer, nihai kararın henüz verilmediğini ve nihai onaydan önce Kabine düzeyinde ek onaylar, Trump’ın onayı ve Kongre’ye bildirim dâhil olmak üzere birkaç adım daha atılması gerektiğini belirtti.
Görüşmelere yakın bir kaynağa göre, Pentagon’un politika departmanı aylardır olası işlem üzerinde çalışıyordu ve görüşmeler artık ABD Savunma Bakanlığı’na bakanlık düzeyine intikal etti. Lockheed Martin sözcüsü ise, askeri satışların hükümetler arası işlemler olduğunu ve bu konuyu en iyi şekilde Washington’ın ele alacağını söyledi.
Jeopolitik Amaç ve Kongre Engeli
ABD silahlarının en büyük müşterisi olan Suudi Arabistan, hava kuvvetlerini modernize etmek ve özellikle İran’dan gelen bölgesel tehditlere karşı koymak için yıllardır F-35 savaş uçağını arıyor. Krallığın bu yeni hamlesi, Trump yönetiminin Riyad ile savunma iş birliğini derinleştirmeye açık olduğunun sinyalini vermesinin ardından geldi. Önceki Biden yönetimi de İsrail ile ilişkilerin normalleştirilmesi dâhil kapsamlı bir anlaşmanın parçası olarak F-35 sağlamayı değerlendirmiş, ancak bu çabalar başarısız olmuştu.
Öte yandan, Kongre denetimi olası bir F-35 satışına meydan okuyabilir. Milletvekilleri, 2018’de Suudi gazeteci Cemal Kaşıkçı’nın öldürülmesinin ardından Riyad ile yapılan silah anlaşmalarını daha önce de sorgulamışlardı. Bazı Kongre üyeleri, krallıkla askeri iş birliğinin derinleştirilmesi konusunda temkinli davranmaya devam ediyor.