ABD Donanması’na ait küçük, otonom su üstü gemisi (USV) Lightfish, Haziran ayında denize indirildikten iki aydan biraz fazla bir süre sonra Portekiz’e ulaşarak İnsansız Su Üstü Araçları (USV) için yeni bir dayanıklılık rekoru kırdı. Güney Carolina’dan Portekiz’e 4.000 millik (yaklaşık 6.400 km) Atlas Okyanusu yolculuğunu başarıyla tamamlayan Lightfish, önceki USV rekorunu 12 günden fazla bir farkla geçti.
Lightfish’in Özellikleri ve Otonom Çalışma
Lightfish, Seasats tarafından üretilen küçük, güneş enerjisiyle çalışan bir araçtır. Aracın temel özellikleri şunlardır:
Enerji Kaynağı: Güneş panelleri, bulutlu havalarda bile çalışarak enerji depolar. Acil durumlarda menzilini 500 deniz milinin üzerine çıkarabilen bir batarya ve jeneratörle donatılmıştır.
Otonomi: Yolundaki engelleri otonom olarak tespit edip bunlara müdahale edebilir veya uzaktan manevra yapılabilir.
Dayanıklılık: Gemi, yolculuk boyunca ufak tefek aşınma ve yıpranmalar dışında hasar almamış ve yakıt takviyesi dışında herhangi bir ikmal gerektirmemiştir.
Atlantik Deniz Bilgi Harp Merkezi’nin İnsansız Deniz İnovasyon Ekibi (UNIT) tarafından desteklenen bu görev, otonom sistemlere odaklanan ve “Karadeniz Muharebe Laboratuvarı” olarak adlandırılan ABD 6. Filosu’nun 66. Görev Gücü (CTF 66) Komutanı tarafından izlendi.
Görev Kontrolü ve İnsan Katılımı
Lightfish’in Atlantik geçişi, otonom olmasına rağmen, otonom operasyonların ardındaki yüksek düzeyde insan katılımını ortaya koydu. UNIT’in baş bilim insanı Michael Grass, yolculuk boyunca geminin komuta, kontrol ve denetiminin çeşitli Donanma filoları arasında günde en az iki kez değiştirildiğini belirtti.
CTF 66’da insansız yazılım geliştirmeden sorumlu Teğmen Alexander Varon, insansız operasyonların ne kadar insanlı olduğunu vurguladı:
“Bu araçların konuşlandırılması, kurtarılması, bakımı ve beslenmesi ve gerçek operasyonlar söz konusu olduğunda sadece büyük bir insan kaynağı değil, aynı zamanda tüm bu farklı araç tiplerini tek bir sistem ekosistemine bağlamaya yardımcı olan büyük bir mühendislik destek rolü de var.”
Askeri Kullanım Alanları ve Stratejik Önemi
Lightfish’in başarılı yolculuğu ve yakıt ikmali yapılmadan NATO’nun REPMUS otonom araç tatbikatına doğrudan katılması, USV teknolojisinin askeri alandaki potansiyelini gösteriyor. Varon, Lightfish gibi araçların askeri görevlerde devrim yaratmanın yanı sıra, askerleri tehlikeli görevlerdeki riskten de uzak tuttuğunu belirtti.
Lightfish gibi insansız varlıklar, “oldukça asimetrik bir tehdit” olarak görülüyor. Daha düşük maliyetli ve değiştirilmesi daha kolay seçenekler oldukları için insan hayatını riske atmadan tehlikeli ortamlara yerleştirilebilirler. Bu durum, daha önemli ulusal varlıkların diğer görevler için serbest kalmasını veya bakım ihtiyaçlarını gidermeleri için daha uzun süreler kazanmasını sağlıyor.