Televizyon izleme alışkanlıklarımız, millennium sonrası dönemde sadece boş zaman doldurmaktan çıkıp sanatsal üretimin ve sinematografik çarpıcılığın merkezine oturdu. Dünya çapında saygın bir kuruluştan gelen karşılaştırmalı bir oylama, 2000 yılından beri ekrana damga vurmuş 206 eleştiri, akademisyen ve sektörden uzmanın oylarıyla 21. yüzyılın en iyi dizilerini belirledi. Sonuçlar, modern televizyonun altın çağını resmeden bir tablo olarak karşımıza çıkıyor.
The Wire, Baltimore sokaklarının yozlaşması ve suçun iç içe geçtiği toplumsal gerçekliğiyle rakiplerini geride bırakarak bu dönemin en etkileyici yapımı seçildi. Ardında, Mad Men ve Breaking Bad gibi ikonik eserler, farklı türleri ve anlatım biçimlerini bir araya getirerek listenin gövdesini oluşturdu.
Ankette öne çıkanlar
Bu devasa araştırmanın temelinde, küresel televizyon endüstrisinin sosyolojik ve demografik dinamikleri de ortaya kondu. Uzman jürinin yapısı, tarafsızlığı artırmak adına dikkat çekici: toplamda 100 kadın, 104 erkek ve ikili cinsiyet kimliğiyle kendini tanımlayan 2 eleştirmen yer aldı. Yayılan dil çeşitliliği ise uluslararası üretimlerin zirvede kalabildiğini gösterdi; 92 proje İngilizce olarak kayda geçti, bu da Amerikan-İngiliz eksenli hakimiyeti güçlendirdi. Bununla birlikte Dança, İsveççe, Fransızca, İspanyolca ve Almanca dillerinde üretimlerin listeye girme başarısı, küresel sinemanın televizyona yansıyan geniş yüzünü gözler önüne serdi.
Yönetmenlik konusunda ise cinsiyet dağılımı, sektördeki eşitsizlikleri bir kez daha net biçimde ortaya koydu: En başarılı yüz yapımın 79’unda sadece erkekler imzası bulunurken, kadın yönetmenler yalnızca 11 projede tek başlarına vizyonlarını taşıdı; geri kalan 10 yapımda ise erkek ve kadın yönetmenlerin ortak çalışması görüldü. Analistler, bu rakamların yapısal sakunları işaret etmekle birlikte, çeşitlilik üzerinde artan bir ivme olduğuna dikkat çekiyorlar.
İlk 10’da yer alan efsanevi diziler
Eleştirmenlerin sıkı değerlendirmeleri sonucunda belirlenen ilk 10, izleyiciye sağlam bir anlatı dersi veriyor. Listenin lider üçlüsünü geride bırakarak, Fleabag, dördüncü sıraya yükselerek keskin bir mizah ve kırılganlıkla öne çıktı. Büyük bütçeli ve tiyatro tadındaki dünyasıyla Game of Thrones ise popüler kültürdeki etkisini sürdürüyor. Devamında ise İngiliz ve Amerikan televizyonlarının baskın örnekleri yer alıyor:
- The Wire (2002-2008)
- Mad Men (2007-2015)
- Breaking Bad (2008-2013)
- Fleabag (2016-2019)
- Game of Thrones (2011-2019)
- I May Destroy You (2020)
- The Leftovers (2014-2017)
- The Americans (2013-2018)
- The Office (UK) (2001-2003)
- Succession (2018-)
