Rus savunma ve havacılık sektöründe önemli bir gelişme yaşandı. Ülkenin önde gelen uçak üreticilerinden Tupolev’in yönetim kadrosunda köklü bir değişiklik gerçekleştirildi. Bu adım, özellikle teslimat gecikmeleri ve sözleşme sorunları sebebiyle gündeme geldi. 76 yaşındaki Aleksandr Bobryshev‘in yerine, 37 yaşındaki Yuri Ambrosimov yeni CEO olarak atandı ve böylece şirketin yönetimi genç ve dinamik isimlere emanet edildi.
Bu değişiklik, şirketin 2024’teki üretim ve teslimat süreçlerinde yaşanan aksaklıkların ardından gerçekleşti. Aynı zamanda, Rusya Savunma Bakanlığı ile şirket arasındaki hukuki anlaşmazlıklar da artmış durumda. Ambrosimov, daha önce ekonomi ve finans alanında üst düzey görevler üstlenmiş olup, yönetim kadrosuna yeni bir soluk getirmeyi hedefliyor.
Uzun Menzilli Bombardıman ve Yolcu Uçaklarında Gelişmeler
Tupolev, Tu-22M3, Tu-160 ve Tu-95MS gibi stratejik bombardıman uçaklarının üretimini sürdürüyor. Ayrıca, sivil alanda Tu-214 yolcu uçaklarını da teslim ediyor. Firmanın üretim merkezleri arasında, Sovyetler döneminden kalma gövdelerin yeniden yapılandırıldığı Kazan Uçak Fabrikası bulunuyor. Burada, Tu-160M’lerin tekrar üretimi ve Tu-22M3’lerin modernizasyonu gerçekleştiriliyor.
Savunma Sözleşmelerinde Yaşanan Gecikmeler ve Hukuki Süreçler
Yapılan açıklamalara göre, şirketin yönetim değişikliği, Savunma Bakanlığı’nın sözleşmeli projelerde yaşanan sorunlar sonrası gündeme geldi. 2025 yılındaki mahkeme kararları, Tupolev’in sözleşmeli teslimatlarda gecikmeler nedeniyle 3 milyar rublelik tazminat ödemesine hükmetti. Ayrıca, başka bir dava kapsamında, yerine getirilmemiş yükümlülükler nedeniyle 0.9 milyar rublelik ek talepler söz konusu oldu.
Üretimdeki Zorluklar ve Ekonomik Etkiler
Rusya’nın stratejik uçak üretimi ciddi maliyetler ve zaman planlaması sorunlarıyla karşı karşıya. Örneğin, Tu-160M bombardıman uçaklarının toplam maliyetinin 15-16 milyar ruble civarında olduğu tahmin edilirken, Tu-95MS’nin onarım ve modernizasyon maliyetleri uçak başına 3,77 ila 5,3 milyar ruble arasında değişiyor. Toplam mahkeme tazminatı, sadece bir adet Tu-95MS’nin revizyonunu karşılayacak seviyededir.
Proje Gecikmeleri ve İleriye Dönük Teslimatlar
Rusya’nın stratejik havacılık projeleri, teslimat süreçlerindeki aksaklıklar nedeniyle erteleniyor. 2022-2023 yıllarında Kazan’da üretilen ve planlanan toplam 4 Tu-160M’nin teslimatları 2025’e sarkarken, şu ana kadar yalnızca 2 tanesi teslim edildi. Modernizasyon çalışmalarında ise, 2018 ve 2023 yıllarında tamamlanan iki Tu-22M3M dışında, planlanan 30 uçağın sadece birkaçı günümüzde modernize edildi.
Sivil Havacılıkta Da Gecikmeler ve Ek Kontrol Problemleri
Özel sektör müşterileri de, teslimat gecikmelerinden olumsuz etkileniyor. 2023’te toplam 3 adet Tu-214 teslim edilmesi planlanırken, bu planlardan hiçbiri gerçekleşmedi. 2024 için öngörülen 10 uçak ise sadece 1 adet olarak teslim edildi. Böylesi gecikmeler, Tatneft gibi büyük firmalara karşı açılan davalara ve toplam 6.2 milyar rublelik tazminat taleplerine neden oluyor.
Bir başka önemli gelişme ise, Ukrayna’nın Rus Tu-22M uçaklarını düşürdüğüne dair iddialar. Bu durum, bölgedeki hava kuvvetleri ve savunma stratejilerinin yeniden şekillenmesine zemin hazırlıyor.
