Dünya Sağlık Örgütü‘ne (WHO) göre, Atlantik Okyanusu’nda seyreden bir yolcu gemisindeki bir hantavirüs salgını sonrasında üç kişi hayatını kaybetti. Peki, Hantavirüs nedir? Hantavirüs belirtileri neler? Hantavirüs nasıl bulaşır?
HANTAVİRÜS NEDİR?
Hantavirüs, kemirgenler tarafından taşınan ve kurumuş dışkılarından parçacıkların hava yoluyla solunması yoluyla insanlara bulaşan bir virüs türü.
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) göre, enfeksiyonlar genellikle virüsün kemirgenin idrarı, dışkısı veya tükürüğünden parçacıkların havaya karışmasıyla ortaya çıkıyor. Nadir olmakla birlikte, kemirgen ısırıkları veya tırmalamaları yoluyla da yayılabiliyor.
HANTAVİRÜS KAÇ KİŞİYE BULAŞTI?
Dünya genelinde her yıl yaklaşık 150 bin HFRS vakası rapor ediliyor ve bu vakaların yarıdan fazlası Çin’de görülüyor. ABD’de ise 1993-2023 yılları arasında 890 vaka kayıtlara geçti. Virüsün “Seoul” adı verilen suşu, Norveç fareleri (kahverengi sıçan) aracılığıyla dünya geneline yayılmış durumdadır.
Şubat 2025’te, ünlü oyuncu Gene Hackman’ın eşi Betsy Arakawa’nın da evindeki kemirgen yuvalarıyla temas etmesi sonucu HPS nedeniyle hayatını kaybettiği bildirildi
HANTAVİRÜS TEDAVİSİ MÜMKÜN MÜ?
Hantavirüs enfeksiyonlarının belirli bir tedavisi yok. CDC, oksijen tedavisi, mekanik ventilasyon, antiviral ilaçlar ve hatta diyaliz gibi semptomları tedavi etmek için destekleyici bakım öneriyor.
Şiddetli semptomları olan hastaların yoğun bakım ünitelerine yatırılması gerekebiliyor. Bazı ağır vaktalarda hastalar entübe de edilebiliyor. CDC, virüse maruz kalmayı azaltmak için evlerde veya iş yerlerinde kemirgenlerle teması ortadan kaldırmayı öneriyor.
Kurum ayrıca, kemirgenlerin evlere girebileceği bodrum veya çatı katlarındaki giriş noktalarının kapatılmasını da öneriyor. Ayrıca, kirlenmiş havayı solumaktan kaçınmak için kemirgen dışkılarını temizlerken koruyucu ekipman giyilmesi tavsiye ediliyor.
HANTAVİRÜS BELİRTİLERİ NELERDİR?
Hantavirüs enfeksiyonları, çoğunlukla kemirgenlerle doğrudan temas edilmesi ya da onların dışkı, idrar ve salyalarıyla kirlenmiş havanın solunması yoluyla insanlara geçer. Enfeksiyon, hastalığın tipine (örneğin Hantavirüs Pulmoner Sendromu – HPS ya da Hemorajik Ateş ve Renal Sendrom – HFRS) ve bireyin bağışıklık sistemine bağlı olarak hafif seyreden grip benzeri semptomlardan, yaşamı tehdit eden ağır klinik tablolara kadar geniş bir yelpazede belirtiler gösterebilir.
Hafif ve Erken Belirtiler (İnkübasyon sonrası ilk günler)
Hantavirüs enfeksiyonunun ilk evresi genellikle grip benzeri belirtilerle başlar ve bu belirtiler çoğu zaman diğer viral hastalıklarla karıştırılabilir. Bu dönem genellikle enfeksiyondan sonraki 1 ila 2 hafta içinde başlar. En sık görülen Hantavirüs belirtileri şunlardır:
- Yüksek ateş (38–40 °C)
- Şiddetli baş ağrısı
- Kas ve eklem ağrıları (özellikle sırt, kalça ve uyluklarda)
- Halsizlik, yorgunluk
- İştahsızlık
- Mide bulantısı ve kusma
- Karın ağrısı
- İshal (bazı vakalarda)
