Çin’in Zuojiang Nehir Vadisi’ndeki kireç taşı kayalıklarında yer alan ve binlerce yıldır canlılığını koruyan kırmızı kaya resimlerinin nasıl bu kadar dayanıklı kaldığına ilişkin araştırmalardan dikkat çekici sonuçlar elde edildi. Güneydoğu Asya’nın sıcak, nemli ve muson yağmurlarının etkili olduğu iklimine rağmen günümüze ulaşan çizimlerin arkasında özel bir hazırlama tekniğinin bulunduğu belirlendi.
Journal of Archaeological Science dergisinde yayımlanan araştırmaya göre dönemin sanatçıları, figürleri kayalara işlemeden önce yüzeye özel bir astar uyguluyordu. Kimyasal analizler, bu yöntemin yalnızca boyanın kayaya tutunmasını sağlamadığını, aynı zamanda eserlerin çevresel koşullara karşı dayanıklılığını da artırdığını ortaya koydu.
Kaya Yüzeyine Özel İki Katmanlı Astar
Araştırmacılar, kaya resimlerinin doğrudan kaya yüzeyine uygulanmadığını belirledi. Çizimlerden önce hayvan kemikleri, kireç taşı, kuş dışkısı ve deniz kabuklarının ısıtılmasıyla hazırlanan özel bir harcın yüzeye sürüldüğü tespit edildi.
Bu karışımın su ve kanla zenginleştirildiği, ardından astarın üzerine demir oksit bakımından zengin yerel kil kullanılarak kırmızı figürlerin çizildiği belirlendi.
Araştırmaya göre insan kanında bulunan proteinler, astardaki kalsiyum karbonatla kimyasal reaksiyona girerek biyolojik bir mineral oluşumuna katkı sağladı. Böylece kırmızı pigmentin kaya yüzeyine daha güçlü biçimde bağlandığı ve binlerce yıl boyunca korunabildiği değerlendirildi.
Boyada İnsan Kanı İzleri Bulundu
Araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri ise kullanılan kanın kaynağı oldu. İncelenen örneklerde kan izlerinin yaklaşık yüzde 61 ile yüzde 99’unun insan kaynaklı olduğu belirlendi. Diğer örneklerde ise sığır ve çeşitli otçul hayvanlara ait izlere rastlandı.
Uzmanlar, insan kanındaki proteinleri ayrıntılı şekilde analiz ettiğinde hamilelik ve emzirme dönemleriyle ilişkili bazı özel bileşenlere de rastladı. Bu bulgu, kaya resimlerinin yalnızca sanatsal amaçlarla değil, dönemin inanç ve ritüelleriyle bağlantılı olarak hazırlanmış olabileceği ihtimalini güçlendirdi.
Doğum Ve Bereket Ritüelleri İhtimali
Bölgede MÖ 600 ile MÖ 100 yılları arasında varlık gösteren Luoyue kültürüne ait olduğu değerlendirilen kaya resimlerinde üreme, gebelik ve cinsel organlarla bağlantılı figürlerin öne çıktığı belirtiliyor.
Araştırmacılar, dönemin toplumsal ve kültürel yapısına ilişkin bilgilerle kimyasal analizlerden elde edilen bulguları birlikte değerlendirerek, doğum sırasında toplanan kanın ritüel amaçlarla kullanılmış olabileceğini düşünüyor.
Bu kapsamda kanın kaya yüzeylerine sürülmesinin doğurganlık ve bereket dileğiyle gerçekleştirilen bir uygulama olabileceği tahmin ediliyor.
Binlerce Yıllık Ritüelin İzleri Günümüze Ulaştı
Zuojiang Nehir Vadisi’ndeki kaya resimleri, yalnızca eski toplumların sanatsal anlayışına değil, aynı zamanda inanç sistemlerine ve ritüellerine ilişkin önemli bilgiler sunuyor.
Araştırmanın ortaya koyduğu astar ve pigment tekniği, dönemin insanlarının doğal malzemelerin kimyasal özelliklerinden yararlanarak son derece dayanıklı eserler üretebildiğini gösteriyor. İnsan kanının da bu süreçte kullanılmış olabileceğine ilişkin bulgular ise kaya resimlerinin ardındaki ritüel uygulamalara dair yeni bir araştırma alanı açıyor.
Binlerce yıl boyunca muson yağmurlarına ve zorlu iklim koşullarına direnen kırmızı figürler, kullanılan malzemelerin yanı sıra onları oluşturan toplumların inanç dünyasının da günümüze ulaşmasını sağlıyor.
