İklim değişikliğinin etkisiyle son yıllarda dolu, don, sel, su baskını, kuraklık, fırtına ve aşırı sıcaklık gibi doğal afetlerin daha sık ve şiddetli yaşanması, tarımsal üretimde önemli kayıplara yol açıyor. Üreticilerin bu risklere karşı korunmasında Devlet Destekli Tarım Sigortaları Sistemi (TARSİM) önemli bir güvence sunarken, 2026’nın ilk yedi ayında hem sigorta kapsamı hem de hasar ödemelerinde dikkat çekici rakamlar ortaya çıktı.
Yedi Ayda 2 Milyon Poliçe Düzenlendi
Devlet Destekli Tarım Sigortaları Sistemi kapsamında bitkisel ürün, sera, köy bazlı verim, gelir koruma, temel sigorta paketi, büyükbaş ve küçükbaş hayvan hayat, kümes hayvanları, arıcılık, su ürünleri ve ipek böceği olmak üzere 11 farklı sigorta branşı bulunuyor.
Ocak-temmuz döneminde tüm branşlarda toplam 2 milyon poliçe düzenlenirken, yaklaşık 1,1 trilyon lira değerindeki tarımsal varlık güvence altına alındı. Aynı dönemde 24 milyon dekar tarım arazisi ile 17,6 milyon büyükbaş ve küçükbaş hayvan sigortalandı.
Hasar Ödemeleri 6,6 Milyar Liraya Ulaştı
Doğal afetlerden zarar gören üreticilere yılın ilk yedi ayında toplam 6,6 milyar lira hasar ödemesi gerçekleştirildi. Yetkililer, incelemeleri devam eden dosyaların tamamlanmasının ardından üreticilere ilave 9,2 milyar liralık ödeme yapılmasının planlandığını bildirdi.
Bu ödemeler, iklim kaynaklı afetlerin üreticiler üzerindeki ekonomik yükünü hafifletmeyi amaçlıyor.
Sel, Dolu ve Don Üretimi Olumsuz Etkiledi
2026 yılının ocak ayının ikinci yarısından itibaren birçok bölgede yoğun yağışlar nedeniyle sel ve su baskınları yaşandı. Geçen yıldan farklı olarak çeşitli bölgelerde zirai don olayları da görüldü.
Mayıs ve haziran aylarında özellikle Şanlıurfa, Adana ve Mersin’de etkili olan dolu yağışları tarımsal üretimde önemli zararlara neden oldu. Yer yer görülen fırtınalar da ürün kayıplarını artırdı.
Sel, dolu ve fırtınadan en fazla etkilenen ürünler arasında mercimek, buğday ve arpa gibi tarla bitkileri yer alırken, meyve grubunda şeftali ve nektarin doludan en fazla zarar gören ürünler oldu. Üzüm ve kayısı ise daha çok düşük şiddetteki dolu ve don olaylarından etkilendi.
345 Bin Hasar İhbarı Yapıldı
Yılın ilk yedi ayında TARSİM’e toplam 345 bin hasar ihbarı ulaştı. Bunların 223 binini Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası kapsamındaki başvurular oluşturdu.
Bitkisel ürünlerde en fazla ihbar nedeni dolu, sel ve su baskını, don ile fırtına olarak kayıtlara geçti. Buğday, arpa, kayısı ve üzüm en çok zarar gören ürünler arasında yer aldı.
Hasar ihbarlarının en yoğun olduğu iller ise Malatya, Manisa, Diyarbakır ve Konya olarak sıralandı.
Sigortalılık Oranları Yükseliyor
İklim değişikliğinin tarımsal üretim üzerindeki etkilerinin artmasıyla birlikte üreticilerin sigortaya bakışının da değiştiği görülüyor.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun 2025 verilerine göre bitkisel ürün ve sera sigortalarında sigortalılık oranı yüzde 30 seviyesine ulaştı. Büyükbaş hayvan hayat sigortasında bu oran yüzde 56’ya, kümes hayvanları hayat sigortasında ise yüzde 75’e kadar yükseldi.
Uzmanlar, iklim kaynaklı risklerin artmasıyla birlikte tarım sigortalarının üreticilerin gelir güvenliğini sağlamada ve tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini desteklemede her geçen yıl daha kritik bir rol üstlendiğine dikkat çekiyor.
