Vietnam’ın demiryolu tarihindeki önemli dönüm noktalarından birini simgeleyen ve Trans-Hindiçin Demiryolu’nun 1221. kilometresindeki son ray birleşimini gösteren anıt, il düzeyinde tarihi alan olarak tescil edildi. Dak Lak eyaletinde bulunan anıt, 1936 yılında Kuzey ve Güney Vietnam’daki demiryolu hatlarının birleştirilmesini simgeleyen tarihi olayın izlerini taşıyor.
Deo Ca Geçidi’nin eteklerinde, Hao Son Bac köyünde bulunan anıtın bulunduğu noktada 2 Eylül 1936’da demiryolunun kuzey ve güney kesimlerini birleştiren son ray döşendi. Yaklaşık 1730 kilometrelik Trans-Hindiçin Demiryolu böylece tamamlanarak ülke boyunca uzanan önemli bir ulaşım bağlantısına dönüştü.
Son Ray 1936’da Döşendi
Tarihi kayıtlara göre dönemin Çinhindi Genel Valisi Eugène Jean, Louis René Robin ile İmparator Bảo Đại, 2 Eylül 1936’da son rayın döşenmesine bizzat katıldı. Demiryolunun tamamının resmi açılış töreni ise 1 Ekim 1936’da gerçekleştirildi.
Hattın tamamlanması, dönemin Vietnam’ında ulaşımın yanı sıra ekonomik ve kültürel bağlantıların gelişmesi açısından önemli bir gelişme olarak değerlendirildi. Günümüzde bu güzergâh, Kuzey-Güney Demiryolu’nun tarihi altyapısının önemli parçalarından biri olarak kabul ediliyor.
Anıtın Üzerinde Tarihi İsimler Yer Alıyor
Fransız yetkililer tarafından son ray birleşmesini anmak amacıyla 1221. kilometrede bir taş anıt dikildi. Tek bir taş bloktan oluşturulan dikilitaşın üzerinde, demiryolu projesinin tamamlanmasında görev alan Fransız ve Vietnamlı yetkililerin isimleri ile hattın tamamlanmasına ilişkin bilgiler yer alıyor.
Anıtın tabanında ise Saigon’a 509 kilometre, Hanoi’ye 1221 kilometre mesafeyi gösteren ifadeler bulunuyor. Böylece yapı yalnızca tarihi bir olayı değil, demiryolunun ülkenin kuzey ve güneyini birbirine bağlayan uzun güzergâhını da simgeliyor.
Savaşta Yıkılan Anıt Yeniden Yapıldı
Tarihi dikilitaş savaş yıllarında tahrip edildi. Anıt, 2025 yılında özgün yapısına mümkün olduğunca sadık kalınarak yeniden inşa edildi.
Restorasyon kapsamında orijinal yapıda olduğu gibi tek bir taş blok kullanıldı ve yeniden yapım 1:1 ölçekte gerçekleştirildi. Yeni anıtın yüksekliği 1,81 metre, genişliği 1,41 metre ve kalınlığı 0,43 metre olarak belirlendi. Çalışmalar yalnızca dikilitaşla sınırlı kalmayarak çevresindeki alanın da düzenlenmesini kapsadı.
Tarihi Alan Olarak Tescillendi
Dak Lak İl Halk Komitesi, 24 Aralık tarihli 02418/QD-UBND sayılı kararla 1221. kilometredeki son ray birleşim noktasını gösteren anıtı il düzeyinde tarihi alan olarak sınıflandırdı.
Tescil kararıyla tarihi yapının korunmasının yanı sıra, demiryolu mirasının gelecek kuşaklara aktarılması ve bölgenin kültürel değerinin tanıtılması amaçlanıyor. Anıtın ilerleyen dönemde Dak Lak’ın tarihi ve kültürel turizm potansiyelinin geliştirilmesine katkı sağlayacak önemli duraklardan biri olması bekleniyor.
