Tüketicilerin satın aldıkları hizmetlerde karşılaştıkları eksik veya hatalı uygulamalar, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında “ayıplı hizmet” olarak değerlendirilebiliyor. Hizmetin kararlaştırılan sürede başlamaması, sözleşmede belirtilen amaca uygun şekilde sunulmaması ya da sahip olması gereken özellikleri taşımaması halinde tüketiciler çeşitli yasal haklarını kullanabiliyor.
Ayıplı Hizmet Tam Olarak Nedir?
6502 sayılı Kanun kapsamında ayıplı hizmet; sözleşmede belirlenen süre içerisinde başlamayan, tarafların üzerinde anlaştığı kullanım amacına uygun olmayan veya hizmetten objektif olarak beklenmesi gereken özellikleri taşımayan hizmet olarak tanımlanıyor.
Eksik, hatalı ya da sözleşmede belirtilen şartlara uygun şekilde yerine getirilmeyen işçilikler de ayıplı hizmet kapsamında değerlendirilebiliyor.
En Sık Karşılaşılan Ayıplı Hizmetler
Ayıplı hizmet günlük yaşamda farklı sektörlerde tüketicilerin karşısına çıkabiliyor. Evde eksik ya da hatalı yapılan tadilat ve boya işleri, vaat edilen özellikleri sunmayan otel ve tatil hizmetleri bu duruma örnek gösteriliyor.
Bunun yanı sıra zamanında ulaştırılmayan kargo ve nakliye hizmetleri, aracın yanlış veya kusurlu şekilde tamir edilmesi ve özel ders ya da kurs hizmetlerinin eksik verilmesi de ayıplı hizmet kapsamında değerlendirilebiliyor.
Tüketicinin Dört Seçimlik Hakkı Bulunuyor
Hizmetin ayıplı olması halinde tüketici tek bir çözüm yoluna bağlı kalmıyor. Kanun, belirli şartlar altında tüketiciye dört farklı seçimlik hak tanıyor.
Buna göre tüketici hizmetin yeniden görülmesini veya ayıbın ücretsiz şekilde giderilmesini isteyebiliyor. Bunun mümkün olmadığı ya da tüketici açısından uygun görülmediği durumlarda bedel indirimi talep edilebiliyor. Ayıbın niteliğine göre tüketici sözleşmeden dönerek ödediği bedelin iadesini de isteyebiliyor.
Hizmet Yeniden Yapılabilir Veya Ücretsiz Düzelttirilebilir
Eksik ya da kusurlu gerçekleştirilen hizmetin yeniden yapılması, tüketicilerin başvurabileceği seçeneklerden biri. Hizmet sağlayıcının hatalı işi herhangi bir ek ücret almadan yeniden gerçekleştirmesi veya kusurlu bölümü düzeltmesi talep edilebiliyor.
Ancak bu talebin yerine getirilmesinin hizmet sağlayıcı açısından aşırı bir masraf oluşturup oluşturmadığı da dikkate alınıyor. Aşırı bir maliyet ortaya çıkmaması halinde sağlayıcının tüketicinin talebini karşılaması gerekiyor.
Bedel İndirimi Ve Sözleşmeden Dönme Seçenekleri
Ayıplı hizmetin yeniden gerçekleştirilmesinin mümkün olmadığı veya tüketici açısından makul bir çözüm olmaktan çıktığı durumlarda bedel indirimi gündeme gelebiliyor. İndirimin miktarı hizmetteki ayıbın oranına göre belirleniyor.
Ayıbın ciddi olması ve tüketicinin hizmetten yararlanamaması halinde ise sözleşmeden dönülerek ödenen bedelin iadesi talep edilebiliyor. Bazı durumlarda tüketici, yasal şartların oluşması halinde bedelin faiziyle birlikte iadesini de isteyebiliyor.
Oluşan Zararlar İçin Tazminat Talep Edilebiliyor
Ayıplı hizmet sonucunda tüketicinin yalnızca ödediği bedel açısından değil, başka yönlerden de zarara uğraması mümkün. Örneğin hatalı gerçekleştirilen bir tesisat çalışması nedeniyle evdeki eşyaların zarar görmesi halinde tüketici, seçimlik haklarının yanında oluşan zararlar için maddi ve manevi tazminat talebinde de bulunabiliyor.
2026’da Tüketici Hakem Heyeti Sınırı 186 Bin Lira
Hizmet sağlayıcının zararı karşılamaması halinde tüketiciler yasal başvuru yollarına başvurabiliyor. 2026 yılı için belirlenen parasal sınır kapsamında, değeri 186 bin liranın altında bulunan tüketici uyuşmazlıklarında İl veya İlçe Tüketici Hakem Heyetlerine başvuru yapılması gerekiyor.
Başvurular kaymakamlıklar üzerinden fiziki olarak yapılabildiği gibi e-Devlet üzerinden TÜBİS aracılığıyla da gerçekleştirilebiliyor. Tüketici Hakem Heyetlerine yapılan başvurulardan ücret alınmıyor.
Zamanaşımı Süresine Dikkat Edilmeli
Tüketicilerin ayıplı hizmet nedeniyle sahip oldukları hakları kullanırken zamanaşımı sürelerini de dikkate alması gerekiyor. Kanunda farklı bir süre öngörülmediği durumlarda ayıplı hizmetten doğan sorumluluklar, hizmetin ifa edildiği tarihten itibaren iki yıllık zamanaşımına tabi bulunuyor.
Ancak hizmetteki ayıbın sağlayıcı tarafından ağır kusur veya hileyle gizlenmesi halinde iki yıllık zamanaşımı süresinin uygulanmadığı belirtiliyor. Bu nedenle tüketicilerin hizmetteki kusurun niteliğine ve başvuru sürelerine dikkat etmesi önem taşıyor.
