Kunduracı göğüs ve güvercin göğüs olarak bilinen göğüs deformiteleri, özellikle büyüme ve ergenlik döneminde daha belirgin hale gelebiliyor. Göğüs kafesindeki şekil bozuklukları yalnızca estetik bir sorun oluşturmazken; nefes darlığı, göğüs ağrısı, çabuk yorulma ve egzersiz kapasitesinde azalma gibi şikâyetlere de neden olabiliyor. Memorial Bahçelievler Hastanesi Göğüs Cerrahisi Bölümü’nden Doç. Dr. Murat Akkuş, göğüs deformitelerinin erken değerlendirilmesinin önemine dikkat çekerek tedavi seçenekleri hakkında bilgi verdi.
Göğüs kemiği içeri ya da dışarı doğru şekillenebilir
Göğüs deformiteleri çoğunlukla çocukluk döneminde fark edilse de özellikle ergenlikteki hızlı büyüme sırasında daha belirgin hale gelebilmektedir. “Büyüyünce geçer”, “Spor yapınca geçer” veya “Yüzme yaparsa düzelir” gibi yanlış bilgiler, deformitelerin zamanında değerlendirilmesini ve gerekli durumlarda tedavi edilmesini geciktirebilmektedir. Birçok kişide deformite hafif seyredebilmekte ve herhangi bir belirtiye yol açmamaktadır. Ancak gözle görülür şekilde fark edilen deformitelere nefes darlığı, göğüs ağrısı, çabuk yorulma, egzersiz kapasitesinde düşüş ve çarpıntı gibi şikâyetler eşlik edebilmektedir. İleri derecedeki kunduracı göğüs vakalarında göğüs kemiği, kalp ve akciğerler üzerinde baskı oluşturabilmektedir. Ancak bazı çocuklar bu baskıyı fark etmeyerek fiziksel kapasitelerinin düşük olduğunu düşünebilmektedir.
Sadece görüntü değil, yaşam kalitesi de etkileniyor
Göğüs deformiteleri bazı kişilerde fiziksel belirtilerin yanı sıra psikolojik ve sosyal etkilere de yol açabilmektedir. Göğüs görünümü nedeniyle özellikle ergenlik döneminde özgüven sorunları ve beden algısıyla ilgili kaygılar ortaya çıkabilmektedir. Bu durum çocukların psikolojik gelişimini ve sosyal yaşamını olumsuz etkileyebilmektedir.
Belirti varsa doktora başvurulmalı
Göğüs kafesinde içe doğru çökme veya dışa doğru belirgin bir çıkıntı fark edilmesi ve özellikle nefes darlığı, göğüs ağrısı, çabuk yorulma ya da egzersiz sırasında performans düşüklüğü gibi şikâyetlerin eşlik etmesi halinde göğüs deformiteleri konusunda deneyimli bir göğüs cerrahisi uzmanına başvurulması önem taşımaktadır. Tanı, kişinin klinik değerlendirmesi ve gerekli durumlarda görüntüleme yöntemleriyle konulmaktadır. Tedavi yaklaşımı ise deformitenin türü ve derecesi, hastanın yaşı ve eşlik eden şikâyetlere göre kişiye özel olarak belirlenmektedir.
Uygun çocuklarda korse ile ameliyatsız tedavi mümkün
Tedavi seçenekleri deformitenin özelliklerine göre değişiklik göstermektedir. İçe çökme şeklinde görülen kunduracı göğsünde takip ve fizik tedavinin yanı sıra uygun hastalarda vakum cihazı veya cerrahi tedavi seçenekleri değerlendirilebilmektedir. Cerrahi tedavi gereken hastalarda, göğüs kemiğinin normal konumuna getirilmesini sağlayan minimal invaziv Nuss yöntemi öne çıkmaktadır. Cerrahi tedavide deformitedeki düzelme ameliyat sonrasında belirgin hale gelirken, vakum tedavisinde hedeflenen düzelmenin sağlanması 6 ay ile 2 yıl arasında sürebilmektedir. Göğüs kafesinin dışa doğru belirginleşmesiyle ortaya çıkan güvercin göğsünde ise deformitenin derecesine ve hastanın yaşına göre kişiye özel göğüs korsesi olarak adlandırılan ortez uygulamaları veya cerrahi tedavi seçenekleri gündeme gelmektedir. Özellikle çocuk ve ergenlerde uygun hastalarda korse tedavisi ameliyatsız bir seçenek olarak değerlendirilebilirken, cerrahi tedavi gereken durumlarda minimal invaziv Abramson yöntemi uygulanabilmektedir. Korse tedavisinde de sonuçların alınması için genellikle 6 ay ile 2 yıl arasında bir süreç gerekebilmektedir. Göğüs deformiteleri yalnızca estetik görünüm açısından değil, kişinin fiziksel kapasitesi ve yaşam kalitesi üzerindeki olası etkileri açısından da değerlendirilmelidir. Bu nedenle göğüs kafesinde fark edilen yapısal değişikliklerin ve eşlik eden şikâyetlerin göz ardı edilmemesi; özellikle çocukluk ve ergenlik döneminde erken değerlendirme yapılması ve kişiye uygun tedavi seçeneklerinin belirlenmesi açısından önem taşımaktadır.
