Avrupa Birliği’nin Copernicus İklim Değişikliği Servisi (C3S), 2026 yazına ilişkin değerlendirmesini yayımladı. Haziran-ağustos döneminin Avrupa genelinde kayıtlardaki en sıcak üçüncü yaz olduğu belirlenirken, Batı Avrupa’da şimdiye kadarki en sıcak yaz yaşandı. Aşırı sıcaklık, kuraklık, düşük nehir debileri ve orman yangınları kıta genelinde yaz mevsiminin belirleyici unsurları oldu.
Avrupa’nın Yüzde 52’si Çok Güçlü Sıcaklık Stresi Yaşadı
C3S verilerine göre 2026 yazında Avrupa’nın yüzde 52’si en az “çok güçlü sıcaklık stresi” kategorisine girdi. Bu sınıf, hissedilen sıcaklığın 38 derece ve üzerine çıkması anlamına geliyor ve sıcak çarpması dahil ciddi sağlık riskleriyle ilişkilendiriliyor.
Sıcak hava koşulları bazı bölgelerde yaz mevsiminden önce başladı. Batı Avrupa’nın geniş bölümünü etkileyen ilk büyük sıcak hava dalgası mayıs ayının sonlarında görülürken, olağanüstü sıcaklıklar yaz boyunca devam etti.
Batı Avrupa’da yaz mevsiminin ortalama sıcaklığı 21,7 derece olarak ölçüldü. Bu değer, 1991-2020 ortalamasının 2,5 derece üzerinde gerçekleşirken 2003’teki önceki rekor da aşılmış oldu. Bölgede güçlü sıcaklık stresinin görüldüğü gün sayısı 41’e, çok güçlü sıcaklık stresinin görüldüğü gün sayısı ise 13’e yükselerek rekor kırdı.
Nehirlerde 30 Yılı Aşan Dönemin En Düşük Debileri Görüldü
Kurak ve sıcak hava koşulları Avrupa’nın su kaynaklarını da etkiledi. C3S verilerine göre kıta genelindeki nehirlerde 1992’de kayıtların başlamasından bu yana en düşük yaz debileri görüldü.
Ren, Tuna, Po, Loire, Rhône ve Sen nehirlerinde temmuz ve ağustos aylarında rekor veya rekora yakın düşük su seviyeleri kaydedildi. Düşük debiler özellikle yük taşımacılığında aksamalara yol açarken sulama, nükleer santrallerin soğutulması, hidroelektrik üretimi ve tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı artırdı.
Avrupa çevresindeki denizlerde de rekor veya rekora yakın yüzey sıcaklıkları ölçüldü. Atlantik kıyılarının önemli bölümü ile batı ve orta Akdeniz’de deniz yüzeyi sıcaklıkları olağanüstü seviyelere ulaştı.
Yangınlarda Zarar Gören Alan İki Katına Yaklaştı
Uzun süren sıcak ve kuru hava, Avrupa’daki orman yangınlarını da artırdı.
Avrupa Orman Yangınları Bilgi Sistemi verilerine göre 2 Eylül itibarıyla Avrupa Birliği’nde yangınlardan etkilenen alan, 2006-2025 döneminin aynı tarihteki ortalamasının yaklaşık iki katına ulaştı. Özellikle İspanya ve Fransa’da yangın faaliyetleri geniş bir alana yayıldı.
Copernicus Atmosfer İzleme Servisi verileri de Avrupa’daki yangın kaynaklı emisyonların yaz sonunda 2003’ten bu yana en yüksek 10 seviyeden biri olduğunu ortaya koydu. Yangınlardan kaynaklanan hava kirliliği milyonlarca kişiyi etkiledi.
Aşırı Sıcaklar Sağlık Risklerini Artırdı
2026 yazındaki sıcak hava dalgaları insan sağlığı açısından da önemli riskler oluşturdu. Avrupa genelinde çok güçlü sıcaklık stresinin geniş bir alana yayılması, özellikle yaşlılar ve sıcaklığa karşı hassas gruplar açısından sağlık risklerini artırdı.
Sıcaklık kaynaklı ölümler konusunda ise kesin bilanço henüz ortaya çıkmış değil. Ülkelerin ölüm kayıtlarında aşırı sıcakların etkisi her zaman doğrudan sıcaklık kaynaklı ölüm olarak sınıflandırılmadığından, gerçek can kaybının kapsamlı epidemiyolojik çalışmalarla belirlenmesi gerekiyor.
Uzun dönemli tahminlerde Dünya Sağlık Örgütü, dünya genelinde her yıl yaklaşık 489 bin kişinin aşırı sıcaklarla bağlantılı nedenlerden hayatını kaybettiğini bildiriyor. Ancak bu rakam 2026 yazına ilişkin bir bilanço niteliği taşımıyor.
2026 Yazı Avrupa’da Birden Fazla Rekoru Beraberinde Getirdi
Copernicus’un değerlendirmesi, 2026 yazının Avrupa’da yalnızca sıcaklık açısından değil, birbirini besleyen çok sayıda iklim aşırılığı açısından da dikkat çektiğini ortaya koydu.
Rekor sıcaklıklar, yaygın kuraklık, düşük nehir debileri, sıcak denizler ve genişleyen yangınlar aynı dönemde etkili oldu. Bu koşullar su kaynaklarından enerji sistemlerine, ulaşımdan tarıma ve insan sağlığına kadar çok sayıda alan üzerinde baskı oluşturdu.
C3S verilerine göre Avrupa genelinde yaz mevsimi 2026’da kayıtlardaki en sıcak üçüncü yaz olurken, Batı Avrupa’da 2003’teki rekor geride bırakılarak yeni sıcaklık rekoru kırıldı.
