Bu yıl sonbahar çok farklı bir tabloyla karşımıza çıkıyor. Aynı gün içerisinde bir anda bastıran sağanak yağışlar, fırtına ve sert rüzgarların hemen ardından yeniden yükselen sıcaklıklarla alışılmadık hava değişimleri hastalıkların görülmesini kolaylaştırabiliyor. Buna okulların açılmasıyla, kapalı ve kalabalık ortamlarda daha fazla zaman geçirilmesi de eklenince, enfeksiyonlar şimdiden kapıyı çaldı. Hal böyle olunca özellikle çocuklu ve bebekli ailelerde “hastalanmasın, bağışıklığı güçlü olsun’ kaygısıyla ‘hangi vitamini veya takviyeyi vereyim?’ sorusu sıkça soruluyor.
Acıbadem Üniversitesi Atakent Hastanesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı Dr. Miraç Ergen, ülkemizde yapılan çalışmalara göre çocuklarda vitamin eksikliğinin yaygın olduğunu ancak vitamin ve minerallerin gerektiğinde ve doğru dozda kullanılmasının kritik önem taşıdığını belirterek “Vitamin eksikliği sadece büyümeyi olumsuz etkilemekle kalmayıp, dikkat ve konsantrasyon bozukluğuna yol açarak okul başarısını da düşürüyor. Ancak gelişigüzel şekilde internetten veya çevreden duyulan takviyeleri kullanmak başta karaciğer olmak üzere sağlığa ciddi zararlar verebilir. Bu nedenle önce çocuk hekimine başvurmak, kan tetkikiyle eksiklikleri belirleyip ona yönelik tedavi uygulamak gerekir” diyor.
Dr. Ergen, çocuklarda vitamin ve mineral eksikliğine karşı 4 etkili önlemi anlattı, önemli uyarılar ve önerilerde bulundu.
Tabağındaki besinleri çeşitlendirin
D vitamini dışında çocukların ihtiyaç duyduğu vitaminlerin ve birçok mineralin önemli bölümü yeterli ve çeşitli beslenmeyle doğal gıdalardan alınabilir. Yumurta, et, tavuk, balık, süt ve süt ürünleri, kuru baklagiller, sebze, meyve ve yaşına uygun kuruyemişlerin sofrada düzenli olarak bulunması önemlidir. Sebze ve meyveler C vitamini ve folat; yumurta ve hayvansal ürünler B grubu vitaminleri ve B12; kırmızı et ise demir açısından değerli kaynaklardır.
D vitamini değerlerini kontrol ettirin
Ülkemizde çocukların neredeyse yarısında D vitamini eksikliği olduğunu, ancak özellikle ergenlik döneminde riskin arttığını belirten Dr. Ergen şöyle konuşuyor: “D vitaminini sadece besinlerden edinmek zordur. Bu nedenle bebeklik ve çocukluk döneminde çocuk hekiminin önerisiyle D vitamini kullanılmalıdır. Rastgele ‘kış geldi, yüksek doz D vitamini başlayalım’ yaklaşımı doğru değildir. Gereğinden fazla D vitamini sağlık sorunlarına yol açabilmektedir.”
Demir yapıcı besinler yedirin
Çocukluk çağında en sık karşılaşılan sorunlardan biri olan demir eksikliği, beynin normal çalışması için de önemlidir. Eksikliğinde halsizlik, solukluk, çabuk yorulma ve iştahsızlığın yanı sıra dikkat, konsantrasyon ve öğrenme performansında sorunlar görülebilir. Dr. Ergen “Kırmızı et, yumurta ve kuru baklagillerin düzenli tüketilmesi; demir içeren öğünlerin C vitamininden zengin sebze ve meyvelerle birlikte verilmesi yararlıdır. Çocukta şüpheli belirtiler varsa yalnızca ‘kansız mı?’ diye bakmak yerine çocuk doktorunun gerekli görmesi halinde hemogramla birlikte ferritin gibi demir depolarını değerlendiren testlere de başvurulabilir” diyor.
Haftada 2 gün balık tüketmesine özen gösterin
Çocukların, haftanın iki günü düzenli balık tüketmelerinin çok önemli olduğunu vurgulayan Dr. Miraç Ergen sözlerine şöyle devam ediyor: “Balık yalnızca omega-3 değil; kaliteli protein, D vitamini, iyot, demir, çinko ve başka birçok besin öğesini birlikte sağlayarak beyin ve göz gelişiminin yanı sıra bağışıklık sistemini güçlendirir. Çocukların yaşlarına uygun porsiyonlarla haftada yaklaşık iki kez düşük cıvalı balık tüketmesi önemlidir. Somon, sardalya, hamsi ve benzeri uygun seçenekler bu açıdan değerlidir. Çocuk düzenli olarak balık yiyebiliyorsa öncelik besinin kendisi olmalıdır. Balık hiç tüketilemiyorsa veya özel bir gereksinim söz konusuysa balık yağı desteği çocuk doktoruyla birlikte değerlendirilebilir.”
