İspanya Demiryolu Makinistleri Sendikası SEMAF, demiryolu güvenliğine ilişkin anlaşmaların uygulanmasında ilerleme sağlanamadığını belirterek 29 Ekim’de 24 saatlik grev kararı aldı. Devlet demiryolu işletmesi Renfe’nin tüm şirketlerindeki makinistleri kapsayan grevin, gece yarısından başlayarak gün boyunca sürmesi planlanıyor. Renfe ise şubat ayında imzalanan anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirdiğini savunarak sendikanın iddialarına karşı çıktı.
Güvenlik Anlaşmalarında İlerleme Sağlanamadığı İddiası
SEMAF, grev kararını 16 Ekim’de duyurdu. Sendika, 5 Ekim’de başlatılan uyuşmazlık çözüm sürecinin sonuç vermediğini ve 16 Ekim’de Ulaştırma Bakanlığı, demiryolu altyapı yöneticisi Adif, Devlet Demiryolu Güvenlik Ajansı (AESF) ve Renfe temsilcileriyle yapılan toplantıda da anlaşmazlıkların giderilemediğini bildirdi.
Sendikanın açıklamasına göre sorunlar; demiryolu güvenliği, olumsuz hava koşullarında uygulanacak acil durum protokolleri, yeni makinistlerin işe alınması, trenin bir kişiye çarpması gibi olayların ardından sürücülere destek verilmesi ve demiryolu araçlarının teknik güvenilirliği gibi başlıklarda yoğunlaşıyor.
SEMAF, ilgili kurumlar arasındaki bürokratik süreçlerin anlaşmaların uygulanmasını geciktirdiğini savunuyor. Sendika, mayıs ayında gündeme gelen sorunların ekim ayındaki görüşmede de çözüme kavuşmadığını belirterek mevcut durumu kabul edilemez bulduğunu açıkladı.
Sendikanın Güvenlik Ve Çalışma Koşulları Talepleri
SEMAF, hava durumu uyarılarında bağlayıcı kurallar oluşturulmasını ve riskli durumlarda makinistlerle ilgili birimler arasındaki iletişimin açık biçimde tanımlanmasını istiyor. Sendika ayrıca, olayların ardından sürücülerin otomatik olarak suçlanmasını önlemeyi amaçlayan “Adil Kültür” yaklaşımının benimsenmesini talep ediyor.
Talepler arasında sendikalar, AESF ve Çalışma Müfettişliği arasında doğrudan iletişim kanalı kurulması da bulunuyor. Demiryolu araçlarındaki teknik sorunların kalıcı biçimde giderilmesini isteyen SEMAF, sürüş süresindeki molaların uygulanmasına ilişkin düzenlemelerin netleştirilmesini ve erken emeklilikte kullanılan indirim katsayılarına yönelik engellerin kaldırılmasını da gündeme getiriyor.
Sendika, 7 Mayıs’ta yeni makinistlerin işe alınmasına ilişkin varılan anlaşmanın uygulanmasını ve tren çarpması sonucu bir kişinin yaralandığı olaylarda makinistlere destek verilmesini öngören düzenlemelerin yerine getirilmesini de talep ediyor.
Renfe: Şubat Ayındaki Anlaşmanın Yükümlülükleri Yerine Getirildi
Renfe, 16 Ekim’de yayımladığı açıklamada, 9 Şubat’ta imzalanan anlaşma kapsamında kendi sorumluluğundaki taahhütleri yerine getirdiğini bildirdi. Söz konusu anlaşma, Adamuz kazasının ardından gündeme gelen güvenlik ve personel konularındaki görüşmeler sonucunda sağlanmış, 10 ve 11 Şubat için planlanan grevlerin iptal edilmesine zemin hazırlamıştı.
Şirket, ilgili idarelerin izleme çalışmalarına göre kendi yetki alanı dışındaki 24 önlemden 17’sinin tamamlandığını, kalan yedi başlıkta ise idari, düzenleyici veya teknik çalışmaların sürdüğünü belirtti. Renfe ayrıca şubat ayındaki anlaşmada tüm önlemler için kesin bir uygulama takvimi bulunmadığını savundu.
Şirket, makinistlerin taleplerinin önemli bölümünün kendi yetkisinde olmayan kurumların kararlarına bağlı olduğunu ifade etti. Renfe’nin değerlendirmesine göre grev bildirimindeki 10 maddeden yedisi, işletmenin tek başına karar verebileceği konular arasında yer almıyor.
Personel Alımı Ve Bakım Çalışmaları Savunuldu
Renfe, anlaşma kapsamında 1.200’e kadar ek personel alımına ilişkin taahhüdünü yerine getirdiğini açıkladı. Şirket, ilgili kamu personel alım süreçlerinin yayımlandığını ve çalışanların bir bölümünün eğitimde, bir bölümünün ise görev başında olduğunu bildirdi.
Şirket ayrıca işe alınan 402 makinistin hiçbirinin burslu olmadığını, yeni işe alınan 137 makinistin ise bir aylık eğitim aşamasında bulunduğunu belirtti. Renfe, bu personelin mevcut toplu sözleşmede öngörülen altı aylık burs uygulaması olmaksızın işe alınacağını ifade etti.
Demiryolu araçlarının bakımı konusunda ise yeni yüksek hızlı trenler için yapılan ihaleye, 452 ve 453 serisi araçların bakımının şirket bünyesinde gerçekleştirilmesine ve 104 serisi araçlara yönelik bakım çalışmalarının artırılmasına dikkat çekildi.
Hava Durumu Protokolleri Ve Emeklilik Düzenlemelerinde Görüş Ayrılığı
Hava durumu uyarıları konusunda Renfe, mart ayından bu yana kendi prosedürünü uyguladığını ve SEMAF temsilcilerinin son toplantıda bu durumu kabul ettiğini ileri sürdü. Sendika ise bağlayıcı protokoller ve riskli durumlarda açık iletişim kuralları oluşturulmasını talep ediyor.
Sürüş sürelerine ilişkin düzenlemenin AESF tarafından hâlâ değerlendirildiğini belirten Renfe, ilgili kuralın kendi bünyesinde uygulanmaya başladığını bildirdi. Erken emeklilik katsayıları ve Çalışma Müfettişliği ile doğrudan iletişim kanalı kurulması gibi konularda ise karar yetkisinin kendisinde olmadığını savundu.
Tren çarpması sonucu yaralanma yaşanan olaylarda makinistlere destek verilmesine ilişkin 1990 tarihli anlaşma konusunda da taraflar farklı görüşlere sahip. SEMAF bu anlaşmanın uygulanmasını isterken Renfe, düzenlemenin eski şirketin toplu sözleşmesi kapsamında yürürlükten kaldırıldığını öne sürüyor.
29 Ekim Grevi İçin Gözler Yeni Görüşmelerde
9 Şubat tarihli anlaşma, demiryolu bakımına 1,8 milyar avroluk ek yatırım ve 3.650 yeni istihdam imkânının yanı sıra Renfe bünyesinde 1.200’e kadar ek sözleşmeyi kapsıyordu. Anlaşmada sürüş süreleri, hava durumu uyarıları ve demiryolu güvenliğiyle ilgili çalışma grupları kurulması gibi maddeler de yer alıyordu.
SEMAF ile Renfe arasındaki anlaşmazlık, bu taahhütlerin ne ölçüde uygulandığı ve hangi kurumların sorumluluğunda bulunduğu konusunda sürüyor. Sendika, 29 Ekim Perşembe günü saat 00.01’de başlayıp 23.59’da sona ermesi planlanan grev kararını korurken Renfe, çalışanların grev hakkına saygı duyduğunu ancak eylemin çok sayıda yolcuyu etkilemesinden üzüntü duyduğunu açıkladı.
Tarafların açıklamalarında grev günü uygulanacak asgari sefer sayısına ilişkin henüz bir bilgi paylaşılmadı.
