Sayıştay’ın 2023 yılına ait Göç İdaresi Başkanlığı Denetim Raporu’nda, önemli tespitler ortaya konulmuştur. Raporda, taşınmazlara yapılan değer artırıcı harcamaların ilgili taşınmazın maliyetine eklenmediği ve Geri Gönderme ile Barınma Merkezleri için tahsis edilen ödeneklerin doğrudan giderleştirildiği vurgulanmıştır.
Sayıştay, 2023 yılı kamu kurumu ve kuruluşlarına dair Denetim Raporunu yayımladı. Bu raporun Göç İdaresi Başkanlığı bölümünde yer alan hata ve eksiklik bulguları aşağıda sıralanmıştır:
- Taşınmazların Değer Artırıcı Harcamaları: İl Göç İdaresi Müdürlüklerinde, taşınmazların değerini, kullanım süresini ve hizmet kalitesini artıracak harcamaların, kurum bütçesi ile Avrupa Birliği projeleri kapsamında aktarılan tutarlardan yapılması gerektiği halde, bu harcamaların ilgili taşınmazların kayıtlı değerine eklenmediği tespit edilmiştir.
- Ödenek Kayıtları: Osmaniye, Gaziantep, Şanlıurfa, Malatya ve Antalya İl Göç İdaresi Müdürlüklerinde, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen 114 bin TL’lik limitin üzerinde, binaların ömürlerini uzatacak nitelikteki toplam 5 milyon 784 bin 211 TL tutarındaki harcamanın ‘252 Binalar Hesabı’na kaydedilmediği, bunun yerine ‘630 Giderler Hesabı’na borç olarak kaydedilerek doğrudan giderleştirildiği görülmüştür. Bu durum, bilanço ve faaliyet sonuçları tablosunda hatalara yol açmıştır.
- Düzeltme İşlemleri: Kamu idaresinin, bu konudaki bulgularla ilgili olarak Osmaniye İl Göç İdaresi Müdürlüğü tarafından 2024 yılında düzeltme kaydının yapılacağı ve gelecekte yapılacak değer artırıcı harcamaların ilgili hesaba kaydedileceği belirtilmiştir.
- Yatırımların Takibi: Göç İdaresi Başkanlığı ve İl Göç İdaresi Müdürlükleri tarafından yürütülen yapım işlerinin, Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlıkları (YİKOB) ile İl Özel İdarelerine aktarılan tutarların ‘258 Yapılmakta Olan Yatırımlar Hesabı’nda takip edilmediği, ‘630 Giderler Hesabı’na alındığı ve doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
- İş Birliği Protokolü: Göç İdaresi Başkanlığı ile İstanbul Valiliği Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığı ve AFAD arasında, “İstanbul İli Arnavutköy İlçesi Hadımköy Mahallesi Geri Gönderme Merkezi Yapımına Dair İş Birliği Protokolü” imzalanmıştır. Bu protokol çerçevesinde, çeşitli yapım işleri için ödeneklerin AFAD’a ve İl Özel İdaresine gönderildiği belirtilmiştir.
Doğrudan Giderleştirme Tespiti: Raporda, İl Göç İdaresi Müdürlüklerinde, posta pulu ve Hızlı Geçiş Sistemi (HGS) hizmet alımlarının, ilgili varlık hesaplarına kaydedilmeden doğrudan ‘630 Giderler Hesabı’na kaydedilerek giderleştirildiği görülmüştür. Ankara, Sakarya, İstanbul, Kırıkkale, Nevşehir, Kayseri ve Bilecik İl Göç İdaresi Müdürlüklerinde posta pulu alımları, İstanbul, Kayseri ve Kütahya İl Göç İdaresi Müdürlüklerinde ise HGS hesaplarına yatırılan paraların ilgili varlık hesaplarına kaydedilmeden doğrudan giderleştirildiği tespit edilmiştir.
Sonuç olarak, kamu idaresinin bu bulgularla ilgili düzeltme işlemlerine başladığı ve tüm il müdürlüklerinin durumla ilgili bilgilendirileceği ifade edilmiştir. Gelecek dönemlerde yapılacak alımlara ilişkin ödemelerin, öncelikle ilgili varlık hesaplarına kaydedilmesi gerektiği vurgulanmıştır.
